|

ما در کجای جهان ایستاده‌ایم

مازیار خسروی

برخی چنان مهر وجودشان را به زمان و جهان خویش می‌کوبند که تاریخ - صرف ‌نظر از قضاوت- ناگزیر از روایت زیست و زمانه آنان است. تاریخ کم ندارد نمونه‌هایی را که بر تابلو روزگاری از زیست مشترک یک ملت، نام یک فرد حک شده و یک انسان، نماد روزگار خویش شده است. برای چند نسل از ایرانیان، هرچه پی‌رنگ و مایه سیاسی دارد، به نام اکبر هاشمی‌رفسنجانی گره خورده است. گویی بن‌مایه نگرش آنان به سیاست را، نحوه قضاوتشان درمورد او شکل و قوام می‌دهد. او چنان در مرکز میدان سیاست ایران ایستاده بود که اردوگاه‌های متحدان و متخاصمان، خواه ناخواه در دوسوی او صف می‌کشید و هرکس ناخودآگاه، خود را با شاقول او سنجه می‌کرد؛ بگو موافق یا مخالف هاشمی هستی تا بگویم گرایش سیاسی تو چیست... .

نسلی که در دوم خرداد 76 پوزار سیاست به پای کشید نیز از این قاعده مستثنی نبود. هویت خویش را نخست در تقابل با او تعریف کرد و هرچه گذشت‌و‌گذار سال‌ها و ثانیه‌ها، برف تجربه بر سرش باراند، به تجدید نظر در باورهای خویش رسید. هاشمی تغییر کرد یا ما؟ او به سمت ما آمد یا ما به سوی او کشیده شدیم؟ هر دو شاید درست باشد و هریک، گوهری از حقیقت را در خود نهفته باشد. پاسخ اما اکنون مسئله مبرم این نسل نیست. از منظری دیگر، شاید بهتر آن باشد که به جای پاسخ، در پی طرح پرسشی درست باشیم از خویشتن و جهان؛ منهای شاقولی که هاشمی تراز آن بود، ما - همه آنان که در دو اردوگاه رویاروی یکدیگر صف‌آرایی کرده بودیم، در کجای جهان ایستاده‌ایم؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.