راهیابی چند نفر از فعالان جوان دموکراسیخواه به شورای قانونگذاری هنگکنگ
چتر نگرانی بر سر پکن
کمتر کسی فکر میکرد دو سال پس از آنکه دهها هزار نفر از جوانان هنگکنگی، از پس سالها رکود سیاسی، به خیابانها ریختند تا بزرگترین جنبش تحولخواهانه آن کشور را رقم زنند، نسل جدیدی از فعالان دموکراسیخواه بتوانند آرامآرام مناصب قدرت را در این مستعمره سابق بریتانیا از آنِ خود کنند. اما نتایج انتخابات روز یکشنبه شورای قانونگذاری هنگکنگ که با نرخ مشارکت بیسابقه 2.2 میلیوننفری همراه بود، نشان از آن دارد دستکم چهار فعال جوان رادیکال که همگی خواهان خودمختاری سیاسی بیشتر یا استقلال تماموکمال از چین هستند، به ترکیب 70نفره بزرگترین نهاد قانونگذاری و تصمیمگیری آن کشور راه یافتهاند. اپوزیسیون دموکراسیخواه هنگکنگ در حالی توانسته با کسب بیش از یکسوم کرسیها، همچنان حق وتوی خود در قبال سیاستگذاریها و بودجهبندیهای عمده شورا را که از لحاظ تاریخی همواره تحت نفوذ رهبران چین بوده، حفظ کند که به نظر میرسد سکان هدایت نسل جدید فعالان سیاسی آن کشور از این پس به دست ناتان لاو، جوان 23ساله و عضو حزب تازهتأسیس «دموسیستو» خواهد بود که بهعنوان یکی از رهبران جنبش اعتراضی چتر در سال 2014، اکنون باید در عالیترین سطوح قانونگذاری کشوری به مبارزه خود ادامه دهد. این رهبر سابق جنبش دانشجویی که موفق شده با کسب بیش از 50 هزار رأی به شورای قانونگذاری راه یابد، در گفتوگو با خبرنگاران، نتایج انتخابات و پیروزی خود را معجزهای دانسته که هیچکس انتظار وقوع آن را نداشته و اذعان کرده همه همحزبیها و اعضای کارزار انتخاباتیاش شبوروز در تلاش بودهاند تا شکست مسلم خود را به روزنهای برای پیروزی بدل کنند. با همه این اوصاف، اکنون حزب نوپای دموسیستو نهفقط میتواند بهطور عملیتر برای تحقق اهداف خود، ازجمله خواست برپایی همهپرسی استقلال تلاش کند، میتواند روی کمک نمایندگان احزاب همسوی دیگر نیز حساب باز کند. یکی از این احزاب که از همینحالا بهعنوان مؤتلف بالقوه لاو و حزب چپ میانه متبوعش، دموسیستو شمرده میشود، حزب نوپای یانگاسپیریشن است که در شورای آتی قانونگذاری، دو نماینده خواهد داشت؛ یکی یائو وای-چینگ 25ساله که با بیش از 20 هزار رأی جوانترین نماینده زن تاریخ شورا خواهد بود و دیگری سیکتوس لئونگ 30ساله که پس از رد صلاحیت یکی از همفکرانش در گروه بومیان هنگکنگ، ادوارد لئونگ، پا به عرصه انتخابات گذاشت و آرای بیش از 31 هزار شهروند هنگکنگی را از آنِ خود کرد. لئونگ که به دلیل علاقهاش به مهاجم سالهای دور فوتبال ایتالیا، لقب باجو گرفته است، پیشتر بهعنوان دبیر اتحادیه دانشجویی دانشگاه هنگکنگ، در کنار ناتان لاو و جاشوآ وونگ، نقش مهمی در اعتراضات جنبش چتر ایفا کرده بود؛ اما به نظر میرسد اکنون که به شورای قانونگذاری راه یافته، جز مطالبه استقلال، باقی سیاستهای راستگرایانهاش احتمالا منشأ اختلافات نوظهوری با فعالان دموسیستو باشد. گذشته از نمایندگان یانگاسپیریشن که کمی محتاطانهتر خواست استقلال را پیگیری کرده و معتقدند با بهپایانرسیدن مدل 50ساله «یک کشور، دو نظام» تحمیلی از سوی پکن در سال 2047، جوانان هنگکنگی بدون شک به جدایی کشور از چین رأی خواهند داد، چنگ چونگ-تای، آکادمیسین 33ساله عضو حزب رادیکال و پوپولیست «شور مدنی»، یکی دیگر از نمایندگانی است که ورودش به ترکیب شورا بدون شک نگرانیهای فراوانی برای پکن به همراه داشته است. اما در شرایطی که به باور بسیاری کارشناسان، جایگزینی چهرههای سنتی و جریان اصلی جنبش دموکراسیخواه با رهبران جوان اعتراضی، متضمن گسستی نسلی در صفوف دموکراسیخواهان جزیره و ظهور راهبردها و ایدههایی آشکارا تقابلجویانه در برابر پکن است، به نظر میرسد نتایج انتخابات اخیر گذشته از رهبران حزب کمونیست جمهوری خلق چین، فعالان قدیم دموکراسیخواه را نیز که دههها در مسیر گسترش حقوق سیاسی شهروندی تلاش میکردند، بهشدت دچار تشویش کرده است. آلبرت هو، از اعضای بانفوذ حزب دموکراتیک هنگکنگ، یکی از این چهرههاست که پیش از برگزاری انتخابات روز یکشنبه، چشمانداز جدید را بسیار نگرانکننده دانسته بود. او در گفتوگو با روزنامه گاردین، خاطرنشان کرده بود بهدرستی استیصال و خشم نسل جوان فعالان دموکراسیخواه، بهویژه اعضای جنبش بومیان، از نفوذ فزاینده پکن در عرصه سیاسی-اجتماعی هنگکنگ و نقض شدید حقوق شهروندیشان را درک میکند؛ اما بیم آن دارد مبادا ظهور طیف رادیکال نهفقط موجب بروز تفرقه در جبهه دموکراسیخواه شود، بلکه واکنش شدید پکن را نیز به همراه داشته باشد. بااینحال، فارغ از آنکه چنین نگرانیهایی محلی از اعراب دارند یا خیر، آنچه مسلم است، پکن و حافظان منافع آن برای خنثیسازی آرمان دموکراسیخواهی و استقلالطلبی جوانان رادیکال دیروز و امروز، بیش از هر چیز به قانون غیردموکراتیک انتخابات و ساختار جعلی شورای قانونگذاری دل خوش کردهاند که به شهروندان هنگکنگی اجازه میدهد فقط 40 نماینده از مجموع 70 نماینده شورا را انتخاب کنند. 30 کرسی شورای قانونگذاری هنگکنگ به طور مستقیم به وسیله گروههای مشترکالمنافعی متشکل از نمایندگان صنایع و اصناف انتخاب میشوند که البته جای تعجب نیست اگر اغلب نصیب نمایندگان حامی پکن شوند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.