پابرهنه به دنبال هیزم
اخترمحمد ماکویی: آبوهوای شهر هرات بیشتر تحتتأثیر آبوهوای همسایه غربی یعنی استان خراسانرضوی است، بهگونهای که حتی مردم این شهر در بین خود وقتی خبر باریدن برف یا باران را میدهند، میگویند: «مشهد برف باریده، آمادگی خودت را بگیر که اینجا هم فردا برف میبارد»؛ برای کسانی که کشاورز هستند اما مانند هر جای دیگر دنیا این خبر خوبی است و چه بهتر از اینکه در برخی از مناطقی که قلمرو طالبان به حساب میآید، برخی به صورت دیمی «کوکنار» کاشتهاند و این برف و باران یعنی عاید بیشتر! قیمت تریاک هم با این بارانها به نوسان میافتد؛ در برخی از مناطق افغانستان تریاک کیلویی 12 هزار افغانی (حدود ۷۰۰ هزار تومان) است که با بارندگی قیمتش افت میکند! در سطح شهر هرات با وجود اینکه شهرداری این شهر در چند مدت گذشته شب و روز در حال آسفالتکردن جاده و ساخت پل و اینگونه کارهاست، با بارش اندک باران، خیابانهای برخی از مناطق پر از آب میشود. هرچند در مناطق مرکزی شهر که بیشتر تمرکز شهرداری هم به آنجاست، این پدیده کمتر دیده میشود. با بارش باران بیشتر جاده و کوچههایی که در حاشیه شهر قرار دارند، دیگر برای تردد افراد پیاده بسیار سخت میشود، دیگر خیلی به سختی میتوان در آنجا قدم برداشت. در این مناطق روزهای آفتابی مجبور هستید که بعد از هر چند قدم، شلوارتان را از خاکی که جذب آن شده است، پاک کنید و روزهای بارانی هم باید گِلی که به شلوارتان چسپیده را پاک کنید، داخل شهر اما همه کوچهها آسفالت شده است و دیگر نیازی ندارید به کثیفی شلوارتان فکر کنید! مشکل دیگری که باران به وجود میآورد، این است؛ افرادی که با وسیله نقلیهشان «سهچرخه» رفتوآمد میکنند، وسیلهای که برخی چهار و برخی هم هشت مسافر را میتواند جابهجا کند؛ باران باعث میشود که دیگر نتوان با آن جایی رفت. برف هم که میبارد، مانند برفی که ماه گذشته بارید، از پاککردن برف خبری نیست و جادههای داخل شهر به پیست اسکی خودروها تبدیل میشود و بدون زنجیر چرخ هم بعد از ترمزگرفتن، اگر به مانعی برخورد نکنید، صد متر جلوتر توقف خواهی کرد. شهرداری هرات با داشتن دو گمرک بزرگ دارای بیشترین درآمد است و تلاش میکند این مشکلات را کم کند. ولی در کنار این مسائل آسمان که مهربان میشود، هوای آلوده شهر را میشوید و میتوان نفس کشید، هوای هرات هم به دلیل تردد خودروهای فرسوده، برخی از ساعات روز کمی آلوده است. در پارکها هم فضای شاعرانهای ایجاد میشود. جاهایی مانند «تخت سفر» در صورت سردنبودن هوا، پر از خانوادههایی میشود که در آن به لذتبردن از طبیعت میپردازند. عدهای هم زیر پوست شهر هستند که آرزو میکنند فصل سرما هرگز از راه نرسد تا اینکه دیگر شب را با این فکر نخوابند که فردا، همین فردا خانه خود را که گلی است یا در چادر زندگی میکنند، چگونه گرم نگه دارند. با سردی هوا صحنههای دلخراشی در شهر به نمایش گذاشته میشود؛ کودکان اغلب کمتر از 10سالی که بعضا با پای بدون کفش در سطل آشغالها و خیابانها دنبال هیزم میگردند، دختربچههایی که دیدنشان قلب آدمی را تا آستانه انفجار میرساند و باید ناله زد تا آسمان بر سر این زمینیان فرو ریزد، زمینیهایی که کلاشنیکف به دست باعث خلق چنین صحنههایی میشوند، باعث خلق جنگ میشوند تا والدین این فرشتهها در آن جان شیرین خود را از دست دهند و آینده و روزگار کودکانشان مانند آن گلولهای که بر خاطراتشان خط کشید، در تاریخ گم شود. افرادی که حتی با جمعآوری پلاستیک، به فکر گرمکردن خانه خود هستند. به دلیل جنگ داخلی در ماههای اخیر تعداد زیادی از خانوادههای مناطق ناامن به شهرهای بزرگ مهاجرت کردهاند که بدون خانهای در اطراف شهر زیر چادر زندگی میکنند و آرزو میکنند تا روز آفتابی فرا رسد تا به دنبال هیزم بروند. کودکان زیادی هم بر اثر این سرما جان خود را از دست میدهند؛ ماه گذشته با تشدید سرما در سراسر افغانستان، فقط در یک شب، فقط در استان شمالی جوزجان ۲۰ کودک جان خود را از دست دادند. قیمت گاز و مواد سوختی هم، همین که اولین رعدوبرق زده میشود، افزایش مییابد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.