|

آمریکا نباید بر شعله اختلافات بدمد

مهدی مطهرنیا. کارشناس خاورمیانه

آمریکا برای گذر از وضعیت گذار نظم کهن بین‌المللی در تلاش است تا فضایی جدید و به نظر خود مطلوب را به وجود بیاورد. با فروپاشی اتحادیه شوروی، فروپاشی نظم کهن بین‌المللی ناشی از پایان‌یافتن جنگ دوم جهانی، نظم جدید نظام بین‌المللی وارد دوره گذار شد. البته نظم جدید هنوز شکل نگرفته و بیش از دو دهه است که دوران گذار را سپری می‌کند که طولانی‌شدن دوران گذار دیگر به نفع ایالات متحده نیست.

آمریکا درباره نظم نوین جهانی با مرکزیت هارتلند بزرگ، باید مسائل موجود در خاورمیانه عربی را حل کند تا از این طریق بتواند گام سوم از گام‌های تنظیم‌شده سیاست ایالات متحده را در گذار از این وضعیت گذر به سرانجام برساند. این گذار در سه دوره ریاست‌جمهوری با سه شکل مختلف تبیین شده بود. گام نخست در دوران بوش اول که برنامه‌اش ایجاد ناامنی نسبی در منطقه خاورمیانه بود، همچنین لازم به اشاره است که پس از واقعه 11 سپتامبر این بهانه به دست آمریکا افتاد تا از طریق نقطه ضعف منطقه که همان افغانستان است، خاورمیانه را وارد بحرانی جدی کند که در ادامه این بحران‌زایی، بحران را به عراق و پس از آن به سوریه انتقال دادند که البته مشاهده شد بازیگران منطقه‌ای هم با وجود موضع‌گیری‌های گاه و بی‌گاه، خواسته یا ناخواسته در راستای اهداف این کشور فعالیت کردند. بعد از بوش این باراک حسین اوباما بود که گام دوم را برداشت که در این برهه قرار بر این شد تا توازن دو پایتخت اصلی خاورمیانه که تهران و ریاض بودند، به هم بخورد که اتفاق‌های سال 2008 تا 2016 نشان می‌دهد که آمریکا در این هدفش هم به موفقیت رسید. اکنون درحالی‌که ترامپ کاخ‌سفید‌نشین شده است، آمریکا گام سوم را از طریق برقراری امنیت نسبی در منطقه از طریق ورود به بحث سوریه پیگیری می‌کند تا به هدف اصلی که تسلط داعش بر فلات ایران است، برسد و همکاری‌ها و مناسبات بین‌المللی با تهران را به کمترین حالت ممکن خود برساند. پس طبیعی است که آمریکا با حضور مستقیم در سوریه به کشورهای عربی و اسرائیل این پیام را بدهد که قرار است ایران آرامش را به‌‌عنوان احتمالی محال ببیند. پس در پاسخ به این پرسش که تهاجم نظامی به سوریه عملی تنبیهی است یا اقدامی جدی، باید گفت که ایالات متحده برای حمله به سوریه هر دو اینها را در نظر گرفته است؛ چون که صد آمد پس 90 هم پیش ماست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.