|

جنگ بي‌پايان اوکراین

با وجود آنکه دو سال از امضای توافق صلح مشهور به «مینسک 2» به‌منظور پایان‌دادن به جنگ در اوکراین گذشته است، اما این جنگ خونین بعد از توافق، پنج‌هزار تلفات دیگر برجای گذاشته و همچنان ادامه دارد. براساس توافق صلح مینسک2 شورشیان مورد حمایت کرملین با کی‌یف و مسکو بر سر متوقف‌کردن جنگ توافق کرده و یک نقشه راه پیچیده برای دستیابی به صلح، مورد توافق قرار گرفت. این توافق تحت نظر رؤسای‌جمهور اوکراین و روسیه و با کمک همتایان آلمانی و فرانسوی آنها در تاریخ 11 فوریه 2015 امضا شد. این توافق در یک دوره متشنج و پر از درگیری همراه با نگرانی از بالاگرفتن یک جنگ تمام‌عیار میان دو کشور همسایه منعقد شد. کی‌یف، کرملین را متهم کرده بود که به شکلی پنهانی هزاران سرباز را وارد خاک اوکراین کرده است و این مسئله فشار زیادی را بر روابط مسکو با غرب وارد کرد. دستاورد توافق مینسک 2 این بود که نگرانی‌های مربوط به بالاگرفتن یک جنگ گسترده‌تر برطرف شد، اما خشونت‌ها هرگز از بین نرفتند و بی‌اعتمادی عمیق که راه‌حل سیاسی اوکراین را به بن‌بست رسانده، پابرجا ماند. برآوردهای جدید حاکی از کشته‌شدن بیش از 10 هزار نفر در جنگ داخلی اوکراین هستند؛ همچنين مناطق وسیعی از نواحی شرقی تولیدکننده فولاد و زغال‌سنگ در اوکراین همچنان تحت کنترل جمهوری‌های خودخوانده شورشیان در لوهانسک و دونتسک هستند. غرب معتقد است که روسیه این جنگ را به راه انداخته و به تحریک آن ادامه می‌دهد، اما درعین‌حال غرب معتقد است که اکنون کی‌یف باید براساس مفاد توافق‌نامه تا حدودی به مناطق تحت کنترل شورشیان خودمختاری بدهد. توافق مینسک 2 در پی فروپاشی یک توافق صلح اولیه در سپتامبر 2014 که منجر به راه‌افتادن سنگین‌ترین درگیری‌ها در جنگ داخلی اوکراین شد، منعقد شد. این توافق بعد از 18 ساعت مذاکرات میان ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه و پترو پوروشنکو، رئیس‌جمهور اوکراین، به دست آمد. رهبران فرانسه و آلمان نیز بین این دو دشمن قسم‌خورده نقش میانجیگر را داشتند. درون‌مایه توافق مینسک 2 یک طرح 13بندی مجزاست که خواهان آتش‌بس فراگیر و فوری و عقب‌نشینی سریع سلاح‌های سنگین از خط مقدم درگیری است. این توافق به کی‌یف کنترل همه مرزهایش با روسیه را می‌داد، به این شرط که اوکراین قانون اساسی‌اش را تغییر داده و به مناطق جدایی‌طلب نزدیک مرز روسیه تا پایان سال 2015 «وضعیت ویژه» و «خودمختاری داخلی موقت» بدهد. بااین‌حال هیچ‌یک از این شرط‌ها عملی نشدند، اما این توافق چندبار تمدید شد زیرا قدرت‌های بین‌المللی آن را تنها امید برای پایان‌دادن به جنگ در اوکراین می‌دانستند. بااین‌حال این توافق صلح توانسته ابعاد درگیری‌ها در اوکراین را کاهش داده و آن را به یک‌سری کانون‌های مشخص محدود کند. کی‌یف نگران است که جنگ در اوکراین تبدیل به یک «جنگ یخ‌زده» همچون وضعیتی که در دو منطقه اوستیای جنوبی و آبخازیا در گرجستان در سال 2008 ؛ یعنی هنگام اعلام یک‌جانبه استقلال آنها به وجود آمد، شود. کی‌یف همچنین نگران است که در دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، تحریم‌های آمریکا علیه روسیه تخفیف یابند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.