|

ظریف یک سال پس از توافق هسته‌ای:

برجام فتح‌الفتوح نیست؛ اما کاملا قابل دفاع است

«اگر بخواهیم به برجام نمره بدهیم، حتما با توجه به ظرف زمانی و شرایط بین‌المللی نمره بسیار خوبی می‌گیرد؛ اما اگر بخواهیم به نحوه اجرای آمریکایی‌ها نمره بدهیم، احتمالا نمره پایین می‌گیرد». محمدجواد ظریف در مسیر بازگشت از سفر قزاقستان این مطلب را بیان و تأکید کرد: «برجام باید هم در ظرف زمانی خودش بررسی و ارزیابی شود و هم در واقعیت جهانی که به تصویب رسید و از بُعد دیگر نیز برجام را باید از منظر نحوه اجرای توافق ارزیابی کرد». به گزارش ایسنا، او با تأکید بر اینکه «نمی‌گویم برجام فتح‌الفتوح است» گفت: «می‌گویم سندی کاملا قابل دفاع است. اگر بخواهیم به برجام نمره بدهیم، حتما با توجه به ظرف زمانی و شرایط بین‌المللی نمره بسیار خوبی می‌گیرد؛ اما اگر بخواهیم به نحوه اجرای آمریکایی‌ها نمره بدهیم، احتمالا نمره پایینی می‌گیرد. این به معنی آن نیست که ما شخصیت آمریکایی‌ها و گرایش‌های آنان را در نظر نداشتیم. واقعیات داخلی نظام آمریکا را به‌خوبی می‌شناختیم و برای همین بود که با درایت و تیزبینی مقام معظم رهبری و رئیس‌جمهوری شرایطی را برای کشورمان پیش‌بینی کردیم که آن را تا حد بسیار زیادی در قبال اقدامات آمریکایی‌ها مصونیت بدهیم». ظریف یکی از این ظرفیت‌ها را استفاده از برجام برای اقتصاد مقاومتی دانست و افزود: «استفاده از این ظرفیت برای این بود که اقتصاد کشورمان را در قبال خطرهای ناشی از بدعهدی‌های آمریکا مقاوم کنیم».وی گفت: «اگر مجموعه این عوامل را در نظر بگیریم، در سالروز به‌نتیجه‌رسیدن برجام می‌توانیم به مردم خوب ایران بگوییم که این توافق حتما سبب سربلندی آنان در عرصه بین‌المللی شده است. دنیا مردم ایران را به‌عنوان ملتی می‌شناسد که در برابر زور و فشار مقاومت می‌کند؛ اما هم‌زمان آماده مذاکره است و پس از مذاکره هم عهد و پیمان خود را جدی و با‌ دقت رعایت می‌کند و به طرف مقابل نیز اجازه بدعهدی نمی‌دهد. ملت و مسئولان ذی‌ربط به این موضوع توجه دارند و آن را پیگیری می‌کنند». آینده خوبی در مقابل ماست رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان با اشاره به پیشرفت‌هایی که در حوزه نفتی حاصل شده و مشکلاتی که در عرصه بانک‌ها باقی است، گفت: «اگر این واقعیات را در نظر بگیریم، می‌بینیم که آینده بسیار خوبی در مقابل ماست. بارها گفته‌ام که می‌توانیم به برجام نمره 5، 15 یا 95 بدهیم که اگر از هریک از این نمرات همراه با هم استفاده کنیم، برجام می‌تواند زمینه بسیار خوبی برای کشورمان باشد و اقتصاد مقاومتی را پیش ببرد». او در ادامه هشدار داد: «ا‌گر از همان نمره 5 یا 95 هم استفاده نکنیم، به زیر صفر تبدیل می‌شود؛ زیرا شرایط دنیا ایستا نمی‌ماند و پیش می‌رود. باید از فرصتی که ایجاد شده است، استفاده کرد؛ در غیر‌این‌صورت شرایط حتما به سمت منفی و تبدیل‌شدن فرصت به تهدید پیش می‌رود».ظریف تصریح کرد: «ما بر استفاده حداکثری از برجام متمرکز هستیم؛ اما این مانع نمی‌شود که همواره حواس‌مان باشد، آمریکایی‌ها بدعهد بوده و هستند. آمریکایی‌ها حتما تلاش زیادی نکرده‌اند که اطمینان حاصل کنند نگرانی‌هایی که در جامعه بین‌الملل بر اثر سیاست‌هایی که حدود یک دهه علیه کشورمان اعمال شده است، برطرف شود».او ماجرای بلوکه‌شدن دو میلیارد دلار از دارایی‌های ایران را مثال زد و گفت: «اگر سوابق غارت دو میلیارد‌دلاری اموال کشورمان را بررسی کنیم که در کمیته بررسی دولت اعلام شد، شرکت کی‌یر استرینگ که شرکتی اروپایی است، در سال 2007 مصادف با سال 1386 به ما اعلام کرده بود آمادگی این را ندارد که نه‌فقط برای کشورمان حساب کارگزاری داشته باشد که حتی دارایی‌های اوراق قرضه ایران را نیز نمی‌تواند حفظ کند. این یعنی فضای سیاسی در آن هنگام مبتنی بر سیاست‌های خصمانه آمریکایی‌ها بود که همواره علیه جمهوری اسلامی ایران ایجاد کرده‌اند. آمریکایی‌ها در پی این فشار روانی ایجادشده فقط به این بسنده کردند که اعلام کنند مقرراتی است که پیچیدگی‌های ویژه‌ای هم دارد. این مقررات دیگر وجود ندارد؛ اما دولت آمریکا در پی این است که اطمینان ایجاد کند ایران از منافع برجام بهره‌مند ‌می‌شود». مانع‌تراشی آنها را بزرگ‌نمایی نکنیم وزیر خارجه ادامه داد: «درست است که آقای کری به وزیر اروپایی و خانم موگرینی در بیانیه‌ای که به‌تازگی در بروکسل صادر شد، اذعان کرد که ایران هم باید از منافع برجام بهره‌مند شود؛ اما چه اقدامات عملی‌ای در این زمینه انجام دادند؟ اینجاست که ما از این موضوع به‌عنوان بدعهدی آمریکایی‌ها نام می‌بریم یا به پیگیری تعهدات‌شان در برجام استناد می‌کنیم. اینکه آیا این موضوع نقض تکنیکی برجام هست یا نیست، به وظایف هیأت نظارت بر برجام مربوط می‌شود. ما پرسش‌ها را می‌دهیم و این هیأت حسب مورد تصمیم می‌گیرد که با هر اقدام آمریکا چگونه می‌توان برخورد کرد که البته برخوردهایی نیز صورت گرفته است». به گفته او «اینکه در داخل جامعه و محیط سیاسی آمریکا به‌ویژه در سال انتخابات هیچ‌کس در پی این نبوده است که هزینه سیاسی کند تا اطمینان ایجاد کند که برجام اجرا می‌شود، واقعیت است. اینکه گروه‌های فشار در آمریکا با تمام تلاش‌شان می‌خواهند مانع از اجرای برجام شوند، این هم واقعیت است؛ اما در کنار آن باید این واقعیت را نیز در نظر گرفت که وظیفه ما این نیست که اقداماتی را که برای جلوگیری از سرمایه‌گذاری در ایران می‌شود، تشدید، تبلیغ یا بزرگ‌نمایی کنیم. وظیفه ما این است که واقعیت سرمایه‌گذاری در ایران را به سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی نشان و اطمینان دهیم که کشورمان امن‌ترین، سالم‌ترین، مطمئن‌ترین و پربازده‌ترین محل برای سرمایه‌گذاری است». مواضع نامربوط «بان‌کی‌مون» او در این گفت‌وگو مواضع اخیر بان‌کی‌مون درباره برنامه موشکی کشورمان را نامربوط دانست و تصریح کرد: «متأسفانه دبیرکل سازمان ملل متحد در سال‌های گذشته سابقه خیلی خوبی هم از خودش به‌جا نگذاشته است. به‌ویژه در موضوع خارج‌کردن نام عربستان‌سعودی از فهرست کودک‌کش‌ها که خود او هم اعلام کرد یکی از سخت‌ترین تصمیمات دوران زندگی‌اش بوده که تأثیر بسیار بدی بر اعتبار سازمان ملل گذاشته است». رئیس دستگاه دیپلماسی که بر جدیت و رعایت دقت در اجرای تعهداتمان در برجام و جلوگیری از بدعهدی طرف مقابل در این زمینه تأکید داشت، با تبیین مزایا و موانع اجرای برجام گفت: «یکی از ابعادی که باید در ارزیابی برجام در نظر گرفت، اختلاف میان قانون و نحوه اجرای آن است. هیچ قانونی را با نحوه اجرایش نمی‌سنجند، تقریبا تمام مقررات حقوق بین‌الملل را یک یا چند نفر نقض می‌کنند، اما آیا این به معنی خوب‌نبودن مقررات است؟»او تصریح کرد: «در گفت‌وگوی تلفنی با دبیرکل سازمان ملل متحد به او گفتم با ورود غیرکارشناسانه به بعضی مسائل سبب تخریب برجام به‌عنوان دستاورد بزرگ دیپلماتیک نشود. دبیرکل و دبیرخانه سازمان ملل در مذاکرات حضور و نقشی نداشته‌اند و از جزئیات آن خبر ندارند به همین علت نصیحت بنده به آقای بان‌کی‌مون که تلفنی به او گفتم این بود که به این موضوع ورود غیرکارشناسانه نکند».ظریف با تأکید بر اینکه «ادعاهایی که در برخی اظهارنظرهای محافل جاسوسی و اطلاعاتی علیه ما شده است، مبنایی ندارد»، یک‌ساله‌شدن برجام و قرار‌گرفتن در صدر اخبار را علت این امر دانست و گفت: «اکنون که شش‌ماه از اجرای برجام و یک‌سال از تصویب آن می‌گذرد، باید توقع داشته باشیم که تبلیغات علیه برجام زیاد باشد همچنان‌که اگر در مقالاتی که این روزها در غرب منتشر شده است ببینید، دشمنان این توافق به‌شدت سم‌پاشی و فضاسازی می‌کنند. می‌گویند ایران مایه ناامنی در منطقه است درحالی‌که ایران بزرگ‌ترین مبارز علیه داعش، ناامنی و افراط‌گرایی در منطقه است. باوجود این واقعیت، ما را به‌عنوان ناامن‌کننده در منطقه مطرح می‌کنند و می‌گویند برجام به ایران فرصت داده است که اقدامات ناامن‌کننده‌اش را بیشتر پیش ببرد».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.