چگونه امارات نزدیک ترین متحد آمریکا شد
امارات متحده عربی که یکی از مورد اعتمادترین متحدان واشنگتن در خاورمیانه به شمار میآید، میکوشد نیروهایش را برای مقابله با تشکیلات القاعده در یمن بهکار گیرد. این کشور به این وسیله روند تازهای را برای خود در جهت مقابله با تروریسم در منطقه باز کرده است. نیروهای ویژه اماراتی مسئولیت پیگیری تشکیلات القاعده در صحراها و کوههایی دورافتاده را بر عهده گرفتهاند و میخواهند به این وسیله قدرت نیروهای عربی را برای مبارزه با تروریسم افزایش دهند. زمانی که حملات انتحاری در شهر «المکلا» در یمن به وقوع پیوست و 38 نفر را به کشتن داد، امارات متحده عربی تلاش کرد القاعده را از این شهر ساحلی واقع در جنوب یمن اخراج کند. ابتدا نیروهای اماراتی در یمن برای مقابله با یک دشمن متفاوت یعنی گروه حوثیها مستقر شدند. سال گذشته عربستان سعودی ائتلافی را به همین منظور تشکیل داد تا نگذارد این گروه بر قدرت در یمن مسلط شود. اما تشکیلات القاعده از موقعیت جنگ با حوثیها استفاده کرد و با تصرف مناطق جدید، به تنشها و درگیریها در شرق کشور دامن زد. القاعده از طریق مدیریت المکلا موفق شد دهها میلیون دلار پول به دست آورد، زیرا المکلا یکی از بزرگترین بنادر یمن به شمار میرود. کاری را که امارات کرد، همان تقاضایی بود که واشنگتن بارها از کشورهای عرب درخواست کرده بود؛ اما آنچه به «سبک اوباما» (تکیه بر متحدان محلی به جای استقرار مستقیم نیرو) معروف شد، در کشورهای عراق، سوریه و افغانستان با وجود هزینهای که شده بود، حاصلی نداشت. قدرت تحمل امارات با استفاده از نیروهای ویژه خود و تمرکز بر یک حمله مستمر علیه القاعده در شبهجزیره عربستان که یکی از قویترین شاخههای این تشکیلات جهادی به حساب میآید، به طرح آمریکا واکنش نشان داده است. هماکنون امارات و آمریکا به شبهنظامیان یمنی آموزش میدهند و آنها را مجهز میکنند تا نشان دهند قدرت تحملشان برای ادامه این جنگ زیاد است و حتی اگر توافقی با حوثیها حاصل شود، بازهم این مبارزه استمرار پیدا خواهد کرد. غربیها هماکنون قدرت مدیریت عملیات هوایی و خشکی، استقرار نیروی زمینی و تحمل کشتهشدن دهها نفر از آنان را ستایش میکنند، حال آنکه از ارتش یمن برای مقابله با این تشکیلات بهکلی مأیوس شده بودند. «آنتونی زینی»، رئیس سابق ستاد مرکزی ارتش آمریکا که یک ژنرال بازنشسته است، میگوید: «امارات یک قدرت نظامی طراز اول در منطقه است و بهسرعت دارد بر قدرتش افزوده میشود. همچنین این تجربه قدرت تحمل این کشور را با وجود کشتهشدن تعدادی از نیروهایش نشان میدهد. امارات ثابت کرده است عزمی جدی برای جنگ در کنار آمریکا و متحدانش دارد».عملیات شکستدادن القاعده در المکلا را که امارات برعهده گرفت، بسیار پیچیده بود هرچند از سوی نهادهای اطلاعاتی آمریکا و کمکرسانی سوختگیری در فضا پشتیبانی میشد. هنگامی که تشکیلات القاعده اعلام کرد یک عقبنشینی تاکتیکی صورت داده است، منابع نیروهای ائتلاف مطمئن شدند القاعده ضربهای دردناک متحمل شده است. یک مسئول نظامی برجسته که نخواست نامش فاش شود، گفت: «تمرکز بر این بود که به القاعده اجازه بازسازی داده نشود. ما همواره تمایل داریم آنها را در موضع دفاعی بگذاریم». مخاطرات یک مقام آمریکایی نیز میگوید: «در خاک یمن، اماراتیها قویترین نیرو در حوزه مبارزه با تروریسم هستند». این مقام مسئول که نمیخواهد نامش فاش شود، میافزاید در دولت آمریکا برخی از همان ابتدا در جدیت امارات برای مقابله با تشکیلات القاعده تردید داشتند اما عملیات المکلا نشان داد «مسئله غیر از این است». بااینحال، عملیات ضدتروریستی امارات خالی از خطر هم نیست؛ برای مثال هرچند امارات نقشی محوری در جنگ یمن دارد، اما حضور این کشور در جنوب یمن ممکن است به دلیل اوجگرفتن درخواستهای تجزیهطلبانه در این منطقه به مخاطره افتد. افسران اماراتی باید نکات زیادی را در نظر داشته باشند و نباید در برابر قبایلی که با گروههای تندرو اسلامگرا اتحاد تاکتیکی دارند، اشتباهی کنند. گفته میشود اگر امارات بیش از 400 میلیون دلار برای کمکهای انساندوستانه هزینه کرده است، یمنیها هنوز برای بازسازی کشورشان به کمکهای بیشتری نیاز دارند. «نسمه العذیبی» که یک دانشجوی 21ساله است و در عدن مهندسی معدن میخواند، میگوید: خیلیها هستند که عربستان و امارات را به صورت فرشته میبینند، زیرا آنها را نجات دادهاند. اما کسانی هم هستند که میگویند عربستان و امارات نه به خاطر مردم، بلکه صرفا به خاطر منافع خودشان به یمن آمدهاند. امارات مدعی است به دلیل داشتن میراثی عربی و خلیج فارسی قادر است از شبکههای پیچیده قبایل در یمن عبور کند. مقامات آمریکایی نیز تأیید میکنند اماراتیها به دلیل اینکه خارجی نیستند، بیشتر مورد اعتماد مردم هستند و این مسئله برای واشنگتن اهمیت بسیاری دارد. بااینحال، وزارت دفاع آمریکا (پنتاگون) میگوید بعد از عملیات المکلا تعداد اندکی نیروهای نظامی را برای پشتیبانی از مبارزات ضدتروریستی امارات مستقر کرده است. راهحل نمونه «مایکل موریل»، معاون مستعفی سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)، در مجله «پولیتکو» مینویسد: حملهای را که ما با امارات در المکلا به صورت هماهنگ ترتیب دادیم، «یک راهحل نمونه برای تعامل با گروههای معارض» بود. این گروهها هماکنون بخشهای مهمی از خاک یمن را به تصرف خود درآوردهاند. از زمان شروع جنگ یمن، امارات میرود نقش پررنگتری را برعهده گیرد. ابتدا گروه عملیات ویژه امارات با ظرفیت هشت نفر با یک هواپیمای (تیاچ 47 شینوک) در شبهجزیره عدن کوچک بر زمین نشستند. آنها مأموریت خود را به صورت مخفی در روزهای 13 و 15 آوریل 2015 یعنی چند روز بعد از شروع جنگ آغاز کردند. گروه یادشده بهعنوان یک متحد یمنی در چارچوب مقاومت علیه حوثیها در جنوب فعالیت میکرد. در هفتههای بعد نیروهای اماراتی در گروههایی چهار تا ششنفره مسئولیت گروههای یمنی بزرگتری را که هرکدام شامل 50 نفر میشد، برعهده گرفتند. آنها سرانجام موفق شدند نیروی مقاومتی یمنی را با ظرفیت دو هزار نیرو در عدن سازماندهی کنند. در جولای 2015 یعنی چند ماه بعد از آمادهسازی و هماهنگی با شرکای سعودیشان، این گروهها موفق شدند نیروهایی را برای اخراج حوثیها از عدن ایجاد کنند که در یک پایگاه هوایی نهچندان دور از شهر استقرار داشت. امارات به دنبال آن تقریبا به چهارهزار نفر از یمنیها آموزش داد و این قدرتی بزرگ برای جلوگیری از بروز شورش در شهر به شمار میآمد. پاییز همان سال امارات بهآسانی و به صورت متناوب هزاران نفر از نیروهایش را به یمن اعزام کرد و درنهایت در عملیات المکلا توانست موفقیت بزرگی را به دست آورد. «محمود السلامی»، استاد دانشگاه عدن، میگوید آنچه امارات در یمن تاکنون انجام داده، از جمله بازسازی بیمارستانها و مدارس فوقالعاده بوده است. او میافزاید ائتلاف در ابتدا اینطور نشان داد با شورشیها مماشات میکند، اما بلافاصله بعد دیدیم حملات شروع شد. درعینحال، یمنیهای جنوب از ائتلاف احساس رضایت دارند، زیرا میگویند: «چه جدا شوند یا متحد بمانند، جنوب هماکنون به دست فرزندان خودش افتاده است». «مایکل نایتس» از دانشگده «سیاستهای خاور نزدیک» واشنگتن، نیز بر این باور است عملیات مقابله با شبهنظامیان مسلح در یمن ممکن است سالها طول بکشد، اما اماراتیها به تعهد خود پایبند میمانند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.