|

شورای امنیت در تصویب ۲ قطع‌نامه پیشنهادی درباره حلب ناکام ماند

دور باطل شورا

حدود سه دهه پیش و در سال 1986یونسکو، بخش قدیمی شهر حلب را به‌عنوان میراث فرهنگی جهانی معرفی کرد و 20 سال بعد در سال 2006، شهر حلب «پایتخت فرهنگی اسلام» لقب گرفت. اما همه اینها به گذشته بازمی‌گردد، حالا خشونت و سبعیت بر حلب حکمرانی می‌کند و پایتخت اقتصادی سوریه، نماد شکست جامعه جهانی در دفاع از غیرنظامیان است. شهر بمباران می‌شود، نیروهای نظامی پیشروی می‌کنند و مناطق مسکونی هم با خاک یکسان می‌شوند. هیچ‌کس به فکر آن صدهزار کودکی نیست که به گفته یونیسف، در معرض خطر هستند. مناطق مسکونی، بیمارستان‌ها و حتی امدادگران هدف قرار می‌گیرند و برخی کشورها در این جنگ و جنایت مشارکت می‌کنند و بعضی دیگر هم در سکوت به تماشا نشسته‌اند. در چنین شرایطی روز شنبه دو قطع‌نامه مطرح‌شده در شورای امنیت سازمان ملل شکست خورد؛ امری که نشان‌دهنده شکاف عمیق میان روسیه حامی دمشق و قدرت‌های غربی پشتیبان گروه‌های شورشی در جنگ پنج‌ساله سوریه بود. روز گذشته روسیه پیش‌نویس قطع‌نامه‌ای را که مشترکا از سوی فرانسه و اسپانیا مطرح شده و خواهان پایان‌دادن به حملات هوایی در سوریه بود، وتو کرد. به گزارش رویترز پیش‌نویس این قطع‌نامه خواهان پایان‌دادن به حملات هوایی و پروازهای نظامی بر فراز شهر حلب در سوریه شده بود و می‌خواست آتش‌بسی برقرار شود تا امکان رساندن کمک‌های انسان‌دوستانه به ساکنان این شهر فراهم شود. در مقابل پیش‌نویس قطع‌نامه دیگری از سوی روسیه در این شورا مطرح شد تا قرار آتش‌بس شکست‌خورده پیشین را میان آمریکا و روسیه احیا کند اما این‌بار هم این پیش‌نویس نتوانست رأی حداقلی ۹ نفر از اعضای این شورا را به دست آورد. چین و آنگولا به این قطع‌نامه رأی ممتنع دادند و ونزوئلا هم تنها کشوری بود که در کنار مسکو علیه این قطع‌نامه رأی داد. اختلافات اخیر در شورای امنیت به بحثی داغ اما بی‌ثمر منجر شد. «متئو رایکرافت»، سفیر بریتانیا در سازمان ملل، در ابتدای اظهارات خود گفت: «معمولا من بیانیه خود را این‌طور آغاز می‌کنم، «متشکرم آقای رئیس». اما امروز نمی‌توانم این‌طور آغاز کنم». رایکرافت خطاب به اعضای شورای امنیت گفت: «این شورا نمی‌تواند همین‌طور به کار خود ادامه دهد وقتی مردم حلب با چنین مصیبتی دست‌وپنجه نرم می‌کنند». بااین‌حال ویتالی چورکین، نماینده روسیه در سازمان ملل، مصرانه گفت تلاش‌های دیپلماتیک برای پایان‌دادن به جنگ سوریه نمرده است. او در پاسخ به این سؤال که آیا این جلسه پایان دیپلماسی درباره سوریه بود گفت: «نه، نه، نه. این فقط پایان یکی از عجیب‌ترین نشست‌های شورای امنیت بود». حدود 275 هزار نفر در بخش شرقی حلب به دام افتاده‌اند بااین‌حال وزارت امور خارجه روسیه گفته است قطع‌نامه فرانسوی - اسپانیایی وضعیت واقعی در سوریه را تحریف کرده است و ممنوعیت بمباران هوایی، برای تروریست‌های جبهه النصره و شبه‌نظامیان متحد آنها، پوششی فراهم می‌کند. به گفته دیپلمات‌ها، استفان دی‌میستورا، نماینده سازمان ملل در امور روسیه، به شورای امنیت گفته حضور ‌هزار شبه‌نظامی جبهه النصره، بهانه‌ای برای بمباران حدود 275 هزار نفر از مردم حلب است. به گفته دی‌میستورا، این شهر تا ماه دسامبر کاملا ویران خواهد شد و بان کی‌مون، دبیر کل سازمان ملل، هم شرایط این شهر را «بدتر از کشتارگاه» توصیف کرده است. لوئیس شاربونو، رئیس سازمان ملل در دیده‌بان حقوق ‌بشر، با اشاره به پنجمین وتو قطع‌نامه‌هایی درباره سوریه از سوی روسیه، گفت: «رأی امروز یادآور نیاز فوری کنارگذاشتن حقو وتو اعضای دائم شورای امنیت در شرایط فجایع جمعی است؛ ایده‌ای که از سوی اکثریت قریب‌به‌اتفاق کشورهای سراسر جهان حمایت می‌شود. اکنون توپ در زمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد است که باید با برگزاری یک نشست اضطراری، خواستار پایان‌دادن به حملات غیرقانونی به غیرنظامیان در حلب و پیداکردن راهی برای پاسخ‌گویی در این زمینه باشد». نشست روز شنبه شورای امنیت در حالی با شکست پیش‌نویس دو قطع‌نامه به بن‌بست رسید که براساس گزارش‌ها، درگیری بین نیروهای طرفدار دولت سوریه و شورشی‌های مخالف دولت در شهر حلب روز گذشته هم ادامه داشت. گفته شده نیروهای دولتی سوریه درگیر جنگ خیابانی با مخالفان مسلح برای پس‌گرفتن مناطق تحت کنترل آنها در شهر حلب هستند. به گزارش فعالان، جنگنده‌های روسی با حملات هوایی از عملیات زمینی نیروهای طرفدار دولت در حلب حمایت می‌کنند. در تحولی دیگر، اسپوتنیک روز شنبه هشتم اکتبر، در توضیح تصمیم مسکو برای استقرار سامانه پدافند موشکی اس-۳۰۰ در پایگاه طرطوس و حمیمیم سوریه نوشت این اقدام ناشی از درز اطلاعاتی محرمانه پیرامون بمباران احتمالی فرودگاه‌ها و پایگاه‌های هوایی سوریه از سوی آمریکا به کمک موشک کروز بوده است. وزارت دفاع روسیه جمعه هفت اکتبر در بیانیه‌ای یادآوری کرده بود اگر جنگنده‌های آمریکایی یا سایر نیروهای ائتلاف ضدداعش به مواضع ارتش سوریه حمله کنند، ممکن است هدف سامانه یادشده قرار گیرند. احتمال حمله هوایی آمریکا و نیروهای ائتلاف به ارتش سوریه، چند روز قبل در گزارشی در واشنگتن‌پست نیز مطرح شد. این روزنامه نوشت با تداوم بمباران‌های حلب که از سوی نیروهای سوری و روسی انجام می‌گیرد، ممکن است آمریکا ارتش سوریه را هدف قرار دهد. سخنگوی وزارت دفاع روسیه، ایگور کوناشنکوف، پیش‌تر گفته بود استقرار سامانه اس-۳۰۰ برای تأمین امنیت پایگاه طرطوس و ناوهای گروه عملیاتی نیروی دریایی روسیه از حملات احتمالی هوایی، در نظر گرفته شده است. پنتاگون هنوز واکنشی نسبت به بیانیه وزارت دفاع روسیه نشان نداده، اما سخنگوی وزارت خارجه ایالات متحده می‌گوید این بیانیه به راه‌کار دیپلماتیک در بحران سوریه کمکی نمی‌کند. سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، هم در این زمینه گفت: اخبار منتشرشده مبنی بر امکان بمباران فرودگاه‌های نظامی سوریه به وسیله واشنگتن بازی‌ خطرناکی است. وزیر خارجه روسیه حمله‌نکردن ایالات متحده به جبهه النصره را عجیب خواند و گفت: انزجار خصمانه علیه روس‌ها، پایه و اساس سیاست واشنگتن در قبال مسکو شده است. لاوروف همچنین از مذاکره دمشق و مخالفان بر سر تخلیه یکی از مناطق حومه دمشق، از افراد مسلح خبر داد. او ابراز امیدواری کرد باراک اوباما، رئیس‌جمهوری آمریکا، فکر حمله به تأسیسات دولتی سوریه را از سرش بیرون کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.