اَسب تِراوای ناتو در خاک سوریه
افشين غلامي: ترکیه بهعنوان عضوی از ائتلاف ناتو نقش اَسب تِراوا را در سوریه بازی میکند و در مناقشه اخیر با پشتیبانی آمریکا توانست بخشهایی از شمال سوریه را کنترل کند. در وهله اول دولت ترکیه قدرتگرفتن کُردها در شمال سوریه را تهدید امنیتی در امتداد مرزهای جنوبیاش میپندارد، اما کُردها تنها بخشی از این بهانه امنیتی هستند و هدف عمدهتر، ایجاد هژمونی نظامی و نزدیکشدن به حلب و تعیین مرزهای جدید است. آنچه مسلم است، سوریه، منطقه عمل روسیه است، اما واردشدن نیروهای وابسته به ترکیه که آمریکا نیز از آنها بهعنوان گروههای میانهرو اعلام حمایت کرده بود، ایجاد کریدوری آمریکایی- ترکی را در سوریه قطعی میکند و حوزه عمل ناتو و آمریکا را افزایش میدهد. با واردشدن گروههای وابسته به ترکیه به این کریدور، «رجب اردوغان»، رئیسجمهور ترکیه، علاوه بر آنکه سعی دارد با ایجاد منطقهای حائل بین جریان کُردی بهعنوان خط سوم مناقشه سوریه و دولت مرکزی سوریه بهعنوان قیم رسمی حاکمیت ملی این کشور از وصلشدن مناطق کُردی شمال سوریه بههم جلوگیری کند، در طرف دیگر سعی دارد جریان سنی را در این ناحیه تقویت كند تا بتواند با تغییر دموگرافي آن و اخراج شهروندان کُرد، ایجاد کریدور امن ترکمنی- عربی وابسته به خود را نهایی كند. هدف ترکیه، ایجاد سهبخشی یا چندبخشیشدن سوریه آینده و کمشدن توان ملی این کشور برای هرگونه مناقشه سیاسی با دولت مرکزی است و همواره ترکیه در این چند سال سعی كرده این را با تسلیحکردن گروههای تندرو النصره و داعش و اینک شبهنظامیان موسوم به ارتش آزاد عملی کند، اما بسته نظامی ترکیه در سوریه، بسته غربی- ترکی است و ملاحظات غرب بیشتر در آن به چشم میخورد تا اینکه دغدغههای روسی در آن متبلور باشد. اما چرا روسیه با علم به اینکه ترکیه چه هدفی دارد، اجازه مداخله نظامی ترکیه در خاک سوریه را داد؟ روشن است روسیه سرخوردگی ترکیه از غرب درخصوص موضوع کُردها در قبال سوریه را درک کرد و برای اینکه بتواند تُرکها را در مقطعی کنار خود نگه دارد و علاوه بر دورزدن غرب درخصوص موضوع تحریمها خط انتقال گاز به اروپا را در مسیر آرامتری دنبال کند، چراغ سبزی به ورود ترکیه به خاک سوریه نشان داد. این چراغ سبز در پی نزدیکشدن کُردها به غرب و برای هشدار به منطقه خودگردان کُردستان سوریه در جهت دوریگزینی از غرب است. منتها اجازه این مداخله نظامی ترکیه برای روسیه نیز هزینهبردار خواهد بود و با هر حرکتی نیروهای تحت رهبری ترکیه در خاک سوریه گامی به حلب و مرحلهای به اهداف ناتو نزدیکتر میشوند و این میتواند برای روسیه خطرناک باشد. معامله ترکیه و روسیه بر سر عقبنشینی گروههای وابسته به ترکیه از حلب، بهازای ورود آنها به کریدور شمال سوریه برای وصلنشدن مناطق کُردی شمال سوریه، نهفقط تا الان بهنفع سیاست روسها تمام نشده، بلکه با تشدید درگیریها در حلب و عقبنشینینکردن نیروهای تندرو وابسته به ترکیه در اینسوی میدان هم نیروهای تحت حمایت ترکیه هرچه بیشتر به حلب نزدیکتر میشوند. پس به نظر میرسد ترکیه گام بلندی برای تهاجم نظامی خود در پیش گرفته و سعی دارد با وصلکردن این پازلهای نظامی، ماندگاری خود را تثبیت و مناطق تحت حمایت خود در سوریه را مسجل كند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.