شما هم کاندیدای وزارت ارشاد هستید!
حسین هاشمپور
این روزها از در و دیوار شهر گزینه برای تصدی وزارت ارشاد میبارد، رسانهها هر روز چندین و چند چهره را بهعنوان گمانههای جایگزینی علی جنتی معرفی میکنند و خلاصه کارناوالی به راه است؛ از انبوه چهرهها چنین برمیآید که دوزاریها جا نیفتاده است، اگر راهبری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تا این حد ساده است، چرا علی جنتی با پایگاههای شناختهشدهاش اندر خم ماندن و رفتن است؟ وزیری که همین سال پیش به دلیل پیگیریهایش درباره حقوق شهروندی تقدیر میشد، اکنون با اتهام نادیدهانگاشتن حقوق شهروندی روبهروست؛ این کمترین خصوصیت وزارت ارشاد است که گویا همچنان جدی گرفته نمیشود.
یک - وزارت فرهنگ از اساس با یک تضاد آشکار و عمیق دست به گریبان است؛ مسئولیتها و اختیاراتش آنسان بیتناسب است که مثل این روزها هم جامعه هنری و هم طیفهایی با دلواپسی از آن مینالند؛ چنین دوگانگیای در دیگر وزارتخانهها دستکم کمنظیر است. دوقطبی جامعه در حوزه فرهنگ و هنر که تجلیاش در ماههای اخیر میان خواستن یا نخواستن کنسرت عیان شده است، سرگیجهای است که هر وزیر ارشادی با آن دستبهگریبان است. دو - مثلث شمار هنرمندان، تنوع اندیشگی و دسترسی به هنر روز دنیا، جامعه هنری امروز ایران را متفاوتتر از هر دوره دیگری کرده است، انباشت مطالبات نزد هنرمندان چنان است که اگر بودجه و امکانات وزارت ارشاد 10 برابر نیز شود، پاسخگوی نیازهای اولیه هم نیست، این همه غیر از نسل جوان هنر کشورمان است که میل فزاینده به پیشرفت دارد و صبوری هنرمندان دهههای 40، 50 و 60 را درک نمیکند؛ در چنین هنگامهای پیداست صندلی این وزارتخانه لرزانترین مسند کابینه است؛ راه گریز شاید رجوع به الگوی جهانی کوچکشدن وزارت ارشاد و قدرتیافتن بخش خصوصی در عرصه فرهنگ و هنر است که طیف دلواپسان آن را هم بر نمیتابند و خود چالشی بزرگ پیشِروی هر وزیری است. سه- پرسش بزرگ این است که چرا معمولا در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزیری که به زوایای این وزارتخانه خاص احاطه داشته باشد، انتخاب نمیشود؟ در وزارت نفت، صنعت، بهداشت، خارجه، اقتصاد و... همیشه چهرههایی که در این حوزهها شناختهشده هستند، وزیر میشوند اما در وزارت ارشاد گویا معمول این است که فردی معرفی شود که جامعه هنری از شنیدن اسمش هاجوواج بماند. به قول امروزیها مورد داشتیم گاه افرادی بهعنوان وزیر فرهنگ به مجلس معرفی شدهاند که جامعه فرهنگ و هنر حتی اسمشان را نشنیده بود! چهار- شرایط خاص هنر در ایران و نیز توانمندیای که هنر در معادلات جهانی میتواند برای هر کشوری فراهم کند، روشن میکند زاویه نگاه دولتها به این عرصه باید تغییر معناداری کند، این پیشنیاز قطعی است؛ مطالعه درباره نقش هالیوود، سرمایهگذاریهای چینیها و حتی تاریخسازیهای فرهنگی قطر و امارات و... نمونههای دمدستی دراینبارهاند؛ ازهمینروست که تا فرهنگ و هنر به امری استراتژیک و فرصتساز معنا نشود، اتفاقی رخ نمیدهد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.