|

این پایان غرب است ولی ما مقصریم!

این پایان غرب است، اما فقط خود غرب مقصر آن است. چندی‌پیش، هنگام برپایی کنفرانس امنیتی مونیخ در آلمان، ولفانگ ایشینگر رئیس این اجلاس هشدار داد: «برخی از ارکان بنیادین غرب و نظم بین‌الملل لیبرال تضعیف شده است». در این کنفرانس، 350 نفر از تصمیم‌سازان جهانی که در زمینه‌های امنیتی سررشته دارند، حضور داشتند. در میان آنها، تعدادی از سران دولت‌ها، نهادهای بین‌المللی، وزرا و اعضای پارلمان‌ها و برخی از شخصیت‌های برجسته نظامی حضور داشتند. برگزاری این کنفرانس خود نمادی از بنیاد غرب است. در سخنرانی افتتاحیه، رئیس اجلاس فهرستی از تهدیدهای آشنایی ارائه کرد که نسبت به نظم لیبرالی مطرح است. یکی از این تهدیدها عبارت بود از اینکه «شهروندان نظام‌های دموکراتیک کمتر و کمتر نسبت به نظام‌هایشان اعتقاد داشته و بر این باورند که این نظام‌ها پیامدهای مثبتی برایشان نداشته است. آنها در عوض علاقه‌مند به راه‌حلی ملی و ناسیونالیستی و بستن درها به روی جهانی‌سازی و مرزهای باز هستند». ایشینگر همچنین نسبت به این هشدار داد که دموکراسی‌های لیبرال ثابت کرده‌اند در برابر کمپین‌های شایعه‌ساز در عصری از سیاست بین‌الملل که می‌توان از آن به پساحقیقت یاد کرد، آسیب‌پذیرند. حال نخستین پرسش این است که وقتی بحرانی در زندگی شخصی ما یا زندگی ملی اتفاق می‌افتد، من یا ما تا چه حد حاضریم مسئولیت‌پذیر باشیم؟ چراکه تنها در آن صورت است که یک فرد اجازه دارد انگشت اتهام را به سوی دیگری یا به سوی عواملی بگیرد که کنترل اوضاع را به دست داشته‌اند. با درنظرگرفتن مجموعه‌ای از قصورها که در کشورهای لیبرال غربی اتفاق می‌افتد، به نظر می‌رسد شعار کنفرانس مونیخ باید با قرض‌گرفتن از یک اصطلاح لاتینی این می‌بود: «اشتباه من بود؛ اشتباه من، اشتباه دردناک من!». اصلی‌ترین عاملی که موجب می‌شود شهروندان این دموکراسی‌ها نتایج مثبت شایسته‌شان را دریافت نکنند، مصیبت وحشتناکی بود که از بحران بانک‌ها در سال‌های 2007- 2009 و سال‌های ریاضتی پس از آن شروع شد؛ این بحران خودبه‌خود گسترش پیدا کرد. مقصر در واقع رفتار بانک‌ها بود که به طور هم‌زمان منجر به افزایش حبابی‌شکل بهای خانه‌ها، حساب‌های اعتباری مشتریان و تولیدات اقتصادی شد. بانک‌ها در نهایت زیر بار سنگین وزن خودشان، در نیمه دوم سال 2007 فروپاشیدند. البته این بخش پنهان یک بدبختی بزرگ‌تر بود. اگر دولت‌ها به طور کلی در این فروپاشی سهم داشتند، به دلیل تضعیف گردش اقتصادی بازارها در سال‌های پیش از آن بود. از آن پس، بانک‌های بزرگ به نمادی برای یک عملکرد فاسد تبدیل شدند. دومین هشدار ایشینگر خود را در رفتار ضعیف طبقات سیاسی جوامعی مانند بریتانیا، آمریکا، فرانسه و جاهای دیگر نشان می‌دهد. برای مثال آنچه در جریان همه‌پرسی مربوط به خروج از اتحادیه اروپا در بریتانیا اتفاق افتاد، کاملا شوک‌آور بود. این اتفاق زمانی افتاد که باور به پاک‌دستی سیاست‌مداران بریتانیایی به پایین‌ترین درجه خود رسیده بود. اگر بخواهیم یادآوری کنیم، دیوید کامرون، نخست‌وزیر وقت بریتانیا و همکارانش در جبهه مخالف خروج، قصد داشتند با بهره‌گیری از چینش کلمات در سؤال همه‌پرسی، به طوری که بتواند رأی‌دهندگان را به پاسخ مثبت ترغیب کند، نتایج را از پیش دست‌کاری کنند. این در حالی بود که فقط هشت روز مانده به انتخابات، جورج آزبورن، وزیر خزانه‌داری بریتانیا، با اعلام یک بودجه «تنبیهی» کوشش کرده بود مردم را به وحشت بیندازد. در همان حال، هر دو سوی ماجرا نه‌تنها به اعتماد عمومی توجه نداشتند، بلکه در مواردی کاملا برعکس و به صورتی فعال سعی می‌کردند مردم را گمراه کنند. حال به آن سوی اقیانوس اطلس نگاهی بیندازید؛ جایی که سیاست‌مداران آمریکایی پیش از به‌صحنه‌آمدن دونالد ترامپ به جدالی بی‌حاصل مشغول بودند. بزرگ‌ترین بن‌بست در واشنگتن از آنجا به وجود آمد که حزب جمهوری‌خواه می‌دانست در انتخابات آینده به پیروزی نخواهد رسید. پس نهایت سعی خود را کرد تا حزب رقیب نیز موفق نشده و به قدرت نرسد. در میان این دعوای بی‌حاصل بود که ترامپ به قدرت رسید. در فرانسه هم برنامه‌هایی مشابه در جریان است؛ جایی که به نظر می‌رسد سیاست‌مداران همواره با قانون دست به گریبان بوده‌اند؛ امروز فرانسوا فیون، همین اواخر نیکولا سارکوزی و آلن ژوپه و پیش از همه اینها، ژاک شیراک؛ یعنی همان کسی که پس از بازنشستگی به اتهام سوءاستفاده از اموال عمومی و اعتماد مردم محکوم شد، اما تنها یک حکم تعلیقی گرفت تا مجبور نشود به زندان برود. «اشتباه من بود؛ اشتباه من، اشتباه دردناک من!». ‌منبع: ایندیپندنت

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.