|

ديدار فرستاده اردوغان با روحاني

مولود چاوش اوغلو، وزیر خارجه ترکیه، روز گذشته در رأس هیأتی وارد تهران شد و با رئیس‌جمهوری و محمدجواد ظریف دیدار و گفت‌وگو گرد. این اولین سفر یک مقام بلندپایه ترک به ایران بعد از کودتای 15 جولای (25 تیر) در این کشور است. پیش‌تر محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه به تاریخ 22 مرداد ماه در سفری یک‌روزه به ترکیه رفته بود. رئیس‌جمهوری و چاوش اوغلو در دیدار خود ضمن تأکید بر گسترش مناسبات و همکاری‌های بین دو کشور، بر حل‌وفصل بحران سوریه و عراق از مسیر دموکراسی تأکید کردند. ایفای نقش در حل بحران سوریه و مواضع دولت ترکیه در سال‌های گذشته بر روابط بین ایران و ترکیه سایه افکنده بود. حمايت و تجهيز مخالفان بشار اسد به وسیله آنكارا، دليل اصلي تيرگي روابط با تهران بود. این دولت همچنین علاقه‌مند بود تا در حملات ارتش عراق به موصل نیز ایفای نقش کند، اما با مخالفت سرسختانه دولت عراق مواجه شد. بعد از کودتای نافرجام ارتش ترکیه علیه دولت اردوغان، ایران اولین کشوری بود که شکست کودتا در این کشور را به دولت و ملت ترکیه تبریک گفت. چند روز بعد از کودتا بود که حسن روحانی در تماسی با رجب طیب اردوغان، اعلام کرد: «ما خوشحالیم که در سایه مدیریت خوب شما و مقاومت و ایستادگی مردم شریف ترکیه، امروز شاهد بازگشت ثبات به کشور دوست، ترکیه هستیم». محمدجواد ظریف که هم‌زمان با رخدادهای کودتا در حساب توییتر خود حمایت خود را از دولت ترکیه اعلام کرده بود، تقریبا یک ماه بعد از کودتای 15 جولای ترکیه، در سفری یک‌روزه به این کشور رفت و با همتای ترک خود دیدار داشت. چاوش اوغلو در آن دیدار گفته بود: «قدردانی خود از برادرم محمدجواد ظریف را اعلام می کنم. همان‌طور که آن شب، ما در سامسون نخوابیدیم، در تهران نیز آقای ظریف همراه ما در شب نخوابید و در آن شب، چهار یا پنج بار با من تماس تلفنی گرفت و از من اطلاعات لازم را دریافت کرد و روز بعد نیز به صورت تلفنی با هم گفت‌وگو کردیم. به دلیل وقوع اقدام به کودتا، تحقق این دیدار که از قبل برنامه‌ریزی شده بود، به تعویق افتاد». ظریف در آن دیدار همچنین از ساختمان مجلس ترکیه که مورد حملات هوایی کودتاچیان قرار گرفته بود بازدید کرد. در همان سفر چاوش اوغلو تأکید کرده بود که ایران می‌تواند نقشی سازنده در سوریه داشته باشد؛ اگرچه بر وجود اختلاف‌نظرها هم تأکید کرده بود. حالا تقریبا سه ماه بعد از سفر ظریف، چاوش اوغلو در رأس هیأتی به تهران آمده که از جمله برنامه‌های آن بررسی مناسبات تجاری و اقتصادی بین دو کشور و البته موضوع حل بحران سوریه و عراق است. به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، رئيس‌جمهوری در این دیدار، رفت‌وآمدهای منظم، رایزنی و مشورت مسئولان ایران و ترکیه در زمینه‌ مسائل مهم دوجانبه، منطقه‌ای و بین‌المللی را حائز اهمیت خواند. حسن روحانی با اشاره به اینکه مردم ترکیه در حادثه کودتای نافرجام در این کشور نشان دادند به رأی خود و دموکراسی وفادار بوده و در شرایط کنونی جهان نمی‌توان کودتا را به مردم یک کشور تحمیل كرد، گفت: متأسفانه غرب در موضوع دموكراسي از استانداردهای دوگانه‌ای استفاده می‌کند و در مقام عمل به آنچه درباره دموكراسي و مردم‌سالاری می‌گوید، وفادار نیست. رئيس‌جمهوری با اشاره به اینکه ثبات و امنیت منطقه‌ای به‌ویژه در عراق و سوریه باید مبنای تعامل و همکاری ایران و ترکیه باشد، گفت: همفکری ایران و ترکیه به نفع صلح و ثبات منطقه بوده و امروز که منطقه در شرایط حساسی قرار دارد، گسترش همکاری، همفکری و رایزنی تهران - آنکارا می‌تواند در حل‌وفصل مسائل تأثیرگذار باشد. روحانی گفت: اگر قدرت‌های مهم منطقه در کنار یکدیگر باشند، مشکل عراق و سوریه بدون نیاز به قدرت‌های خارجی، حل‌وفصل خواهد شد. اما امروز آنچه اهمیت دارد این است که کشورهای همسایه بتوانند نقش سازنده خود را در حل مشکلات منطقه به‌خوبی ایفا کنند. رئيس‌جمهوری با اشاره به اینکه ایران و ترکیه در اصول مهم منطقه‌ای اتفاق نظر دارند، گفت: حفظ تمامیت ارضی و وحدت ملی در عراق و سوریه، شکل‌گیری حکومت در این کشورها با دموكراسي و رأی و نظر مردم، جلوگیری از کشتار مردم و تخریب زیربناها و کمک به آوارگان و مجروحان برای بازگشت به خانه‌های خود از جمله اقداماتی است که باید برای حل بحران‌ها در منطقه انجام شود. روحانی گفت: منطقه در شرایط حساسی قرار دارد و همفکری و رایزنی‌های دوجانبه می‌تواند در حل‌وفصل مسائل مهم تأثیرگذار باشد. آنچه امروز برای ما اهمیت دارد، ایجاد صلح و ثبات در منطقه، بازگشت مردم به خانه‌های خود و برقراری دموكراسي و حاکمیت نظر مردم سوریه و عراق است. مولود چاوش‌ اوغلو وزیر خارجه ترکیه نیز در این دیدار گفت: حفظ تمامیت ارضی و اتحاد ملی در عراق و سوریه به نفع ایران و ترکیه و صلح و ثبات منطقه‌ای است. چاوش‌ اوغلو با بیان اینکه کشورهای غربی در مسائل منطقه تنها به دنبال منافع خود هستند، گفت: امروز تلاش برای برقراری آتش‌بس در سوریه، برقراری وحدت ملی در این کشور، حل‌وفصل مسائل از طریق راه‌حل سیاسی و مبارزه همگانی و مشترک با گروه‌های تروریستی ضرورت دارد. چاوش اوغلو با اشاره به آمادگی ترکیه برای تشکیل کمیسیون مشترک دو کشور و ارتقاي سطح همکاری‌ها، گفت: باید تلاش کنیم تا هدف رسیدن مبادلات تجاری دو کشور به 30 میلیارد دلار، محقق شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.