ترزا می یک روز پس از دیدار با دونالد ترامپ به ترکیه سفر کرد
در جستوجوی دوستان جدید
ترزا می، نخستوزیر بریتانیا، روز گذشته و بلافاصله پس از دیدار با دونالد ترامپ، رئیسجمهوری جدید ایالاتمتحده، راهی آنکارا شد تا با رجب طیب اردوغان، رئیسجمهوری ترکیه و بن علی ییلدریم، نخستوزیر این کشور، درباره تجارت و امنیت گفتوگو کند. بااینهمه به نظر میرسد انگیزه بلندپروازانهتر نخستوزیر بریتانیا، تقویت ارتباط این کشور با گروهی از سران جهان، از جمله آمریکا، ترکیه و لهستان است؛ آن هم زمانی که رابطه لندن با متحدان کلیدیاش در اتحادیه اروپا بهویژه فرانسه و آلمان تیرهوتار شده است. خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا و پیروزی پوپولیستی ترامپ، نظم جدیدی به اتحادهای ژئوپلیتیک دیرین داده است و دراینمیان منافع بریتانیا و ترکیه در چندین جبهه، به یکدیگر نزدیکتر شده است. این نزدیکی منافع با تغییر دیدگاه دولت ترامپ، درباره مسائلی مانند بحران سوریه، فلسطین و روسیه همزمان شده است. به باور تحلیلگران، درحالحاضر اردوغان و ترزا می، هر دو با اروپا مشکل دارند؛ ترکیه چندین دهه برای عضویت در اتحادیه اروپا تلاش کرده و موفق نشده است و از آن سو ترزا می و بسیاری از رأیدهندگان بریتانیایی هم بر این باورند خروج از اتحادیه اروپا به نفع آنهاست. گرچه اردوغان خود را ناجی دموکراسی میخواند، نه دشمن آن، در ماههای اخیر و بهویژه پس از کودتای نظامی ناکام جولای سال گذشته در ترکیه، اتحادیه اروپا از اردوغان به خاطر نقض حقوق بشر و فشار بر رسانهها و دستگیری روزنامهنگاران و طیف وسیعی از مردم ترکیه، انتقاد کرد و راه پیوستن ترکیه به اتحادیه اروپا هم اگر نگوییم بنبست، دستکم دشوارتر از هر زمان دیگری شد. حالا و با سفر ترزا می به ترکیه به نظر میرسد این انتقادها اندکی بیاهمیت جلوه میکند و اردوغان هم احترام موردنیاز خود را به دست میآورد. بسیاری بر این باورند دیدار ترزا می با رئیسجمهوری ترکیه باید فرصتی برای انتقاد رودررو از اردوغان باشد، اما به گزارش تلگراف، منبعی نزدیک به دفتر نخستوزیر بریتانیا «رویکرد نخستوزیر کاملا روشن است. به باور او مشارکت با ترکیه در مجموعهای از مسائل، از همکاری دفاعی و امنیتی تا سرمایهگذاری در فرصتهای تجاری برای بریتانیا و منافع ملی ما مهم است». به گفته این منبع، ترزا می میخواهد در پی خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا، روابط تجاری خود با ترکیه را افزایش دهد. علاوه بر اهداف تجاری، بریتانیا میخواهد در آستانه خروج از اتحادیه اروپا نشان دهد گزینههایی فراتر از اروپا دارد و با توجه به عضویت ترکیه در ناتو، موضع ضدداعش و اقتصاد تشنه تجارت این کشور، اردوغان میتواند یکی از این گزینهها باشد. بیشک دونالد ترامپ، رئیسجمهوری جدید ایالات متحده، یکی دیگر از گزینههاست که در مقایسه با اردوغان بسیار تأثیرگذارتر است. ترزا می، روز جمعه و یک روز پیش از سفر خود به آنکارا، با دونالد ترامپ در واشنگتن دیدار کرد و درباره طیف وسیعی از مسائل، از جمله روابط ویژه دو کشور، روسیه، سوریه، معاهدههای تجاری آزاد، خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا، پیمان ناتو و مبارزه با داعش گفتوگو کرد. دو طرف سپس در کنفرانس خبری مشترک شرکت کردند و ترزا می، گفت دو کشور بر «تعهد محکم» خود به پیمان ناتو تأکید کردهاند. این در حالی است که ترامپ پیش از این در سخنانی انتقادی گفته بود ناتو «کهنه و بیخاصیت» است. دونالد ترامپ هم خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا را «اقدامی عالی برای بریتانیا» توصیف کرد. رهبران هر دو کشور در این کنفرانس خبری مشترک تأکید کردند برای تقویت روابط تجاری میان ایالات متحده و بریتانیا همکاری خواهند کرد. هرچند بریتانیا تا زمان ترک کامل اتحادیه اروپا نمیتواند مذاکرههای تجاری خود را آغاز کند، اما ترامپ گفته او علاقهمند است سریع این معامله را انجام بدهد. به گفته نخستوزیر بریتانیا، «توافق تجاری میان دو کشور بخشی از منافع ملی بریتانیا و آمریکا» است. ترامپ در این کنفرانس خبری تأکید کرد اعتقاد دارم روابط بسیار فوقالعادهای با ترزا میخواهیم داشت و با اشاره به پیچیدگی روابط بین بریتانیا و ایالات متحده، گفت روزهای بهتری در پیش روی مردم دو کشور است. رابطه با روسیه هم یکی دیگر از مسائل مورد بحث رئیسجمهوری ایالات متحده و نخستوزیر بریتانیا بود. اگرچه بسیاری از تحلیلگران بر پایه شواهد، بهبود روابط روسیه و آمریکا را پیشبینی میکنند و ترامپ هم پیشتر گفته بود بعضی از تحریمها علیه روسیه را لغو میکند، اما رئیسجمهوری ایالات متحده در کنفرانس مطبوعاتی خود با ترزا می، گفت هنوز زود است که درباره این موضوع صحبت شود. بااینهمه او گفت داشتن رابطه خوب با کشورهایی مثل روسیه و چین نه یک نکته منفی که موضوعی مثبت است. ترزا می، اما بر تحریم روسیه از سوی اتحادیه اروپا تأکید کرد و گفت: «ما در این مورد بسیار صریح گفتهایم میخواهیم همه مواد قرارداد مینسک اجرا شود» و تا زمان اجرای کامل این قرارداد این تحریمها ادامه خواهند داشت. این شاید تنها مورد جدی بود که دو طرف تا حدودی درباره آن اختلاف نظر داشتند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.