ترامپ، تاجری که شبیه احمدینژاد هست یا نیست؟
شرق: شوک انتخاب ترامپ بسیاری را غافلگیر کرده است. حالا جهان قرار است با مردی که کسی زیاد دربارهاش نمیداند، در کاخ سفید روبهرو شود؛ او که اندک نظریاتش در حوزه سیاسی، فرهنگی و حتی اجتماعی پرحاشیه بوده است. ارزیابی فعالیتهای آینده او در کاخ سفید شاید اندکی سخت باشد هنوز، اما بعید نیست براساس راهی که او در چند ماه اخیر پشت سر گذاشته، بتوان پیشبینی کرد او قرار است چه تحولاتی را در حوزههای مختلف به وجود آورد. دو کارشناس درباره انتخاب او سخن گفتند:
محمدمهدی محسنیانراد استاد ارتباطات بدیهی است یک قضاوت علمی درباره نقش رسانههای آمریکا در پیروزی ترامپ نیاز به کار دارد اما در یک قضاوت عمومی و سرانگشتی میشود به اهمیت «ارزشهای خبری» اشاره کرد که در شرایط کنونی ما هم بهنوعی با آن در رسانههای ایران مواجه هستیم. همه موافقند «برخورد» یکی از ارزشهای خبری است، اما آنچه رسانههای آمریکا در پوشش اخبار ترامپ به آن توجه کردند ارزش خبری «شگفتی» بود. رسانههای آمریکا در چند ماه اخیر به جای صید مفهوم از آنچه ترامپ میگفت، مجذوب شگفتی سخنگفتن او شدند. در اینروزها، آن بخش از سخنان او به تیتر رسانهها بدل میشد که انتظار نمیرفت از دهان یک کاندیدای ریاستجمهوری بیرون آمده باشد. این سنت روزنامهنگاری غرب، گویی برخی در ایران را هم شگفتزده کرده بهطوریکه با عجله ترامپ را با رئیسجمهور پیشین ایران مقایسه میکنند. این مقایسه از نظر من، مقایسه درستی نیست. درست است که ترامپ در اظهارات انتخاباتی خود، هنجارهای سخنرانی یک کاندیدای ریاستجمهوری آمریکا را رعایت نکرد، اما نامحسوس در حال رعایت یکی دیگر از هنجارهای ارتباطی بود؛ هنجاری که برآمده از شکل جدید ارتباط در دههای است که فناوریهای نوین ارتباطی، جهان را تغییر دادهاند. من فکر میکنم سخنان و وعدههای ترامپ در حقیقت پاسخی بود به انباشتگی نیاز مردم آمریکا در شنیدن. مردم امیدوار بودند رئیسجمهوری به کاخ سفید بیاید که مسائل و ناگفتنیهای دورمانده از چشم رسانهها و مقامات سیاسی را بازگو کند و ترامپ واقعا این کار را با استفاده از همین رسانهها انجام داد و موفق شد.
محمدرضا بهزادیان فعال سیاسی و اقتصادی آنطور که گفته میشود، ترامپ یک «تاجر» است؛ مردی که به بدهبستان در همه عرصهها علاقه دارد و از این بابت شاید بتوان پیروزی او را برای اقتصاد ایران مورد ارزیابی قرار داد. یادمان نرود که بهتازگي وزیر اقتصاد انگلیس در کنفرانس لندن، ایران را بزرگترین فرصت اقتصادی جهان پس از سقوط اتحاد جماهیر شوروی عنوان کرد و حالا باید این فرصت را ترامپ و تیم اقتصادی او دریابند. من امیدوارم با روشنشدن نتیجه انتخابات آمریکا، فضا به سمتی برود که ضمن صیانت از حقوق مردم ایران، فرصتهای اقتصادی خوبی برای تعامل کشورمان و آمریکا فراهم شود. درست است همزمان با پیروزی او، برخی از پشتوانه اقتصادی این پیروزی سخن میگویند، اما به نظر من، این پیروزی برای ما یک نکته درخور توجه نیز دارد. ترامپ یک ورشکسته اقتصادی بود که روزی روی پای خود ایستاد و زندگیاش را دوباره ساخت. حضور او در انتخابات نشانه مقررات درست اقتصادی حاکم بر نظام آمریکاست که نشان میدهد هرکس و با هر دلیلی که شکست بخورد، احتمال دوباره برخاستنش هست تا جایی که میتواند حتی هزینه بزرگترین حضور سیاسی، اجتماعی و اقتصادی خود را در جامعه فراهم کند. بنابراین، بهتانهای اقتصادیای که به ترامپ وارد میشود را باید بزرگنمایی خطاهای رقیب در رقابتهای انتخاباتی دانست والا این امتیاز کشوری است که میتواند با حمایتهای لازم، آدمهای زمینخورده خود را سرپا کند. با این حساب، باید بگویم امیدوارم روزی به جایی برسیم که اقتصاد بتواند زمینه ترمیم جراحتهای واردشده بر بنگاهداران ایرانی را فراهم کند و آنها را به چرخه درست اقتصاد، جامعه و فرهنگ و حتی سیاست کشور بازگرداند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.