|

جان دیویی در زندان قصر

اصغر کورنگی . رئیس سابق زندان قصر

مدیریت محترم روزنامه «شرق» توفیق جناب‌عالی و کارکنان محترم روزنامه را از خداوند مسئلت دارم. در روزنامه مورخ 29/4/1395 شرحی تحت عنوان «حبس‌زدایی یا حبس‌زایی» به قلم حقوق‌دان محترمی درج شده. از اینکه یک شخصیت حقوقی مسئله زندان را مطرح کرده‌اند، خوشحال شدم. بنده از مدت خدمت طولانی خود در دستگاه انتظامی، بیش از 10 سال را با طیب‌خاطر و علاقه خاص در خدمت زندان و زندانیان بودم. با مختصری که از جرم، مجرم و مجازات در دانشکده حقوق و پلیس آموخته بودم، خدمت در زندان و به زندانی را نوعی عبادت می‌دانستم، زیرا هیچ‌یک از انواع خدمات انتظامی قداست و اهمیت خدمت در زندان را ندارند، اگرچه نام زندان با نوعی کراهت همراه است، ولی در کدام یک از خدمات اجتماعی، شما می‌توانید با یک نوید هرچند اجتماعی، ناامیدی را امیدوار کنید.

در چه شرایطی می‌توانید با اجازه یک دیدار، پدرومادر و فرزندی را از نگرانی خارج کنید که می‌دانیم رضای خلق موجب رضای خالق است. در این شرایط اندوخته معنوی انسان چه میزان است؟ در مسئولیت زندان از این ظرایف فراوان است درعین‌حال خدمت در زندان اگر با علاقه و به دلیل خدمت به انسان‌های نیازمندِ خدمت نباشد، کسل‌کننده است. اگر حمل بر خودستایی نشود، می‌گوییم در طول سال‌ها خدمت در زندان، هیچ‌گاه حرمت انسان‌ها را دستخوش سلیقه نکردیم. تکریم و احترام به انسان‌هایی که به‌هرحال به دلایلی در زندان بودند، موجب آرامش‌خاطر آنها و ما بوده. درعین‌حال سعی در تدارک امکانات برای آموزش علمی و حرفه‌ای زندانیان داشتیم. از تحقیر زندانی مطلقا خودداری کردیم، راه تحصیل معاش شرافتمندانه به آنها آموخته شد، آمار جرائم در زندان‌ها به حداقل رسید و بسیاری از زندانیان پس از آزادی دیگر زندانی نشدند، اما زندان‌ها به نسبت جمعیت کشور متعادل بود. کتاب معروف جان دیویی با عنوان «و شما بهتر از آن هستید که خیال می‌کنید» را با زبان ساده در زندان‌های متعدد قصر برای زندانیان تشریح می‌کردیم. شعارهای «من از گناه نفرت دارم نه گناهکاری» با خط درشت در دیوار محل نگهداری زندانیان نصب شده بود. گواه این ادعای مشهود بزرگوارانی هستند که در زندان شماره سه و چهار قصر به اتهام سیاسی زندانی بودند. آنها مربیان ما بودند. نام زندان را به ندامتگاه برگرداندیم مجله «خواندنی‌ها» در یادداشتی نوشت افسران شهربانی «ندامت» عربی را با «گاه» فارسی ترکیب کرده‌اند. پاسخ ما به او این بود که در صدر مشروطیت نیز رجال و دانشمندان کشور اقامت عربی را با گاه فارسی ترکیب کرده و در قانون مدنی و آیین دادرسی مدنی اقامتگاه را قید کردند. مدیرمجله خود نه‌فقط تلفن کرد که حرف‌ شما صحیح است و خودش را برای بازدید از کارگاه‌های زندان و مدرسه‌های زندان دعوت کرد که در بازدید شرح مبسوطی در دفتر یادبود زندان نوشت و در یک یادداشت در مجله خود، از پیشرفت‌های آموزشی و حرفه‌ای زندان‌های «قصر» و «قزل‌حصار» با تعجب یادآوری کرد. این مختصر را به عزیزانی که مسئولیت سنگین ندامتگاه‌های کشور را دارند، هدیه و عرض می‌کنم صحبت و رفتار انسانی شما با زندانیان تنها مانعی برای بازگشت زندانی آزادشده است.

و عرض می‌کنم عزیزانِ کسانی‌که به علت فقر و تنگدستی مرتکب جرمی شده‌اند، به‌مراتب شرافتمندتر از غارتگران بیت‌المالند که قبح و زشتی و نادرستی را زیر پا گذارده‌اند و به آبروی وطن و حکومت جمهوری اسلامی ضربه‌های جبران‌ناپذیری زده‌اند. نگذارید شود تنگ قفس‌ها نگذارید شود حبس نفس‌ها * بازنشسته شهربانی

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.