|

چشم‌انداز صلحی در یمن دیده نمی‌شود

عملکرد «اسماعیل ولدالشیخ»، فرستاده سازمان ملل متحد به یمن، دیگر برای مردم این کشور چندان اهمیتی ندارد. آنها دیگر اعتماد خودشان را نسبت به یک راه‌حل مسالمت‌آمیز و خاتمه بحران کشورشان از این طریق از دست داده‌اند. به گزارش الجزیره، ولدالشیخ احمد بعد از آخرین دور سفر خود به منطقه و دیدار با هیأتی از حوثی‌ها و نمایندگانی از حزب کنگره خلق به رهبری «علی عبدالله صالح»، رئیس‌جمهور برکنارشده یمن، از شورای امنیت خواست جلسه‌ای را درباره یمن تشکیل دهد. او از این شورا خواست در مقابل همه طرف‌هایی که روند صلح را نمی‌پذیرند، ایستادگی کند. منظور او علی عبدالله صالح و متحدانش بود. همچنین او از این شورا خواست اقدامات یک‌جانبه در صنعا و تشکیل «شورای سیاسی» مستقل برای اداره کشور و شکستن همه تعهدات قبلی را محکوم کند، اما تاکنون شورای امنیت دست به چنین کاری نزده است. «عبدالملک المخلافی»، وزیر خارجه یمن، می‌گوید مأموریت نماینده سازمان ملل و مواضع اعضای شورای امنیت کاملا روشن است. آنها بر مرجعیت پیشنهاد کشورهای عضو شورای همکاری و قطع‌نامه 2216 تأکید دارند و حرف‌شان این است که طرح صلح باید شامل عقب‌نشینی نیروهای نظامی از شهرها باشد. همچنین باید شبه‌نظامیان سلاح‌های خود را تحویل دهند. پس از این مرحله است که مرحله روند سیاسی و تشکیل یک دولت ملی شروع خواهد شد. بااین‌حال، به نظر می‌رسد از روند سیاسی و حل مسالمت‌آمیز بحران یمن به‌ویژه در صنعا استقبال شود. در بین گروه‌های شبه‌نظامی همچنان این قاعده پابرجاست که صلح را باید با زور به دست آورد و رویکرد نظامی در نهایت قادر خواهد بود مشروعیت تازه‌ای را به وجود آورد. «فیصل علی»، تحلیلگر سیاسی، بر این باور است که سازمان ملل متحد و ولدالشیخ نمی‌توانند حوثی‌ها را قانع کنند امتیاز بدهند یا سلاح‌هایشان را بر زمین بگذارند. اینها نمی‌توانند از آنها بخواهند از شهرها عقب‌نشینی کرده و دوباره به «غارهایشان» برگردند. تنها اين وعده که در دولت آینده یمن مشارکت خواهند داشت، برای آنها کافی نیست. به گفته او، اکنون سازمان ملل متحد در حال کنارآمدن با یک «امر واقع» است. به‌همین‌دلیل است که حوثی‌ها را نیز یک طرف سیاسی به شمار مي‌آورد، حال آنکه در گذشته آنها هیچ جایگاه سیاسی مشخصی برای مشارکت در دولت نداشتند. آنها پس از آنکه خود را با حزب علی ‌عبدالله صالح، رئیس‌جمهور برکنارشده یمن، همراه کردند، به وزن سیاسی مهمي دست یافتند. این تحلیلگر با نوعی بدبینی نسبت به تحولات یمن، می‌گوید «جان کری»، وزیر خارجه آمریکا و ولدالشیخ، نماینده سازمان ملل، تمایلی به اتمام مشکلات ملت یمن ندارند. آنها به‌وضوح حوثی‌ها و متحد سیاسی‌شان حزب کنگره خلق یمن به رهبری صالح را که دارای ابعاد سیاسی، اجتماعی و نظامی مشخصی است، محکوم نمی‌کنند. به نظر فیصل علی، «مادام که علی عبدالله صالح به‌روشنی از سوی قدرت‌های بزرگ محکوم نشده باشد، هیچ توافقی نمی‌تواند به دست آید. اگر ولدالشیخ و کری خواستار صلحی واقعی در یمن باشند، باید از نیروهای ارتش ملی حمایت کنند و اجازه دهند تا صنعا و تعز را آزاد کند. بعد از آن است که اجرای پیشنهادات صلح می‌تواند در واقعیت معنا داشته باشد». نمونه عراق از سوی دیگر «عبدالباقی شمسان»، استاد علوم سیاسی در دانشگاه صنعا، ادعا می‌کند تا زمانی‌که ولدالشیخ، حوثی‌ها را هم بخشی از طرف‌های منازعه در نظر می‌گیرد، هیچ دستاوردی نخواهد داشت، زیرا همین‌ها مخالف با مرجعیت سازمان ملل متحد است و بیشتر با استراتژی منفعت‌گرای ابرقدرت‌ها تناسب دارد که می‌خواهند حوثی‌ها را وارد حوزه سیاسی یمن کرده و به‌عنوان یک طرف اصیل از آنها حمایت کنند. استمرار فعالیت علی عبدالله صالح نیز که خواستار قدرت‌گرفتن فرزندش و احیای همان سیستم سیاسی و حزبی و نظامی دوران گذشته است، باید متوقف شود. به نظر شمسان، یک برنامه‌ای وجود دارد که می‌خواهد نسخه عراق را در یمن بازتولید کند. به گفته او، «طرح ولدالشیخ و برنامه‌های جان کری نمی‌توانند صلحی دائمی را برای یمن به ارمغان آورند، بلکه بیشتر به جنگ داخلی دامن می‌زنند و همان الگوی عراق را پیاده می‌کنند».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.