سیدحسن خمینی:
از دل فضای دستوری چیزی تولید نمیشود
جماران: حجتالاسلام «سیدحسن خمینی» در دیدار وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاونان و مدیران این وزارتخانه و جمعی از هنرمندان کشور با تشکر از وزیر «ارزشمند»، «خدوم» و «فرهنگشناس» کشور، گفت: «گزافه نیست اگر کسی ادعا کند انقلاب اسلامی، انقلابی دارای ریشههای فرهنگی است، بدین معنا که هم شعارهای اصلی آن فرهنگی است و هم طبقه رهبران انقلاب متشکل از افراد اندیشمند و فرهنگی هستند و نیز پیام انقلاب برای آیندگان پیامی فرهنگی است». او با تأکید بر دو عنصر «اختیار» و «شجاعت» برای تعالی فرهنگی، به مسئولان فرهنگی کشور توصیه کرد: «از دشنام، تهدید و ضربه نترسید». «سیدحسن خمینی» افزود: «نقطهای که انقلاب در مقابل آن ایستاده، اضمحلال فرهنگی موجود بود و آنچه هدف آن است و به سمت آن حرکت میکند تعالی فرهنگی است». «سیدحسن خمینی» با اشاره به صبغه فرهنگی سردمداران انقلاب از رهبر کبیر آن گرفته تا سایر مبارزان این مسیر، یادآور شد: «خاستگاه همه این شخصیتها در حوزه اندیشه، علم و خرد بود در حالی که در سایر انقلابها اینگونه نیست و بعضا سران انقلاب ریشههای کارگری، اقتصادی یا سیاسی داشتند». او با اشاره به شعار «استقلال» در جریان انقلاب اسلامی، افزود: «از ابتدا بیش از آنکه استقلال اقتصادی مطرح باشد، استقلال فرهنگی مدنظر بود؛ بدین معنا که دارای پیشینهای غنی در حوزه ایرانی- اسلامی هستیم و ما برای اعتلای آن قدم برداشتهایم. دینداران هم اندیشه دینی را در خطر دیدند که برای احیا آن گام برداشتند، زیرا دین یکی از هنجارهای مهم در عرصه فرهنگ است». «سیدحسن خمینی» با اشاره به تعریف دشوار فرهنگ و کژتابیهای این اصطلاح، گفت: «فرهنگ در زمره مسائلی است که تعالی آن جز به «اختیار» نیست. ما میتوانیم جلوی هجمه فرهنگی را با «بستن»ها بگیریم، اما تعالی فرهنگی را با «اجبار» نمیتوان ایجاد کرد و انسانها باید خودشان بخواهند تا متعالی شوند. کسی میتواند جلوی دسترسی دیگران به شرب خمر را بگیرد اما نمیتواند کسی را وادار به نیتکردن برای نماز کند؛ چراکه در صورت اجبار انسان نماز بدون نیت میخواند که با نخواندن آن تفاوتی نمیکند، لذا شرط تعالی روحی یک جامعه اختیار است». او با بیان اینکه خداوند میخواهد انسانها بسیاری از کارها را با اختیار خودشان انجام ندهند و بسیاری را با اختیار انجام دهند، یادآور شد: «تجربه بشری میگوید اگر انسان را به اختیار خود واگذاریم اما او را تربیت کنیم، تعالی پیدا میکند، زیرا از دل یک فضای دستوری چیزی تولید نمیشود». «سیدحسن خمینی» با بیان نمونهای تاریخی گفت: «از فضای شوروی به عنوان یک امپراتوری بزرگ 70 ساله فرهنگ جدیدی تولید نشد؛ البته در ابتدای کار افرادی با عشق، به آن مکتب روی آوردند و با اختیار خویش به سوی آن رفتند و تمدنی زاده شد؛ اما وقتی با اجبار خواستند آن مسیر را ادامه دهند، هم سینمای شوروی مُرد، هم ادبیات و موسیقی روسیه تمام شد؛ در حالی که در ابتدای کار عشق و علاقه هنرمندان موجود بود. در کشور ما فضای فرهنگ و ادبیات تا مدتها در اختیار چپگرایان بود، چرا که با اختیار خود مسیر را انتخاب کرده بودند، اما در جامعه شوروی چون اختیار در کار نبود از همان سینمای اولیه نیز با وجود سرمایهگذاریهای زیاد، اثری تولید نشد». او با بیان اینکه تعالی فرهنگی محتاج «اختیار» و «شجاعت» است، تصریح کرد: «کسانی که مسئول امور فرهنگی میشوند با هر عقیدهای که هستند، باید برای عقیده خودشان آنقدر ارزش قائل باشند که قادر باشند شجاعانه آن را ترویج کنند و گرنه به دروغ میگویند بدان معتقدند». او با تأکید بر اینکه شجاعت به معنای بستن چشم و بازکردن دهان به گفتن هر سخنی نیست، ادامه داد: «شجاعت یعنی کسی منافع شخصی خود را در تصمیمات دخالت ندهد؛ اما بدانید مهم نیست چه میگویید، بلکه اگر منشأ اثر هستید همیشه گروهی هستند که به شما دشنام بدهند و انسانی که از دشنام بترسد قیمت خود را خیلی پایین آورده است زیرا دشنام ارزانترین چیز در دنیاست». «سیدحسن خمینی» با اشاره به توصیه مربیان اخلاق مبنی بر اینکه راه مبارزه با خصلتهای منفی اخلاقی این است که در لحظه آگاهی از یک خصلت بد با آن مبارزه کنیم، افزود: «هر وقت احساس تردید در کاری میکنیم، اگر دلیل این تردید یک رذیلت اخلاقی مانند ترس و طمع است حتما باید خلاف آن عمل کنیم».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.