|

آشتی رسانه و روابط‌عمومی

واقعیت این است که یا باید روزنامه‌نگار باشید یا از کارکنان روابط‌عمومی سازمان‌ها و مؤسسات تا از جدال قدیمی این دو گروه اطلاع داشته باشید. در ظاهر مدیران روابط‌عمومی هوای خبرنگاران را دارند و خبرنگاران هم پا روی دم آنها نمی‌گذارند اما در موارد حساس این کشمکش تاریخی خودش را نشان می‌دهد. روزنامه‌نگاران، کارکنان و مدیران روابط عمومی را متهم می‌کنند که چیزی بروز نمی‌دهند و ارتباطی میان آنها و مدیران ایجاد نمی‌کنند. از سوی دیگر کارکنان روابط‌عمومی نیز تصور می‌کنند روزنامه‌نگاران حد و حدود را نگه نمی‌داند و مایل نیستند به مرزهایی که روابط عمومی برای ارتباط با مدیران تعریف کرده است، پایبند باشند. به همین سادگی جدال و نفرت میان این دو گروه شکل می‌گیرد. در جریان بحران سال‌های 2008 و 2009 ایالات متحده آمریکا تعداد قابل‌توجهی از روزنامه‌نگاران ناچار شدند از تحریریه‌ها بیرون بیایند و به‌عنوان کارکنان واحدهای روابط‌عمومی به کار ادامه دهند. این احتمالا نقطه‌ای بود که در آمریکا سوء‌تفاهم‌ها را میان این دو گروه تا اندازه‌‌ای از میان برد. (در ایران این ناشناختگی و دورافتادگی و فاصله میان روابط‌عمومی و خبرنگار این اندازه نبوده است. موارد متعددی دیده می‌شود که خبرنگار یک رسانه، یک شیفت را به‌عنوان کارمند روابط‌عمومی کار می‌کند. به نظر می‌رسد در غرب این شیوه چندان مرسومی نیست و به لحاظ اخلاق حرفه‌ای به آن خرده گرفته می‌شود.) این مطلب به قلم یکی از روزنامه‌نگاران آمریکایی به نام روسانا فیسک درباره رابطه خبرنگاران و واحدهای روابط‌عمومی در وب‌سایت مؤسسه پوینتر منتشر شده است: هنگامی که کارم را به‌عنوان روزنامه‌نگار آغاز کردم، رابطه عشق و نفرت میان روزنامه‌نگاران و مدیران روابط‌عمومی را به‌خوبی می‌دانستم. واقعیت این است که ما روزنامه‌نگاران و مدیران روابط‌عمومی به هم نیاز داریم و درعین‌حال به هم علاقه‌ای نداریم. در نهایت اما به نظر می‌رسد بخش مهمی از نظرات ما روزنامه‌نگاران و کارکنان روابط‌عمومی درباره یکدیگر بی‌اساس و یاوه و صرفا براساس ناآگاهی و احساسات است. این احساس در حوالی سال‌های 2008 و 2009 به وجود آمد. در این سال‌ها ایالات متحده آمریکا با مشکلات جدی اقتصادی و رکود بزرگ دست‌وپنجه نرم می‌کرد. درواقع مشکلات ناشی از این دوران سبب آشتی میان خبرنگاران و روابط‌عمومی‌ها شد. ماجرا از یک پدیده عجیب اما فراگیر به وجود آمد. در این سال‌ها تحریریه رسانه‌ها با مشکلات گوناگون در پرداخت دستمزدها مواجه شدند و در نتیجه‌ تعداد قابل‌توجهی از روزنامه‌نگاران ناچار شدند در واحدهای روابط‌عمومی به کار مشغول شوند. این موجب شد که درآمد سال‌های 2008 و 2009 صنعت روابط‌عمومی به میزان چهار درصد افزایش داشته باشد. این در حالی بود که در همین زمان تحریریه رسانه‌ها در حدود 15 درصد از کارکنان خود را از دست دادند و حدود هشت‌هزار و 300 روزنامه‌نگار و سردبیر از تحریریه‌ها خارج شدند. ناگهان کار در واحدهای روابط‌عمومی تبدیل به موقعیتی شد که هر فردی با روابط گسترده و توانایی برخورد خود می‌توانست در آن مشغول به کار شود. واحدهای روابط‌عمومی این موضوع را مثبت ارزیابی می‌کنند. انجمن روابط‌عمومی‌های ایالات متحده آمریکا در آن زمان اعلام کرد که از پیوستن روزنامه‌نگاران به روابط‌عمومی‌ها خشنود است. در واقع آنها اعلام کردند از اینکه روزنامه‌نگاران سابق با آنها کار می‌کنند، به خود مغرورند. گویا پیوستن روزنامه‌نگاران به واحدهای روابط‌عمومی در سال‌های 2008 و 2009، یکی از سریع‌ترین افزایش تعداد کارکنان در واحدهای روابط‌عمومی بوده است. درواقع به دلیل پیوستن روزنامه‌نگاران، یکباره تعداد کارکنان واحدهای روابط‌عمومی افزایش یافت. اما در همین زمانی که شادمانی و موفقیت‌ها در پی حضور روزنامه‌نگاران سابق در واحدهای روابط‌عمومی ایجاد شد، نگرانی‌هایی نیز در سایه قوت گرفت. یکی از استادان دانشگاه در‌این‌باره نوشت که حس می‌کند روزنامه‌نگاران فرهنگی را با خود به واحدهای روابط‌عمومی آورده‌اند که سازنده نیست. او این فرهنگ را «فرهنگ ارتباطات بر پایه فوریت ساختگی» نامید و از این مورد انتقاد کرد که روزنامه‌نگارانی که به این حوزه پا گذاشته‌اند کوچک‌ترین احترامی برای عمق و دستیابی به توان مدیریتی که به‌واقع به آن نیازمندند، قائل نیستند. به‌هرحال در کنار این اظهارنظرها بسیاری می‌دانستند که این روزنامه‌نگاران با ارتباطات عمومی شگفت‌انگیز و دانش بسیار در رسانه به‌سادگی می‌توانند داستان‌هایشان را بفروشند و برای آن مخاطب پیدا کنند... . به‌هرحال و با وجود تمامی اظهارنظرهای ضدونقیض، در این دوره بود که رسانه‌ها و واحدهای روابط‌عمومی واقع‌بینانه‌تر به هم نگاه کردند و این دستاورد کوچکی نبود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.