|

نشست اضطراری شورای امنیت درباره سوریه با تنش همراه بود

گام‌های خشمگین شرم

در میدان با تمام قوا می‌جنگیدند و پشت میز مذاکرات چنان به آداب دیپلماسی پایبند بودند که گویا آتش‌بس سرنوشت محتوم خاک خونین سوریه است. اکنون اما بمباران گسترده حلب، شکاف‌ها را چنان عیان کرده که دو طرف دیگر کمتر نیازی برای پرده‌‌پوشی از کارزار حساب‌شده خود در سوریه می‌بینند. شاهد این مدعا نیز جلسه اضطراری روز یک‌شنبه شورای امنیت بود که به طرز بی‌سابقه‌ای، بازنمایی کارزار اکنون بین‌المللی‌شده سوریه در جامه دیپلماسی بود. سفرای بریتانیا، فرانسه و ایالات متحده در حالی روز یک‌شنبه نشست اضطراری شورای امنیت سازمان ملل را ترک کردند که پیش‌تر مسکو و دمشق را به اعمال جنایات جنگی در شهر مصیبت‌زده حلب متهم کرده بودند. در‌این‌میان، «ماتیو رایکرافت»، نماینده بریتانیا در سازمان ملل که به محض آغاز سخنان سفیر سوریه، همتایان آمریکایی و فرانسوی خود را در ترک محل نشست همراهی کرد، اعمال جنایات جنگی از سوی دمشق و به‌ویژه مسکو، را انکار‌نشدنی دانسته و مدعی شد با گذشت پنج سال از آغاز منازعات، انتظار می‌رفت عطش خونریزی عاقبت برطرف شده باشد، اما حملات چند روز گذشته، نشان داده روسیه مصمم است تا جدی‌تر وارد عمل شده و حلب را به جهنم جدیدی بدل کند. رایکرافت در حالی مدعی‌شده مهمات آتش‌زایی که بر شهر حلب فروریخته شده، هیچ‌کس را مصون نمی‌گذارد و این نقض آشکار قوانین بین‌المللی است که همتای آمریکایی او نیز در سخنانی مشابه، عملیات نظامی روسیه در سوریه را، عملیاتی برای مقابله با تروریسم ندانست. همچنین «سامانتا پاور»، نماینده آمریکا در سازمان ملل، خاطرنشان کرد روسیه درباره فعالیت‌هایش در سوریه حقیقت را نمی‌گوید. او در شرایطی از اعضای شورای امنیت خواست تا شهامت آن را داشته باشند كه مقصر اصلی وضعیت اسف‌بار کنونی در حلب را تشخیص داده و یک‌صدا خواستار توقف عملیات نظامی شوند که «فرانسوا دلاتره»، همتای فرانسوی او، نیز در جریان نشست شورای امنیت سازمان ملل، ادعا کرد اگر متحدان دمشق به طولانی‌شدن جنگ در سوریه ادامه دهند، در وقوع جنایات جنگی همدست خواهند بود. شورشیان و آمریکا مقصران اصلی بحران نماینده فرانسه در حالی خواستار پایان‌دهی به استراتژی مرگبار شده که به ادعای او، حلب اکنون همان نقشی را در جنگ سوریه ایفا می‌کند که روزگاری سارایوو در جنگ بوسنی و گوئرنیکا در جنگ داخلی اسپانیا ایفا می‌کرد؛ جایگاهی که در تاریخ به‌عنوان تجلی شکست دیپلماسی و پیروزی بربریت ثبت خواهد شد. این در حالی است که «ویتالی چورکین»، نماینده دائم روسیه در سازمان ملل، در راستای پاسخ‌گویی به تمامی اتهامات، اعلام کرده بازگشت به صلح و امنیت در سوریه، به امری تقریبا غیرممکن تبدیل شده است. چورکین در جریان نشست پرتنش روز یک‌شنبه شورای امنیت، تأکید کرد با وجود فعالیت صدها گروه مسلح در خاک سوریه، بازگشت صلح و امنیت به این کشور تقریبا غیرممکن شده است؛ به‌خصوص که مخالفان مسلح، از هیچ تلاشی برای کارشکنی در آتش‌بس فروگذار نمی‌کنند. نماینده روسیه با رد همه اتهامات مطرح‌شده از سوی همتایان غربی‌اش، شورشیان و آمریکا را مقصر اصلی اوج‌گرفتن درگیری‌ها در سوریه دانست و اذعان کرد در شرایطی که ایالات متحده همچنان مواضع خود را هر دو روز یک‌بار عوض می‌کند، مذاکره درباره سازش در سوریه، بسیار دشوار خواهد بود. از سوی دیگر «بشار جعفری»، نماینده سوریه در سازمان ملل، نیز در سخنانی که با خروج سفرای بریتانیا، ایالات متحده و فرانسه همراه بود، اتهام‌های مطرح‌شده درباره جنایات جنگی و استفاده ارتش از تسلیحات شیمیایی را رد کرده و گفت تروریست‌ها هستند که می‌خواهند با انجام حملاتی شیمیایی علیه غیرنظامیان سوری و استفاده از بمب‌های فسفری، انتقام مربوط به چنین حملاتی را متوجه دمشق کنند. او در حالی وعده داده دولت در آینده نزدیک کنترل کامل شهر حلب را به دست خواهد گرفت که «استفان دی میستورا»، نماینده ویژه سازمان ملل در امور سوریه هم، خطاب به شورای امنیت هشدار داده که اگر هر یک از گروه‌ها بخواهد با توسل به زور بخش‌هایي از شهر حلب را به کنترل درآورد، تمامی این شهر باستانی نابود خواهد شد. کورسوی امید همچنین گزارش‌ها از سوریه حاکی است کمک‌های امدادی به مناطقی از این کشور که در 6 ماه گذشته تاکنون هیچ کمکی دریافت نکرده‌اند، رسیده است. به گفته مقامات صلیب سرخ جهانی، کاروان امدادی اقلام غذایی و دارویی به دو شهر «مضایا» و «زبدانی»، در نزدیکی دمشق، پایتخت و همچنین دو روستای «الفوعه» و «کفریا»، در استان «ادلب»، رسیده است. یکی از گروه‌هایی که کار امدادرسانی را به این مناطق انجام داده است، به بی‌بی‌سی گفت امدادرسانی به‌خوبی پیش رفته و مشکلی نبوده است. در این میان و در شرایطی که دی‌میستورا تأکید کرده با‌وجود حاکم‌شدن ابعاد تازه‌ای از وحشت و ترس، بر مناطق تحت کنترل شورشیان در شهر حلب و محاصره ده‌ها‌هزار غیرنظامی، قطع دسترسی نزدیک به دو میلیون نفر به منابع آبی و کشته‌شدن بیش از 200 نفر، هنوز فرصت اندکی برای کنارگذاشتن خشونت‌ها و اتخاذ راه‌حلی دیپلماتیک وجود دارد؛ وزیر خارجه روسیه نیز اظهار کرده واشنگتن می‌خواهد پیش‌شرط‌هایی را قبل از اجرای آتش‌بس در سوریه، مطرح کند. «سرگئی لاوروف»، وزیر خارجه روسیه، اطمینان داده هنوز زود است تا توافق‌نامه روسیه و آمریکا را شکست‌خورده بدانیم؛ هرچند کشورهای غربی به تعهدات خود در قبال سوریه پایبند نبوده و درخواست برگزاری نشست اضطراری شورای امنیت نیز فقط با هدف منحرف‌کردن نگاه‌ها از حملات آمریکا علیه ارتش سوریه در دیرالزور، بوده است. در‌این‌بین، برخی گزارش‌ها حاکی از آن است وزارت دفاع روسیه درباره مکانیسم همکاری در سوریه، با همتای آمریکایی خود به توافق رسیده است. روزنامه روسی ایزوستیا ضمن اشاره به این خبر، اعلام کرده این توافق در مراحل پایانی خود قرار دارد و بناست هماهنگی میان نظامیان روسی و آمریکایی از طریق فرماندهی مرکز «حمیمیم» در سوریه و عملیات «اراده محکم» در بغداد، اجرائی شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.