|

برای جعفر والی

چه خوب شد اینجا کوله‌بارت را بستی و رفتی

لیلی فرهادپور: جشن منتقدان تئاتر بود که از جعفر والی تجلیل کردند. رفت بالای سن. چقدر پیر شده بود آقای والی. همه دست می‌زدند و من اشک می‌ریختم، به‌طوری‌که تصویر والی از بالای سن به چشمم تار ‌شد. یک لحظه بود، یک لحظه که کافی بود برای گذر از زمان و از عمر. آقای والی بالای سن بود و من در ردیف اول نشسته بودم. آقای والی جوان بود و من 12 یا 13ساله. چشم در چشم من می‌خواند: لی لی لی لی لی حوضک/ جوجو اومد آب بخوره، افتاد توی حوضک... نمایش آقا بیک و ابراهیم توپچی. اولین‌بار بود که به تئاتر می‌رفتم. آقای والی، ما بچه‌های تازه‌بزرگ‌شده فامیل و دوستان را جمع کرده بود که ببرد تئاتر. ما را ردیف اول نشانده بود و من مجذوب تئاتر شده بودم. همان سال یا سال بعد ما را برد سر خاک فروغ فرخزاد. برف می‌بارید و در زد. دربان ظهیرالدوله در را باز کرد. سر مزار فروغ، والی برایمان «ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد» را می‌خواند و برف می‌بارید... مردم برای والی دست می‌زدند و من گریه می‌کردم. برنامه تمام شد، جوانان و میان‌سالان گرد والی جمع شده بودند. به صندلی‌ای که نشسته بود نزدیک شدم. من‌را دید. گریه می‌کردم و او نیز گریه کرد. چندین‌سال بود که او را ندیده بودم. من‌را به همه نشان داد و گفت این دختر من است. سر به زانویش گذاشتم. چقدر پیر شدی والی‌جانم. پیر شدم، اما خوشحالم. از این‌همه محبت دوستان خوشحالم. 14 یا 15 سال قبل که بعد از سال‌ها در تورنتو او را دیده بودم، خیلی دلخور بود. از بی‌مروتی روزگار و بی‌حرمتی دست‌اندرکاران که او و خیلی‌های دیگر را دربه‌در دنیا کرده بود. گفتم برگرد والی‌جان. برگرد. دنیا عوض شده، ایران هم عوض شده. گفت یعنی می‌شود کار کرد؟ گفتم بالاخره می‌شود. والی برگشت به ایران. دُری بود که به صدفش بازگشته بود. هنوز دست‌اندرکاران همان رویه را داشتند، اما نسل عوض شده بود و نسل جدید نشان داد چگونه حرمت را می‌شناسد. کار کرد؛ فیلم، تئاتر، سینما و حتی تلویزیون... می‌گفت هنوز پولش را نداده‌اند، اما به درک، من برای مردم اینجا هستم. زبانش برای دست‌اندرکاران تند بود و پیش‌کسوت‌بودنش آنها را به سکوت یا نشنیدن وامی‌داشت. ریه‌اش توانایی هوای آلوده تهران را نداشت. می‌گفت عیبی ندارد، می‌روم در ده آبااجدادی در ولیون زندگی می‌کنم، اما هوای تازه برایش دیدن این تئاتر و آن تئاتر بود. به تهران می‌آمد تا این هوای تازه را ببلعد، اما ریه‌اش تاب نیاورد. آخرین‌بار که دل سیر دیدمش... رفتیم دنبالش و بردیمش خانه رشیدی. رشیدی تازه رفته بود. دلم نمی‌آمد مریضی‌اش را ببینم. خیالم راحت بود که دیگر دوروبرش شلوغ است. برایش یادداشت و مقاله که نوشتند فهمیدم او هم رفتنی است. باز خوب شد که زنده بود وقتی برایش یادداشت نوشتند و یادواره و بزرگداشت گرفتند. باز خوب بود که اینجا بود که کوله‌بارش را بست و رفت. آقای والی عزیزم همیشه بزرگ بودی و هستی و خواهی بود.‌

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.