صورتزخمی
سیدعلی طباطبایی-استاد دانشگاه
1- چهارسال پیش در چنین روزی، پس از پیروزی «باراک اوباما» بر «میت رامنی»، زمانی که میخواستم مطلبی برای رسانههای کشور بنویسم، رواننویس سیاهم، روانتر بر کاغذ سپید حرکت میکرد. آن روز مطلبی نگاشتم برای پیروزی اوباما؛ مطلبی با عنوان «کودکی که تنها یکبار پدرش را دید، دوبار رئیسجمهور آمریکا شد».
AChild whomet his father once became US president twice. 2- در انگلیسی ضربالمثلی وجود دارد که میگوید «As obstinate as amule»؛ «به سرسختی یک قاطر». میتوان مهمترین ویژگی دونالد ترامپ در زندگی شخصیاش را سرسختیاش دانست که شاید به تبار آلمانی پدرش بازگردد و شاید مهمترین ویژگی اجتماعی ترامپ را بتوان موفقیتهای اقتصادیاش دانست که باز هم شاید به تبار اسکاتلندی- انگلیسی مادرش بازگردد. ترکیب سختکوشی آلمانیتبار پدری ترامپ با ذهن اقتصادی اسکاتلندی- انگلیسیتبار مادری ترامپ با گستاخی آمریکایی خود ترامپ، معجونی ساخت که او را تبدیل به رئیسجمهور آمریکا کرد. 3- «در این کشور اول سعی کن تا پول به دست بیاوری بعد که پول گیر آوردی، سعی میکنی قدرت به دست بیاوری و بعد که قدرتمند شدی، سعی میکنی زنان را به دست آوری». جملات بالا، جملات تونی (با بازی آل پاچینو) در فیلم صورتزخمی (Scarface) است که در دهه 80 میلادی با کارگردانی «برایان دیپالما» براساس فیلمنامهای از «الیور استون و هاوارد هاکس» ساخته شد. در این فیلم «تونی مونتانا» با بازی «آل پاچینو» که یک پناهنده کوبایی است به آمریکا میآید و تبدیل به گنگستر اول میامی میشود و این جملات چقدر به گفتار ترامپ شبیه است. و اگر جملات «صورتزخمی» را با گفتار و رفتار دونالد ترامپ و رفتار خشن و افکار تهاجمی شخصیت اول مقایسه کنیم، نتیجهاش «ایده صورتزخمی» است؛ ترامپی که سرسختی، اراده، گستاخی، لجبازی و البته کمدانشی را تبدیل به معجونی کرد تا رئیسجمهور «چهلوپنجم» آمریکا شود. 4- «صورتزخمی»، مستأجر چهارساله جدید کاخ سفید خواهد شد و چهار سال زمام امور آمریکا را در دست خواهد داشت. چیزی که دراینمیان عجیبوغریب مینماید، آینده فضای سیاسی و فضای عمومی جامعه و فضای بینالمللی آمریکا خواهد بود. چه نسبتی میان افکار و اعمال «صورتزخمی» با همحزبیهایش یا «شبههمحزبیهایش» در حزب جمهوریخواه خواهد بود؛ کسانی که او را در میانه راه وانهادند و او خود را نماینده آنها ندانست. چه نسبتی میان افکار و اعمال «صورتزخمی» در فضای عمومی و جامعه آمریکا وجود خواهد داشت؛ او که همه اقلیتهای جامعه آمریکا را از خود رانده بود، ازجمله لاتینتباران، مسلمانان و سیاهپوستان را. او چگونه با قلب آنها آشتی خواهد کرد و ایضا «صورتزخمی» چگونه خواهد توانست به آن چیزهایی که در سیاست خارجی قول داده بود عمل کند؛ رابطه محدودتر با اتحادیه اروپا، حسابکشی از ناتو، تحت فشار قراردادن چین و پارهکردن برجام. شاید از امروز بهبعد ترامپ «صورتزخمی» فرصت بیشتری داشته باشد تا میان متن (TEXT) و فرامتن (Context) و ساختار (structure) و ژرفا ساختار (Deep structure) درک بهتر و عمیقتری پیدا کند. شاید، بله البته شاید.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.