رایانهها علیه انسان؛ دیگر رؤیا نیست
اینترنت اشیا موجب شده است هر روز وسایل خانگی بیشتری به شبکه جهانی وب متصل شوند. چیزی که در نگاه اول، کمتر موردتوجه قرار میگیرد، این است که چهکاری میتوان انجام داد تا از ایمنی حرکت بعدی اینترنت مطمئن بود؟ به گزارش سایبربان، تا امروز، سهم بزرگی از حملات سایبری از سوی سازمانهای نظامی، سرویسهای اطلاعاتی خارجی یا سایر سازمانهایی که به وسیله دولتها حمایت میشوند، سازماندهی میشدند که با اغراض سیاسی و جهتدهیهای خاص، اقدام به حملات مختلکننده یا تخریبکننده برای دستیابی به اهداف مشخصی میکردند؛ اما رئیس اداره اطلاعات ملی آمریکا، جیمز کلپر (James Clapper)، میگوید حمله ماه اخیر، احتمالا کارگروههای مرتبط با دولتها نبوده است و این سخن او براساس گزارشهای شرکت خصوصی امنیت سایبری فلش پوینت (Flashpoint)، قابل دفاع است. این بیانگر تحولی بزرگ و نمایانگر این است که موانع ورود به عرصه جرائم سایبری، آنقدر کوتاه شده که هکرهای مستقل برای انجام خرابکاری، جرائم و حتی عملیات پیچیده سایبری، نیازی به حمایت و پشتیبانی حکومتها ندارند. از دیگر چالشهای بهوجودآمده از حضور این بازیگران مستقل، بههمخوردن معادلات است، زیرا آنها دیگر تابع قوانین حکومتها و روابط بین آنها نیستند. آنها خارج از محدودههای قانونی و بدون توجه به مرزهای جغرافیایی-سیاسی عمل میکنند و بنابراین ابزارهایی که پیشازاین، برای جلوگیری از عملکرد خرابکارانه هکرهای مورد حمایت استفاده میشد، دیگر کارایی ندارند. وسایل خانگی همچون دوربینهای مداربسته، ترموستاتها، دوربینهای کنترل کودک، تلویزیونها و یخچالها، دارای آدرس IP اختصاصی خود میشوند و میتوانند با کمک آن با یکدیگر و با سایر دستگاهها ارتباط برقرار کنند. حجم ابزارآلات اینترنت اشیا که حتی درحالحاضر نیز بسیار گسترده است، انتظار میرود تا 2020 سه برابر شود و به 21 میلیارد دستگاه برسد. برای یک محافظ سایبری، این یعنی نهفقط هکرها سه برابر بیشتر هدف برای حمله خواهند داشت، بلکه سه برابر بیشتر هم سیستم آسیبپذیر برای حمله به سایر دستگاهها در دسترس آنها خواهد بود. این موضوع، چالشهای جدیدی برای امنیت شبکهها به وجود خواهد آورد و این، تشخیص مسئول حملات را که درحالحاضر هم از نظر قانونی و عملی بسیار دشوار است، غبارآلودتر میکند. مورد دومی که این تهدیدات را تقویت میکند همهگیربودن ابزارهای مورد استفاده برای انجام چنین حملاتی است. بدافزار جدید میرای (Mirai) که ماه گذشته برای ازکارانداختن 50 هزار دستگاه متصل به اینترنت استفاده شد، تهدید قدرتمندی است. باتنت (Botnet) یا درواقع گروهی از کامپیوترهای موردحمله واقعشده است که به ارتشی از زامبی- کامپیوترها برای حملات گسترده تبدیل شدهاند و پدیده جدیدی نیست. چیزی که جدید است، تبدیل اینترنت اشیا به چنین ارتشی است. از طرفی، با توجه به نوع تهدیدات مستقل، سورس کد میرای، برخلاف سایر بدافزارهای سابق که به وسیله هکرهای مورد حمایت دولتها توسعه داده شده بودند، دیگر از سوی دولتها و در گاوصندوقهای اسناد محرمانه نگهداری نمیشود، بلکه در گوشهوکنار اینترنت و در تاریکترین فورومها بین هکرها دستبهدست میشوند و به هرکسی با هر نیتی بهراحتی معامله میشود. این یعنی بهزودی با سیلی از این بدافزارها مواجه خواهیم بود که هرکدام نسخه تغییریافتهای از میرای هستند و با فشار یک دکمه میتوانند قسمتی از دنیای اینترنت را از کار بیندازند. این فرضیات خیلی دور از ذهن نیستند و موج انتقادات را علیه قابلاطمینانبودن اینترنت اشیا به ذهن متبادر میکنند. منتقدان سرسخت فناوری خواهند پرسید اصلا چرا باید یخچال من به اینترنت متصل باشد؟ اما این سؤال بجا نیست. درواقع بهجای زیر سؤالبردن اینترنت اشیا باید به حل مشکل اصلی اندیشید، زیرا منافع متعدد اینترنت اشیا وجود آن را توجیه میکند. سؤال درست این است که چگونه از این حملات جلوگیری کنیم؟ اولین اقدام برای این منظور، وضع مقرراتی است كه سطوح خاصی از امنیت سایبری را برای همه وسایلی که به اینترنت متصل میشوند، اجباری کند و اطمینان حاصل کنیم همه وسایل تا حد امکان امن هستند. این مورد تا حد زیادی قابل حصول است، زیرا خود سازندگان این محصولات نیز تمایل به امنیت آنها دارند. همچنین ما به فناوریهای بهتری برای مدیریت آسیبپذیریهای اینترنت اشیا بهصورت لحظهای و همزمان نیاز داریم. همانگونه که شرکتهای قابلاعتماد تولیدکننده فناوری، هنگامیکه به نقطهضعفی پی میبرند، بستههای نرمافزاری جدید ارائه میدهند؛ تولیدکنندگان محصولات متصل به اینترنت اشیا نیز باید راهی برای آپدیت خودبهخود تجهیزات تولیدی خود قرار دهند و این نهفقط به عنوان یک بحث اختیاری، بلکه باید به عنوان یک مورد اجباری از اقدامات امنیتی موردنیاز قلمداد شود. همه ما باید مسئولیت خود را به عنوان خریداران و مصرفکنندگان نهایی اینترنت اشیا بشناسیم و قبول کنیم. ماه اکتبر در آمریکا، ماه هوشیاری امنیت سایبری بود و چقدر بجا که بزرگترین حمله اینترنتی در این ماه رخ داد. حقیقت بنیادین درباره وضعیت دنیای مجازی و امنیت سایبری امروز ما این است که تقریبا «همهچیز» قابل هکشدن است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.