امثال ترامپ کم نیستند
سیداحمد جلیلی.رئیس انجمن روانپزشکی ایران
اصولا اظهارنظر روانپزشکی بدون اینکه بیمار به صورت حضوری و دقیق مورد معاینه قرار گرفته باشد، اظهارنظر دقیقی نخواهد بود اما درباره چهره معروفی مثل دونالد ترامپ، به نظر میرسد چندان نیاز به معاینه حضوری و اطلاعات روانپزشکی نباشد. از نظر یک تحصیلکرده فاقد اطلاعات روانپزشکی هم مشاهده این رفتارها، نمایانگر دوربودن شخص از ملاکهای ضروری سیاستمداران است. تمایل به خودنمایی و اقدامات نسنجیده پرسروصدا و پندنگرفتن از پیامدهای منفی و قانونی آن و تمایل شدید به دیدهشدن و جلب توجه دیگران به هر قیمت، از مشخصات اختلال شخصیت خودشیفته یا نارسیسیتیک است. گروهی معتقدند ترامپ آدم باهوشی است، دلیل آن را هم مسیری که او برای ثروتمندشدن طی کرده میدانند، اما به نظر نمیرسد رئیسجمهور جدید آمریکا، انسان بسیار باهوشی باشد؛ چه وقتی او در چنین جایگاه سیاسیای درباره مارک لباس دخترش توییت میکند، پیداست که از حداقل هوش دیپلماتیک نیز برخوردار نیست. از سوی دیگر ناگفته پیداست که نمیتوان کسی را که با فرارهای قانونی به مال و ثروتی رسیده، انسانی باهوش در حیطه سیاست به حساب آورد. موجب نگرانی است که کلید بزرگترین زرادخانه نظامی تاریخ در دست شخصی با این خصوصیات روانی باشد. طبق ضوابط انجمن روانپزشکان آمریکا، اصلی به نام اصل «گلدواتر» وجود دارد. «بری گلدواتر»، رقیب جان اف کندی در دور دوم انتخابات ریاستجمهوری آمریکا بود که رفتارهای او هم به نظر طبیعی نمیرسید. زمانی که بعضی از روانپزشکان آمریکایی آن زمان، صلاحیت روانی «گلدواتر» را زیر سؤال بردند، با اعتراض او، ضوابطی درباره حفظ رازداری پزشکی در انجمن روانپزشکی آمریکا مطرح و با نام اصل «گلدواتر» معروف شد که البته بیشتر شامل حال کسانی میشود که به وسیله روانپزشک مورد معاینه یا درمان قرار گرفته باشند، نه اظهارنظر درباره شخصیتی که به طور غیابی بررسی میشود. گلدواتر انتخابات را به جانشین کندی، لیندن بیجانسون باخت (در جریان مبارزات انتخاباتی، کندی ترور شد و جانشین او رقابت را پی گرفت) اما ترامپ بر همه رقبای جمهوریخواه و دموکرات خود فائق آمد و آینده آمریکا و جهان در برابر پرسشی بزرگ قرار گرفت. با اینکه آمریکا کشوری است که بیشتر به وسیله سیستم اداره میشود تا افراد، اما بههرحال تأثیر افراد قدرتمند و دور از هنجارهای طبیعی سیاستمداران، میتواند عواقبی به بار آورد. بسیاری از روانشناسان و روانپزشکان آمریکایی نیز در چند هفته گذشته، اصل «گلدواتر» را زیر پا گذاشته و درباره بیماری احتمالی ترامپ اظهارنظر کردهاند؛ به عقیده این متخصصان، چنین افرادی به طور کامل پیشبینیناپذیر هستند و در برخورد با آنها باید جانب حزم و احتیاط را رعایت کرد و بهانه به دستشان نداد. آنچه در چند هفته گذشته مشخص شده، اصرار شدید ترامپ برای انجام وعدههای انتخاباتی و برخورد سیستم اشارهشده آمریکایی با آن و باطلکردن برخی از این فرامین است. حضور ترامپ احتمالا خوشعاقبت نخواهد بود اما از یاد نبریم که امثال ترامپ در کشورهای جهان کم نیستند که زمانی قدرت را در دست گرفتهاند؛ عواقب ناخوشایند این نوع انتخابها، گریبانگیر مردمی که او را انتخاب کردهاند و احتمالا مردم کشورهای دیگر شده، میشود و خواهد شد. خودشیفتگی، آزاردهنده و مزاحم است اما اگر در شمایل چهرهای بینالمللی و دارای قدرت سیاسی و نظامی در سطح کشورها و جهان حاکم شود، میتواند فاجعهبار باشد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.