|

چند سطر درباره نمایش شیش‌و‌بش

چربیدن شکل بر اندیشه

سحر سلطانی

نمایش شیش‌وبش که در سنگلج اجرا می‌شود، یک کمدی درباره روابط، معاملات و معادلات اجتماعی است که در آن معامله‌نشدن یک مغازه، دو خانواده را درگیر می‌کند و سرانجامش وصلت دو خانواده به واسطه انجام همان معامله است. وجه خنده و سرگرمی بر وجه اندیشگانی اثر می‌چربد و این باعث می‌شود ما با یک کمدی به لحاظ شکل بسیار گیرا اما به لحاظ اندیشه ‌نه‌چندان مطلوب مواجه باشیم. در نمایش شیش‌وبش، مانند روال عادی نمایش‌های کمدی، مواجهه اصلی بر سر مسائل مادی است. حاج محمدباقر قزوینی (محسن زرآبادی) می‌خواهد مغازه حاج اسعد صحافباشی (وحید نفر) را بخرد که با زبان خوب صحافباشی اهل معامله نیست؛ بنابراین حاج قزوینی متوسل به زور و کلک می‌شود. او با دادن وعده ازدواج به داروغه (کامبیز طلایی) که با دخترش لیلا (صدف بختیاری) وصلت کند، می‌خواهد برنامه را به نفع خود تمام کند تا صحافباشی تن به این معامله زورکی دهد. چون به‌ دنبال این است که داروغه مراد (علی باروتی) را به بهانه مشروطه‌چی‌بودن دستگیر کند و در زندان بیندازد و این خود انگیزه معامله مي‌شود اما به‌اشتباه نوکر صحافباشی، نوروز (امیرعباس حسینی) را دستگیر می‌کنند. این بازی پیچیده می‌شود و مثل کلاف سر‌درگم باید که باز شود. داروغه به جای صحافباشی دستگیر می‌شود و در نظمیه کتک می‌خورد... لباس درشکه‌چی بر تن مراد می‌شود و صادق خواهرزاده زن دوم حاج قزوینی (بهرنگ فرهنگ‌دوست) هم به نظمیه برده می‌شود و در این میان لیلا عاشق مراد است و داروغه نباید نفعی ببرد و باید که به عمه پیر مراد (مرضیه صدرایی) بسنده کند. درشکه‌چی (مرتضا شاه‌کرم) برای آنکه صاحب دوباره لباسش شود، باید که حاج قزوینی و صحافباشی را آشتی دهد و این‌گونه مراد به لیلا مي‌رسد. هرچند شوکت‌الملوک (مهسا ایرج‌پور) می‌خواسته صادق شوهر لیلا، دخترخوانده‌اش شود که نمی‌شود! چون صادق هم لیلا را خواهرش می‌داند و تمایلی به این وصلت ندارد و... . پایان نمایش عروسی و معامله است و این شادی هم زورکی است چون صحافباشی مجبور است معامله کند؛ هرچند وصلت و عروسی امری خیر و خوشایند است! جواد روشن، کارگردان بادرایت و هوشمندی است و در این بازی کم نمی‌آورد؛ چون می‌داند مهره‌هایش را باید به‌نحواحسن بچیند و دست‌کم کمدی‌اش را در ارجاع به نمایش روحوضی و گاهی نیز کمدیادلارته به‌درستی پیش ببرد. یعنی اینکه در خنداندن و سرگرم‌شدن مخاطبانش موفق باشد؛ حالا اینکه چه دستگیر مخاطبان خواهد شد یا متن و اجرا چه در چنته دارد، بماند. به هر تقدیر او تلاش کرده در سطح و ارائه شکل موفق باشد. بازیگران هم به‌ظاهر موفق هستند اما هیچ‌یک برجسته نمی‌شوند. شاید متن ایجاب نمی‌کند و شاید هم بازیگر تلاشش را نکرده باشد اما همه در ظاهر آنچه باید را بازی می‌کنند که ارائه یک تیپ است و نوع مواجهه هم خنده‌دار و به‌اصطلاح کمیک است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.