|

کمبود آشنایی با قانون دسترسی به اطلاعات

«ما پدیده‌ای به نام رسانه‌هراسی در ایران و جوامعی نظیر ایران داریم؛ به این معنی که انتشار اطلاعات در رسانه‌ها بیشتر فهم ما را به سمت تهدید می‌برد». به گزارش ایسنا، هادی خانیکی، عضو هیئت علمی ارتباطات دانشگاه علامه‌طباطبایی، در نشست بررسی موانع و الزامات قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات گفت: «مانع دیگر ما عامل فرهنگی است؛ به این معنی که فرهنگ مواجهه با اطلاعات و مهارت مواجهه با اطلاعات را باید داشته باشیم. اساسا اطلاعات پدیده‌ای کشف‌شدنی است و اطلاعات ابزار و اساس منزلت و حتی ثروت است. کسی که صاحب اطلاعات بیشتری باشد، منزلت بالاتری دارد. زمانی که فناوری‌ها می‌خواهند وارد دستگاه‌های اداری شوند، کسانی که اطلاعات دارند در این راستا مقاومت می‌کنند، زیرا منزلت و ثروت خود را از دست می‌دهند». خانیکی با اشاره به ضعف قانون دسترسی آزاد به اطلاعات، یادآور شد: «اولین مسئله این است که آشنایی شهروندان، روزنامه‌نگاران و استادان ارتباطات با این قانون کم است و در نتیجه مطالباتی هم ندارند. علاوه‌براین، قانون دسترسی آزاد به اطلاعات با واقعیت موجود سیاسی کشور فاصله دارد. سومین ضعف این است که اطلاعات در کشور وجود دارد، اما کسی جرئت و جسارت انتشار این اطلاعات را ندارد. نگاه دستگاه‌های دولتی به اطلاعات محرمانه است، اما به لحاظ قانونی این اطلاعات محرمانه نیستند. ضعف چهارم نیز این است که انتشار اطلاعات پرهزینه است و انتشار اطلاعات به صورت گزینشی و سیاسی صورت می‌گیرد. برای مثال درباره حقوق‌های نجومی و املاک نجومی به این شکل برخورد شد».خانیکی با اشاره به خالی‌بودن جای قوانین دیگر در کنار قانون دسترسی آزاد به اطلاعات اظهار کرد: «به دلیل اینکه در کنار قانون دسترسی آزاد به اطلاعات، قانون دیگری وجود ندارد، این قانون نیز به صورت تزئینی در آمده است. اگر ما به‌درستی به دنبال اجرای این قانون باشیم، به دنبال فراهم‌کردن الزامات حقوقی، اجتماعی، عمومی و تخصصی آن خواهیم بود تا دانشگاهیان، روزنامه‌نگاران و فعالان مدنی ما بیشتر شوند و به اتکای آنها فرایند انتقال اطلاعات به‌خوبی صورت بگیرد». او ادامه داد: «اگر به‌لحاظ نگرشی رسانه‌هراسی کم شود و سیاست‌گذاران بدانند که با رسانه‌ای‌شدن کارهایشان کمکی به آنها خواهد شد، بهتر برخورد خواهند کرد». محمدامین قانعی‌راد، جامعه‌شناس، نیز در این نشست گفت: «در کشور ایران ما نیازمند به توسعه ساختار اطلاعاتی و گسترش بانک و پایگاه‌های اطلاعاتی بودیم که درواقع مهندسی سخت‌افزار و نرم‌افزار هستند». قانعی‌راد با اشاره به کشورهای دیگر در این راستا گفت: «در کشور آمریکا نیز اطلاعات باید در دسترس مردم قرار بگیرد مگر اینکه این اطلاعات مخالف امنیت ملی باشد. در کشور انگلستان نیز به دنبال حفاظت اطلاعات دولتی تا صد سال از انتشار اطلاعات جلوگیری می‌شود، اما درواقع میانگینش ۳۰ سال است». او با اشاره به آمارهای اشتباه در کشور گفت: «آمارهای اقتصادی و اجتماعی مانند بی‌کاری در کشور ما عوض شده است که این، یک نوع خودفریبی است. دولت در ایران جمع‌آوری اطلاعات را به صورت مداوم انجام می‌دهد. برای مثال جاهایی مانند ثبت‌احوال، دادگاه، مدارس، دانشگاه، گزینش و استخدام محل تولید اطلاعات هستند و به طور انبوه اطلاعات در جلسات و مذاکرات دولت، مجلس و قوه قضائیه وجود دارد و دولت نیز به مجموعه وسیعی از اطلاعات دسترسی دارد».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.