ظریف در دیدار با همتای نروژی:
سوریه راهحل نظامی ندارد
شرق: محمدجواد ظریف وزیر امورخارجه کشورمان، یکشنبهشب دور دوم از سفرهای اروپایی خود را آغاز کرد و راهی نروژ شد. شرکت در افتتاحیه اجلاس «اسلو فروم» که امروزه بهعنوان اجتماع اصلی میانجیگران جنگ، تصمیمسازان رده بالا، تحلیلگران و کارشناسان شناخته میشود؛ فرصتی را فراهم میکند تا ظریف در این سفر علاوه بر دیدار با مقامات نروژی و پس از آن آلمانی، با جان کری، همتای آمریکایی خود و فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، نیز دیدار و گفتوگو کند. او با کری درباره پیگیری تعهدات آمریکا در برجام گفتوگو میکند. این مطلب را در بدو ورود به نروژ گفت و افزود: «اجلاس «اسلو فروم» روز سهشنبه با صحبت بنده، وزیر خارجه نروژ و خانم موگرینی آغاز میشود و در سخنرانیم ضرورت تغییر در حلوفصل منازعات منطقهای را مطرح و در کنار آن با شرکتکنندگان گفتوگو میکنم». همه گفتوگوها در اجلاس مذکور محرمانه است و تحت قانون «چتم هاوس» برگزار میشود. ظریف پس از حضور در این اجلاس، اسلو را به مقصد برلین ترک میکند تا با فرانک والتر اشتاینمایر، همتای آلمانی خود دیدار کند. او در تشریح برنامههای این سفر گفت: «روز چهارشنبه در ادامه ملاقاتها در حاشیه اجلاس، گفتوگویی با آقای کری درباره پیگیری تعهدات آمریکا در برجام خواهم داشت. بعدازظهر چهارشنبه در برلین با آقای اشتاینمایر درباره روابط دوجانبه و موضوعات دو جانبه و منطقهای دیدار خواهیم کرد». مذاکرات خوبی در مسائل دوجانبه ظریف روز گذشته با همتای نروژی خود دیدار و مذاکره کرد. مذاکراتی که به تعبیر «بورگه برنده»، وزیر خارجه نروژ، «خوب»؛ بود چراکه بعد از انجام این ملاقات در صفحه تويیتر خود نوشت: «مذاکرات خوبی با وزیر امور خارجه ایران، محمدجواد ظریف، در ارتباط با مسائل سوریه، عراق و معضلات دوجانبه و منطقهای داشتیم». این ملاقات نخستین بخش از برنامه ظریف در نروژ بود و در آن درباره روابط دوجانبه و افزایش همکاریهای سیاسی، اقتصادی و بانکی دو کشور در مرحله پسابرجام گفتوگو و رایزنی شد. طرفین در این ملاقات همچنین درباره بحران سوریه و راههای پایان آن و وضعیت عراق و افغانستان تبادل نظر کردند. ظریف که بعد از این دیدار در یک نشست خبری مشترک با همتای نروژی خود حاضر شد، با اشاره به ظرفیتهای همکاری دو کشور گفت: «در حوزه همکاریهای منطقهای میتوانیم با نروژ تعامل داشته باشیم». او افزود: «نروژ امکانات و پیشرفتهای زیادی در زمینه شیلات، نفت و گاز دارد که میتوانیم از این دستاوردها بهره ببریم».وزیر امور خارجه همچنین با تشکر از نقش نروژ در بحث مذاکرات هستهای گفت: «از نقش نروژ که نقش مهمی در به ثمر رسیدن مذاکرات هستهای داشت، تشکر میکنم. بدون نروژ نمیتوانستیم بر سر مبادله اورانیوم غنیشده با قزاقستان به توافق برسیم». ظریف درباره بحران غرب آسیا نیز اظهار داشت: «راهحل بحران سوریه سیاسی است و از طریق نظامی به دست نخواهد آمد. اگرچه بایستی عنصر نظامی هم وجود داشته باشد، اما حل بحران این کشور از طریق نظامی به دست نخواهد آمد. ما معتقدیم حل بحران سوریه از طریق سیاسی محقق خواهد شد». وزیر امور خارجه کشورمان همچنین طرح چهارمادهای ایران را برای حل بحران سوریه راهگشا دانست. دیدار با مقامات نروژی وزیر خارجه کشورمان روز گذشته در محل اقامت خود با « بوندوویک» و «کوره ویک»، دو نخستوزیر پیشین نروژ که گفته میشود چهرههای محبوبی در این کشور هستند، ملاقات کرد. در این ملاقات درباره روابط خارجی ایران در مرحله پسابرجام و همکاریهای دو کشور گفتوگو و رایزنی شد. وزیر امور خارجه با اشاره به سابقه همکاری مقامات سابق دو کشور در زمینه پیگیری طرحهای ارائه شده از سوی رؤسای جمهوری اسلامی ایران در زمینه «گفتوگوی تمدنها» و «جهان عاری از خشونت»، ابراز امیدواری کرد روابط و همکاریهای دو کشور در زمینههای دوجانبه و بینالمللی در مرحله فعلی گسترش یابد. ظریف همچنین به برخی سؤالات نخستوزیران سابق نروژ درباره نظام انتخاباتی و پارلمانی ایران، آخرین تحولات منطقهای و بینالمللی و سیاست خارجی جمهوری اسلامی پاسخ داد. نخستوزیران سابق نروژ نیز در این دیدار با اشاره به روابط گذشته خود با ایران و تأکید بر تاریخ و تمدن ریشهدار ایران و ابراز خشنودی از تحولات مثبت در روابط خارجی ایران پس از توافق برجام، از گسترش همکاریهای دو کشور در این مرحله حمایت کردند. ظریف در ادامه برنامههای خود، دیداری با خانم «اونیکن هویتفلدت»، رئیس کمیسیون سیاست خارجی و دفاعی پارلمان نروژ و تعدادی از نمایندگان پارلمان این کشور داشت. نروژیها در این دیدار، همکاریهای دو کشور بهخصوص در حوزه پارلمانی را مثبت ارزیابی کرده و با اشاره به نتایج مثبت دیدار اخیر هیأت پارلمانی نروژ از ایران، از گسترش روابط دو کشور در مرحله جدید، استقبال کردند. ظریف نیز با تشکر از نقش مثبت نروژ در اجرای بخشی از توافق برجام (تبادل اورانیوم طبیعی و غنیشده) و برشمردن زمینههای متعدد گسترش روابط دو کشور در مرحله پسابرجام ابراز امیدواری کرد روابط دو کشور در همه زمینهها گسترش یابد. ظریف جلسه دیگری نیز با «اولمیک تمسن»، رئیس پارلمان نروژ، داشت و درباره همکاریهای دو کشور بهخصوص در حوزه پارلمانی و مسائل منطقهای تأکید کرد. او با اشاره به زمینههای مختلف گسترش روابط دوجانبه در مرحله پسابرجام و استقبال از گسترش همکاریهای پارلمانی، گفت: «همکاریهای اقتصادی دو کشور از حوزه شیلات تا انرژی میتواند افزایش یابد». رئیس پارلمان نروژ نیز با استقبال از گسترش روابط دو کشور ابراز امیدواری کرد: همکاریهای پارلمانی دو کشور افزایش یابد. دو طرف در این ملاقات درخصوص بحران سوریه و راهحل سیاسی و اقدامات لازم برای پایان آن رایزنی کردند.
نروژ در یک نگاه پادشاهی نروژ واقع در نیمکرهشمالی و جزء کشورهای اروپای شمالی و اسکاندیناوی با مساحتی بالغ بر 385٬252 کیلومترمربع، شصتویکمین کشور جهان به لحاظ وسعت است و جمعیتی بالغ بر پنجمیلیون و یکصدوسههزار نفر دارد. نروژ از مشرق دارای یک نوار طولانی مرزی با سوئد بوده و از شمال شرق با فنلاند و روسیه و از جنوب با تنگه اسکاژراک هممرز است. سیاست خارجی نروژ علاوه بر نقش میانجیگرانه در عرصه بینالمللی، بر محورهای ارائه کمکهای توسعهای به کشورهای فقیر، حمایت از اهداف و برنامههای سازمان ملل و نهادهای وابسته به آن، همکاری نزدیک با ناتو و کشورهای نوردیک - مجموع کشورهای شمال اروپا (اسکاندیناوی) و اقیانوس اطلس که دارای قرابت فرهنگی بسیار هستند- بنا شده است. علیرغم عضویتنداشتن در اتحادیه اروپا، این کشور دارای روابط نزدیکی با اعضای اتحادیه اروپاست و از متحدان نزدیک آمریکا و ائتلاف غرب به شمار میرود و نیروهای نروژ در قالب ناتو همکاری فعالی با این ائتلاف دارند. مناسبات سیاسی ایران و نروژ به سال 1284 شمسی- همزمان با اعلام استقلال نروژ- برمیگردد. نروژ جزء اولین کشورهایی بود که جمهوری اسلامی ایران را به رسمیت شناخت، ولی به دلیل همسویی سیاست خارجی آن کشور با آمریکا و وقوع حوادثی چون جنگ تحمیلی، مناسبات اسلو - تهران دچار رکود و سردی شد. درعینحال ظرفیتهای متقابل همکاری، ادامه تعامل به رغم فرازونشیبهای موجود را امکانپذیر کرد. نروژ تعدادی از بهترین و مرغوبترین چاههای نفت دنیا را در اختیار دارد و بر همین اساس نفت، عمده صادرات این کشور را تشکیل میدهد؛ بهطوریکه روزانه نزدیک به دومیلیون بشکه نفت خام صادر میکند. بااینحال، این کشور عضو اوپک نیست. گفتنی است پس از اجرای برجام تعدادی از شرکتهای نروژی برای سرمایهگذاری در بخش نفت و گاز ایران اعلام آمادگی کردند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.