زندگي در جنگلي از درختان شميرانات
امروزه براي تعريف «عجيبوغريب» و اطلاق صفتهاي مشابه به ساختمانها، چالشهاي بسياري وجود دارد، اما مهمترين آنها اين است كه پيشرفتهاي فناوري به حدي زياد شده كه هر طراحياي در نهايت قابلاجراست و بههميندليل پيچيدهترين آثار هم ديگر چندان عجيب به نظر نمیرسند. در ايران اما براي خلق يك اثر عجيبوغريب، وضع بهمراتب دشوارتر است، چراكه پيشينه معماري ما به شكلي بوده كه ظريفترين آثار، پيچيدهترين طراحيها، عميقترين حفاريها، گستردهترين سقفها و گنبدها، قرنها پيش ساخته شده و ديگر، معماري را بهخاطر طراحي يك نمونه مشابه ستايش نخواهند كرد و البته اثر او هم انگشتي را به حسرت نخواهد گزيد. به همين دليل است كه گاه ايدههاي كوچك در طراحي ساختمان اگر سمتوسوي محيطزيستي به خود بگيرند، جلب نظر میكنند، نمونهاش مجتمع مسكوني نياوران است كه در شبكههاي اجتماعي بهعنوان يك ساختمان عجيبوغريب معاصر در تهران معرفي شده است. معمار اين پروژه، محمدرضا نيكبخت، يكي از چهرههاي مهم معماري معاصر ايران، است كه براي طراحي با يك مشكل مهم مواجه بود؛ در سايت پروژه، انبوهي از درختان سالخورده شميرانات قرار داشت كه قرار نبود شبانه قطع شوند و جايشان را به انبوهي از سيمان و بتون بدهند. كاري كه نيكبخت كرد در نوع خود يك كار عجيبوغريب است؛ او طراحي اين بنا را بر اساس همان درختهاي سالخورده انجام داد تا جايي كه بنا به دور درختان شكل گرفت و حالا همين درختها جزئي از فضاي سبز مجموعه مسكوني نياوران محسوب میشوند. بسياري از نمونههاي مشابه كه در شمال پايتخت ساخته شدهاند، بدون توجه به معيارهاي محيط زيستي و با قطع درختان حاشيه جنوبي البرز همراه بودهاند اما اين را بايد به نكات عجيب اين ساختمان افزود كه نه با سيستم حذف درخت بلكه با احترامگذاشتن به محيط زيست و فضاي سبز شهري ساخته شده. شايد از اين زاويه بتوان، اين مجتمع را نمونهاي براي ساختوسازهاي مشابه در شهري مانند ون تهران دانست كه با مشكل فضاي سبز از يك سو و قطع درختان از سوي ديگر دستوپنجه نرم مي كند. طراحي بدنه مجموعه با آجر و مصالحي از رنگ قهوهاي، صميميت اثر را با درختان افزايش میدهد و بالكنهاي كوچكي كه بهطور پراكنده در پنج طبقه رويي و سه طبقه زيرين ساختمان قرار گرفتهاند به ساكنان حس نزديكي بيشتر با طبيعت را تلقين ميكنند. البته اين ساختمان درحالحاضر يكي از گرانترين برجهاي پايتخت به حساب میآيد و واحدهاي 80 تا 300 مترياش، واقعا گران هستند، اما كساني كه بهدنبال ساختمانهاي عجيبوغريب و به قول امروزيها ارگانيك میگردند، لابد نهفقط اسم اين مجتمع مسكوني را شنيدهاند، بلكه عكسهايي از آن را هم در شبكههاي اجتماعي ديدهاند و رؤياي زندگي در آن را در سر میپرورانند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.