|

کارِت چیه؟

سعید برآبادی

وقتی که می‌پرسد: «کارت چیه؟»، منظورش شغلم نیست، اشاره به جنس دارد و می‌خواهد بداند که این وقت شب دنبال چه می‌گردم. می‌گویم که مسافرم و دارم از آزادی به سمت خانه می‌روم. می‌خندد و دندان‌های یک‌درمیانش، دیده می‌شوند: «نه داداش، مثل اینکه نم پس نمیدی، میگم کارت چییییه؟» و با دست ادای پایپ‌کشیدن را درمی‌آورد. اتوبوس در یکی از دست‌اندازهای آسفالت خیابان آزادی می‌افتد و ردیف خواب‌آلوده‌های توی بی‌آرتی بیدار می‌شوند، تکانی می‌خورند و باز چرتشان می‌برد.

در «استاد معین»، دو خانم سوار می‌شوند. جا برای نشستنشان نیست، جز همان دو صندلی جلوی اتوبوس که کنار راننده است. راننده تشر می‌زند، کسی عین خیالش نیست. می‌ایستد و می‌آید سمت مردها: «داداشی‌های خودم، لطفا برید سمت مردونه». این را به احترام می‌گوید. یکی که چرتش از ترمز نابهنگام پاره شده، بلند می‌شود، خرت‌وپرت‌هایش را از روی دو صندلی برمی‌دارد، تفی می‌اندازد کف دستش و با همان دست سیاه، صندلی را می‌سابد و بعد می‌رود ردیف عقب اتوبوس. برای دو نفر جا خالی شده، اما خانم‌ها که از قیافه‌شان معلوم است ترسیده‌اند، می‌روند به میله کنار راننده می‌چسبند و راننده گازش را می‌گیرد که زودتر برسد به دپوی شرق. می‌گویم که بی‌کارم تا دست از سرم بردارد. جواب می‌شنوم که «بی‌کاری که بده...» و تا می‌آید جمله‌اش را تمام کند، اتوبوس می‌افتد توی دست‌اندازی دیگر و این یکی آن‌قدر مکعب فلزی ماشین را تکان‌تکان می‌دهد که یکی از خمارهای نشسته روی ردیف عقب اتوبوس، تگری می‌زند. «داداش شمارو چه به این غلطا؟ چی زدی؟» یکی از مسافران عادی بلند می‌شود که پنجره را باز کند، معتادهایی که روی صندلی‌ها کز کرده‌اند، بدوبیراه می‌گویند، از سوز سرمای ناگهانی پاییز پناه آورده‌اند داخل بی‌آرتی‌ها. با 500 تومان ناقابل، یک‌ساعتی را گرم می‌مانند و روی یک سطح سفت دراز می‌کشند و باز با همین اتوبوس برمی‌گردند سمت آزادی و شاید هم بروند سمت خاوران. بوی استفراغ که به راننده می‌رسد، چهارراه ولیعصر را رد کرده. پریشان ترمز می‌زند و می‌آید عقب. سه مسافر پیاده می‌شوند، دو معتاد ژولیده با ساک‌های کثیف و پاره زیر بغل، می‌پرند بالا، بدون بلیت! یک تکه کارتن می‌کند، آستین‌های لباس فرمش را بالا می‌زند و کف اتوبوس را تمیز می‌کند. بو بیشتر پخش می‌شود. از کنار یقه، لباس آن معتاد را می‌گیرد: «آقا لطفا برو بیرون، برای ما مسئولیت داره». معتاد به زحمت پلک باز می‌کند: «پولشو دادم عمو! به شما چه. مسافریم دیگه». راننده اصرار می‌کند و وقتی که می‌بیند به پول سیاه نمی‌ارزد، می‌رود توی ایستگاه و به مسئول ایستگاه می‌گوید. چنددقیقه بعد، مرد گنده‌ای می‌آید تو و خواب‌آلوده‌ها و چند مسافر ایستاده سرپا، زیر جلکی نگاهش می‌کنند. می‌رود سمت ردِ خیسی مانده کف اتوبوس و مرد را بلند می‌کند و می‌بردش بیرون. کنار در، آن‌یکی که کنارم نشسته، می‌گوید: «داداش، رو هم نزن، قانون داره اینا، اول شل‌ها، بعد سفتا. برعکس بزنی، حروم می‌کنی. ببین چه ‌تری زدی» و بعد رو به من، زیپ بغل ساکش را باز می‌کند: «اینا قانون داره، نمیشه رو شیشه، جنس شل بزنی. بزنی، سوت میشی». میدان ‌امام حسین، خیلی‌هایشان پیاده می‌شوند و می‌روند سمت بساطی‌هایی که در تاریکی شب آتش روشن کرده‌اند. پیاده می‌شوم و طعنه‌ها می‌شنوم: «پس اهلشی! بابا از خودمون بخر، چرا غریبه؟» دریاچه‌هایی از استفراغ کف ایستگاه پخش شده. دو معتاد انگار که منتظر اتوبوس هستند، گوشه ایستگاه چمباتمه زده‌اند و یکی که جوان‌تر است و عصبی، فرت‌و‌فرت سیگار می‌کشد. روی پل هوایی هم وضع بهتر نیست، آنجا هم دستمالی پهن کرده‌اند و خنزرپنزرهایی برای فروش. بعد از پل، به دو گروه تقسیم می‌شوند؛ آنهایی که می‌روند سمت خیابان مازندران و در تاریکی غیب می‌شوند و آنهایی که می‌روند سمت گاری‌های دل و جگر و تخم‌مرغ آب‌پز. مرد مثل کنه چسبیده: «حالا نگفتی، کارت چیه؟ کارِ خوب دارم‌ها».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.