|

نعمت احمدی از چندوچون قانونی خرید زندانیان می‌گوید:

هفته‌ای 3‌بار گوشت در زندان

شرق: غذا، خرید، کتاب و روزنامه برای زندانی، از احتیاجات روزمره است، گاهی حتی وعده‌های خوردن غذا بهانه‌ای می‌شود برای گذراندن روزها و شب‌های طولانی حبس و گاه، حفظ سلامتی زندانی، موكول و مربوط می‌شود به همین لقمه‌هایی كه می‌خورد و قطره‌هایی كه می‌آشامد. حال سؤال اینجاست كه قانون برای تغذیه زندانی چه مؤلفه‌هایی در نظر گرفته است. نعمت احمدی، حقوق‌دان و وكیل پایه یك دادگستری، به سؤالاتی در این‌باره جواب می‌دهد.

كدام بخش از قانون به مسئله تغذیه زندانی اشاره دارد؟ طبعا همه موارد مربوط به حقوق زندانی را باید در آیین‌نامه سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی كشور سراغ گرفت. این آیین‌نامه مصوب آذر سال 94 است و در موارد فراوان به موضوعاتی چون تغذیه، سلامت و بهداشت زندانیان پرداخته. براساس این آیین‌نامه، غذای زندانی باید چه ویژگی‌هایی داشته باشد؟ در ماده ٩٣ این آیین‌‌نامه درباره غذای زندانیان آمده است: غذای روزانه در سه وعده به‌ترتیب زیر به زندانیان داده می‌شود؛ صبحانه، ناهار، شام و اغذیه لازم كه دارای كالری و ویتامین‌های كافی باشد. این برنامه غذایی مصوب كه متناسب با شرایط آب‌وهوا در هر محل است، با چای و آب آشامیدنی سالم در اختیار زندانیان گذاشته می‌شود. همچنین در تبصره‌های همین ماده به موضوعی چون غذای مخصوص برای زندانیانی كه بیماری دارند نیز اشاره شده است. خود این غذا هم باید ویژگی‌هایی داشته باشد كه در ماده 95 به برخی از حداقل‌های آن اشاره شده؛ مثلا اینكه حداقل باید هر هفته سه‌بار به متهمان ناهار یا شامی داده شود كه در آن گوشت باشد یا در تبصره‌ای دیگر از همین ماده 95، به این مورد اشاره شده كه تمامی محكومان باید از غذایی با طبع و توزیع یكسان بهره‌مند شوند. به نظر می‌رسد این موارد، صرفا به كمیت‌ها اشاره دارند، اگر كیفیت غذا دارای این ویژگی‌ها نبود، زندانی چه باید بكند؟ طبعا كه مشكلاتی در این زمینه وجود دارد؛ از آنجایی كه خود زندانی‌ها، غذای خود را می‌پزند، مواردی درباره كیفیت پایین طبخ غذا مشاهده می‌شود. از طرف دیگر، تجربه‌هایی در زمینه رعایت‌نشدن همین حداقل‌های غذایی وجود دارد؛ به‌عنوان‌مثال از گوشت داخل غذا گفته‌‌اند، اما میزانی برایش ذكر نكرده‌‌اند، پس ممكن است به تكه‌ای بسیار كوچك بسنده كنند، اما اینكه پرسیدید در صورت مشاهده این وضع، زندانی چه كاری می‌تواند بكند، باید به ماده 87 این آیین‌نامه اشاره كنم. در این ماده، قانون‌گذار، تمهیدی دقیق اندیشیده و به متهمان و محكومان این حق را داده است كه مایحتاج خود را از فروشگاه‌هایی كه در زندان وجود دارند، تهیه كنند. اما مشكل اینجاست كه زندانی حق ندارد در زندان پول همراه داشته باشد. بله در همین ماده به این موضوع اشاره شده و آمده: متهمان و محكومان مجاز به نگهداری و همراه‌داشتن پول در زندان نيستند و براي رفع نیازمندی‌ها و احتیاجاتشان، مسئولان زندان مكلفند با استفاده از روش‌های قابل‌اجرا، تمهیدهایی را فراهم کرده تا محكومان بتوانند از محل موجودی خود براي خرید از فروشگاه‌ها و تهیه سایر كالاهای موردنیاز خود اقدام کنند؛ به‌عنوان‌مثال استفاده از كارت‌های بانكی و دستگاه‌های ای‌تی‌ام یكی از این راه‌هاست. اگر به هر دلیلی این شرایط فراهم نشد و مثلا دستگاه ‌ای‌تی‌ام برای روزهای متوالی خراب بود یا مسئول فروشگاه از فروش اقلام خوراكی خودداری كرد، زندانی چه باید بكند؟ همیشه كه محكوم یا متهم (در زندان به این افراد مددجو می‌گویند) متهم نیست، گاهی او خود شاكی است و در قانون شیوه‌هایی برای بیان شكایت و اظهار نارضایتی‌اش در نظر گرفته شده، اما درخصوص این مورد، شیوه خاصی مطرح نیست و وقتی كه شیوه خاصی برای طرح شكایت مطرح نباشد، به عمومیات مراجعه می‌كنیم. از آنجایی كه افراد فعال در سازمان زندان‌ها، ضابط قضائی هستند، برای شكایت از آنها باید به قوه قضائیه مراجعه كرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.