رئیسجمهوری آمریکا با همتای چینی خود امروز دیدار میکند
نبرد رئیس تويیترباز با رهبر محافظهکار پکنی
نسیم بنایی: نخستین دیدار دوستانه آنها امروز برگزار میشود؛ اما دوستی آنها یک دوستی معمولی نیست. این طرف مردی با موهای زرد و اخلاقی تند قرار دارد که رویترز به او لقب «رئیس تويیترباز» داده؛ «دونالد ترامپ» رئیسجمهوری آمریکا که تمام توجه رسانههای دنیا را به خود جلب کرده است و آن طرف رهبری محافظهکار قرار دارد که اکونومیست به او لقب «لاکپشت» داده؛ «شی جینپینگ» رئیسجمهوری چین که سرش را در لاک خودش فرو برده و در ازای حرکتهای تند و ناگهانی طرفِ مقابل، با آرامش و احتیاط عمل میکند. هفتهنامه اکونومیست چندیپیش در تحلیلی تمامی رفتارهای دولت ترامپ را به خرگوشی تشبیه کرده بود که از سیاستی به سیاستي دیگر میپرد درحالیکه گاهی حتی با سیاستهای خودش نیز به تناقض میرسد. اما در مقابل، دولت چین مانند لاکپشتی عمل میکند که با آرامش و محافظهکاری قدمهای بعدی خود را در عرصه سیاستهای خارجی میسنجد. در واقع «ترامپ» و «شی» در صحنه بینالملل، رفتارهایی کاملا متضاد دارند و همین باعث شده در آستانه نخستین دیدار رسمی خود با تنشهایی روبهرو شوند. جنجالِ این روزهای چین و آمریکا از طرف مرد حاشیهساز آمریکا آغاز شد. درحالیکه دو طرف خودشان را برای نخستین دیدار رسمی در این هفته آماده میکردند، ترامپ بحث کرهشمالی را پیش کشید. به گزارش سیانان، ترامپ پیش از آنکه با «شی» در فلوریدا دیدار کند، پیامی واضح برای او فرستاده است. رئیسجمهوری آمریکا در مصاحبه با فایننشالتایمز گفت: «چین یا تصمیم میگیرد در مورد کرهشمالی به ما کمک کند یا کمک نمیکند. اگر پکن تصمیم به عدم همکاری بگیرد، برای هیچیک از طرفین خوب نخواهد بود». «کریستوفر گرین» تحلیلگر سیانان این صحبتهای ترامپ را کاملا معمولی میداند؛ از نظر او، رئیسجمهوری آمریکا مانند همیشه با شیوه تهاجمی سعی دارد از رقیب خود پیشی بگیرد و بههمینخاطر به چین اولتیماتوم میدهد که تصمیمش را درباره کرهشمالی بگیرد. در این تحلیل اینطور آمده که «شی» و «ترامپ» جدا از دنیای سیاست، از زمین تا آسمان با هم متفاوت هستند. ترامپ خودش را به یک ستاره تلویزیونی تبدیل کرده که زمام امور کاخ سفید را به دست گرفته و با دشمنان سیاسی خود در جنگ است. اما «شی» رهبر کمونیست آرامی است که حزبش در سه دهه گذشته بر مردم جمهوری خلق چین سلطه داشته است؛ او خلاف ترامپ علاقه زیادی به جنجال در رسانهها ندارد و نکته جالبتر اینکه حتی بسیاری از رسانهها و شبکههای ارتباطی مورد علاقه ترامپ از جمله تويیتر در چین با سانسور همراه است. پوپولیسم، زبان مشترک چین و آمریکا خلاف این تفاوتهای فاحش سطحی که دو رئیسجمهوری با یکدیگر دارند؛ «استیون جیانگ» تحلیلگر سیانان معتقد است این دو نفر از جنبههایی دیگر کاملا مشابه یکدیگر هستند. براساس این تحلیل، ترامپ بهعنوان رهبر کاپیتالیست دنیا، با زبان پوپولیسم وارد عرصه بینالمللی شده و این دقیقا همان زبانی است که زمانی «مائو زدونگ» رهبر کمونیست چینی برای سلطه بر چشمبادامیها استفاده میکرد. از آنجا که «شی» مشابه مائو زدونگ رفتار میکند، پس او هم به نوعی با این زبان پوپولیسم آشناست. زمانی که ترامپ به قدرت رسید در سخنرانی خود گفت روزی که او بهعنوان رئیسجمهور سوگند یاد میکند، «روزی است که مردم بهعنوان حکمران در آمریکا انتخاب شدهاند و زمام امور کشور خود را به دست میگیرند». این سخنان برای بسیاری از مردم چین آشنا بود و یادآور صحبتهای مائو در دوره انقلاب فرهنگی در سالهای 1960 و 1970 در چین بود. در آن زمان هم مائو از مردم میخواست علیه قدرت فاسد قیام کنند و زمام امور خودشان را به دست بگیرند. «اورویل اسچل» محقق آمریکایی در چین میگوید: «ترامپ و مائو از جنبههای مختلفی مانند یکدیگر هستند». همین شباهت میان ترامپ و «شی» نیز وجود دارد. حالا این دو رئیسجمهور با این شباهتها درباره کرهشمالی با یکدیگر به مشکل بر خوردهاند. ترامپ ادعا کرده که میخواهد مسئله تهدید هستهای از سوی کرهشمالی را با یا بدون کمک چین حل کند. براساس گزارش سیانان، او ادعا کرده که این کار را حتی اگر به تنهایی اما انجام خواهد داد؛ اما وقتی خبرنگار فایننشالتایمز از او پرسیده چطور این کار را انجام خواهد داد، گفته است: «من این را به شما نمیگویم. من آمریکای سابق نیستم که به شما میگفت به کدام نقطه از خاورمیانه حمله خواهد کرد». براساس گزارش گاردین، دو رئیسجمهوری قرار است در دیدار خود علاوه بر مسئله کرهشمالی درباره بلندپروازیهای چین در دریای چین و تجارت نیز گفتوگو کنند. زمزمههایی که درباره آزمایش هستهای کرهشمالی به گوش میرسد باعث شده آمریکا به تکاپو بیفتد و به فکر مقابله باشد. ترامپ گفته است: «چین نفوذ زیادی بر کرهشمالی دارد. حالا اگر تصمیم بگیرد در این رابطه به ما کمک کند برای خودش هم خوب خواهد بود اما اگر تصمیم به همکاری نگیرد، برای هیچیک از طرفین خوب نخواهد بود». او معتقد است با بحث تجارت میتواند به چین انگیزه کافی برای همکاری بدهد. این تنشها و جنجالها احتمالا تشدید خواهد شد و بعد از آن باید منتظر بازیهای بعدی دو غول بزرگ بود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.