قیمت به درآمد پایین شرکتها
روزبه معینزاده. تحلیلگر بازارهای مالی
دیروز بورس تهران تقریبا ثبات شاخصها را سپری کرد بهطوریکه شاخص قیمت روی 26 هزار و 714 واحد ثابت ماند و شاخص کل با دو واحد رشد به 74 هزار و 196 واحد رسید. بورس در شرایطی قرار دارد که میتواند با تزریق منابع، روزهای خوبی داشته باشد. گرچه گفته میشود نسبت قیمت به درآمد شرکتها برابر هفت است و با توجه به سود بدونریسک سپرده بانکی، ارزان نیست اما اگر با دقت بررسی شود، این نسبت برابر هفت نیست. چراکه در جمع شرکتهای بورسی، بسیاری از شرکتها با توجه به وضعیت اقتصادی کشور، سود زیر 15 تومان به ازای هر سهم دارند. همچنین بسیاری از شرکتها به خاطر هزینه مالی زیاد و هزینه بالای بهره بانکی، به ناچار با افزایش سرمایههای سنگین روبهرو شدند. در این وضعیت، سود سرمایه جدید به خاطر عدم تناسب تأمین مالی بهگونهای است که سود هر سهم شرکتها، کاهش شدیدی را در سالهای اخیر تجربه میکند. سرمایهای که سود زیر 15 تومان به ازای هر سهم را نشان میدهد، یا زیان دارد، حجم بالایی را در کل سرمایه بورس تشکیل میدهد. معمولا در چنین شرکتهایی بهندرت پیش میآید کمتر از قیمت اسمی مبادله شود. قیمت سهام این شرکتها برمبنای چشمانداز آتی یا ارزش داراییها محاسبه میشود. این شرکتها دارای نسبت مذکور بالای 10 و بیشتر هستند. بهطورمثال اگر یکی از این شرکتها ، یک تومان به ازای هر سهم سود ارائه کند، در صورت مبادله سهم در قیمت صد تومان، نسبت مذکور برابر صد واحد خواهد بود. بهاینترتیب به نظر میرسد در محاسبه متوسط نسبت قیمت به درآمد شرکتهای بورسی، در صورتی که شرکتهای مذکور را لحاظ کنیم عددی خیلی بزرگ و غیرواقعی به دست میآوریم درحالیکه مبنای قیمت سهام شرکتهای مذکور بر اساس نسبت قیمت به درآمد انجام نشده است. بنابراین باید این شرکتها در محاسبه نسبت مذکور، حذف شوند. در چنین حالتی نسبت قیمت به درآمد، حدود 4.5 واحد خواهد بود که عدد پایینی است و جای رشد دارد. همانطور که هلدینگهای بزرگ بورسی در چنین نسبتی، مبادله میشوند. با توجه به شرایط اقتصادی و کاهش سود سپردهها، چشمانداز مطلوبی را میتوان برای بورس در نظر داشت. درحالحاضر ارزش مبادلات روزانه سهام در بورس، با ارزش قیمت چند ساختمان در تهران برابری میکند که یکی از عجایب اقتصادی کشور است. شاید یکی از دلایلی که سبب افول بازار سرمایه است، آشنانبودن فعالان اقتصادی با مقوله سهام و بورس و همچنین نوسانات اقتصادی طی سالهای قبل است که فعالان ترجیح میدهند در بازاری با سابقه مطلوب نظیر مسکن یا سپرده بانکی سرمایهگذاری کنند. گرچه به نظر نگارنده، تصمیمگیری بر اساس سابقه، معمولا دارای درصد خطای بالایی است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.