|

روزنامه‌نگاری در 4 فیلم خارجی

تصویری که در فیلم‌های آمریکایی به‌عنوان بزرگ‌ترین پایگاه صنعت فیلم‌سازی در جهان، از روزنامه‌نگار وجود دارد، بسیار بیشتر از فیلم‌های ایرانی واقعی و قابل قبول است. در هالیوود تیپ روزنامه‌نگار به‌عنوان کسی معرفی شده که همیشه مزاحم افراد است، دنبال قربانیان تا دم درِ خانه‌های‌شان می‌رود و خیلی خونسرد با مصائب اجتماعی برخورد می‌کند. اما در بسیاری از شاهکارهای سینمای آمریکا، روزنامه‌نگاران از این تیپ فراتر رفته‌اند و به شخصیت‌هایی ماندنی تبدیل شده‌اند. یکی از مشهورترین فیلم‌های آمریکایی کلاسیک درباره روزنامه‌نگاری «همشهری کین» (1941) ساخته اورسن ولز است. در این فیلم، فاستر کین روزنامه‌نگاری است که به‌تدریج خود مدیر روزنامه می‌شود و با استفاده از ارتباطات و نفوذی که به واسطه حرفه‌اش در ساختار سیاسی و اقتصادی آمریکا به دست می‌آورد، جایگاه بالایی پیدا می‌کند و در انتخابات نیز شرکت می‌کند. این فیلم به‌خوبی، نشان‌دهنده جاه‌طلبی‌ها و سوءاستفاده‌های احتمالی روزنامه‌نگاران و مدیران روزنامه‌ها از جایگاهشان است. فیلم دیگری که سویه‌های متناقض روزنامه‌نگاران را نشان می‌دهد، فیلم «صفحه اول» (1978) ساخته بیلی وایلدر است. در این فیلم، وقت‌گذرانی‌های واقعی روزنامه‌نگارانی که می‌خواهند صحنه اعدام یک تبهکار را پوشش دهند و تقلب‌ها و تلاش‌های آنها برای رقابت با دیگر همکارانشان به‌خوبی نشان داده شده است. در همین فیلم، سردبیر روزنامه‌ای که می‌خواهد با انعکاس خبر اختصاصی اعدام، فروش روزنامه را افزایش دهد، با نیرنگ و دروغ، خبرنگاری را که همان روز بازنشسته شده بود، به پوشش خبری اعدام وامی‌دارد و درنهایت نیز در انتهای فیلم مشخص می‌شود در آینده استاد اخلاق روزنامه‌نگاری یکی از دانشکده‌های روزنامه‌نگاری شده است. اما فیلم‌هایی هم هستند که با اینکه چهره روزنامه‌نگاران را صادق‌تر و مسئولانه‌تر به نمایش گذاشته‌اند، اما به جزئیات حرفه روزنامه‌نگاری توجه داشته‌اند و از فضای کارهای روزمره یک روزنامه‌نگار دور نشده‌اند مانند فیلم «همه مردان رئیس‌جمهور» (1976) ساخته آلن پاکولا درباره رسوایی واترگیت که شنود عوامل کاخ سفید در دفتر انتخاباتی حزب دموکرات بوده است. در این فیلم، دو خبرنگار برای کشف جزئیات این رسوایی تلاش می‌کنند و زندگی روزمره آنها نه با کارهای احساسی و شعارگونه برای به هم‌ریختن کل ساختار همراه است و نه در فیلم آنها افرادی ساده‌لوح نشان داده می‌شوند که از تصمیم‌گیری برای فعالیت‌های روزمره خود نیز عاجزند. در فیلم «همه مردان رئیس‌جمهور»، خبرنگاران به‌تدریج از یک بسته اطلاعاتی به بسته اطلاعاتی دیگر حرکت می‌کنند و برای آنها کلیتی ساخته می‌شود که درنهایت می‌توانند به‌عنوان یک گزارش تحقیقی به خوانندگان خود ارائه کنند. البته خود واقعه تاریخی واترگیت به دلیل هیجانی که دارد، فیلم را نیز تا حدی هیجان‌انگیز کرده، اما روزنامه‌نگاران را افرادی هیجان‌زده و بدون تحلیل از وقایع روز نشان نداده است. فیلم «اسپات لایت» (2015) به کارگردانی تومان مک‌کارتی نیز درباره تلاش یک گروه روزنامه‌نگار برای گزارش تجاوز تعدادی از مقامات مذهبی مسیحی به کودکانی در شهر بوستون است. این گروه روزنامه‌نگار نیز با جزئیاتی که در فیلم به نمایش گذاشته می‌شود، در حال تلاش برای فاش‌کردن یک واقعیت تصویر می‌شوند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.