چرا دکتر عارف
مطالب ارسالی از طرف خوانندگان، از این پس هر پنجشنبه، در صفحه «مخاطبان شرق» منتشر میشود. مطالب ارسالی برای اینکه قابلیت چاپ در این صفحه را داشته باشد، باید به همراه نام و مشخصات و شماره تماس نویسنده و حداکثر در 600 کلمه با درج عنوان به آدرس [email protected] ارسال شوند. بدیهی است انتخاب متنهای قابل انتشار برعهده گروه سیاسی و مدیریت روزنامه خواهد بود، اما اسامی همراهان و مخاطبانی که مطالب خود را برای «شرق» ارسال کردهاند و موفق به انتشار مطالبشان نشدهایم، در همین صفحه منتشر خواهد شد.
دکتر سیدعطاءالله سینائی، استادیار دانشگاه و کارشناس مسائل سیاسی: 1- با نزدیکشدن به زمان آغازبهکار مجلس دهم انتخاب هیأترئیسه و مهمتر از آن ریاست مجلس به موضوع مهم گفتوگوهای سیاسی تبدیل شده است. با وجود آنکه هر دو نامزد این پست از اعضای فهرست ائتلاف امید هستند اما پیشینه متفاوت سیاسی آنان نوعی صفبندی تازه ایجاد کرده است که در آن بیشتر اصلاحطلبان از ریاست دکتر محمدرضا عارف حمایت میکنند. به نظر میرسد آنها ضمن ارجنهادن بر زحمات دکتر علی لاریجانی در مهار تندروها در مجلس پیشین و حمایت از او و دوستانش در انتخابات، اینک معتقدند دلایل زیادی وجود دارد که ریاست عارف را اجتناب ناپذیر میکند و از تمایل اکثریت جامعه به عنوان مهمترین آن یاد میشود؛ زیرا مهمترین پیام در انتخابات اخیر تغییر است. از منظر کارکردهای مورد انتظار یک نظام مردمسالار دینی میتوان شواهد متعددی به دست داد که تمایل عمومی مردم آن است که آقای دکتر عارف، به عنوان شخصیت حقوقی، نماینده و نماد اکثریت اصلاحطلب و اعتدالگرا، در جایگاه ریاست قوه مقننه استقرار یابند؛ زیرا روند شکلگرفته از 1392 تا اردیبهشتماه 1395 حکایت از آن دارد که رأیدهندگان به گفتمان انتخاباتی تغییر، نوسازی و بازسازی سیاستها، در روابط خارجی و جهتگیریهای داخلی و اولویتهای اقتصادی و اجتماعی رأی آری دادند. این گفتمان در ادبیات آقای دکتر حسن روحانی صورتبندی شده بود و مورد حمایت سران جریان اصلاحطلب و اعتدالگرا واقع شد و با قرارگرفتن آقای دکتر عارف در کنار ایشان انسجام هویتی یافت. آنچه موجب نواختهشدن آهنگ تغییر توسط ملت شد، خسارات بیشمار ناشی از پیشگرفتهشدن مسیرهای غلط و پرهزینه در هشت سال دولت گذشته بود. با این ملاحظات بود که رأیدهندگان روی به انتخاب گفتمان اصلاح و نوسازی، نهتنها در اجرا بلکه در سیاستها و قانونگذاری آوردند. 2- بخش مهمی از مدیریت تغییرات در سیاستها، اجرا و نظارت بر حسن اجرای مطالبهشده بر عهده رؤسای دو قوه قانونگذاری و اجرا است. بنابراین ریاست مجلس شورای اسلامی باید پیامآور تغییر و پاسخگوی مطالبه رأیدهندگان باشد. 3- یکی از قواعد مردمسالاری، آن است که جریان اجتماعی و سیاسی پیروز در انتخابات، به عنوان یک قاعده و حق مسلم، بتواند نماینده خود را در رأس قوه مقننه قرار دهد. در انتخابات اخیر این جریان اصلاحطلب و اعتدالگرا بودند که در قالب لیست امید برخوردار از چنین موفقیتی شدند. مزید بر این، پیامی از مصالحه و مسالمتجویی که مجموعه اصلاحطلبان، به کلیت جامعه و نخبگان، از این طریق میخواهند بدهند نیز مهم است. پس از تحولات و چالشهای سالهای اخیر، مجموعه اصلاحطلبان میخواهند نماینده فکری و سیاسی خود را در رأس یکی از قوا ببینند. نمیتوان انکار کرد که ملت با وجود تخریبها و جوسازیهای انتخاباتی که صورت گرفت، تصمیم گرفتند که تفکر اصلاحطلبی را برگزینند. هیچ مصلحتی نباید جای این خواست ملت و خواست مجموعه اصلاحطلبان را بگیرد. این امر به تقویت پایههای نظام سیاسی کمک خواهد کرد و در شرایط پرآشوب و مصیبتزده خاورمیانه، پیامی از هماهنگی و وحدت داخلی به بیگانگان خواهد داد. 4- آقای دکتر محمدرضا عارف، در فرصتی درخور و در اقدامی شجاعانه، برای تحقق خواست ملت و انبوه جوانان اصلاحطلب و اعتدالگرا، در کنار آقای دکتر روحانی ایستاد و اکنون محور تکمیل فرایند تغییر و اصلاح سیاستهاست. وی چنان که بهخوبی بیان کرده است دربرابر مردم، به عنوان رکورددار رأی در کشور و نماینده اول تهران و سرلیست امید، مسئولیت پاسخگویی دارد و نمیتواند این امر را به دیگری تفویض کند. علاوهبراین، آقای دکتر عارف با یک رأی کمسابقه، نماینده اول تهران است. این رأی هیچگاه، در هیچ دورهای توسط هیچکدام از چهرههای اصولگرا به دست نیامده است. این برند، تعلق اختصاصی به تفکر اصلاحطلبی دارد؛ این پیام بزرگی است که به همراه آن 29 نفر لیست امید، هرکدام بیش از یک میلیون رأی گرفتهاند. گذشته از اهمیت نمادین، نکته نهفته این است که با توجه به اینکه نمایندگان محترم شهرستانها، عموما در مسائل منطقهای و پیگیریها برای توسعه محلی درگیر میشوند، مأموریتهای کلان سیاستگذاری و قانونگذاری کشور، بر دوش نمایندگان تهران قرار میگیرد. اینها تیم دکتر عارف هستند و اصولگرایان به خواست ملت، هیچ حضوری در میان نمایندگان تهران ندارند. 5- برای انتخابات آینده ریاستجمهوری، آقای دکتر عارف باید بتواند از مردم بخواهد به پای صندوق رأی بیایند و از دولت حمایت کنند. برای اثربخشی این دعوت، ایشان باید به کارنامه عملکرد یکساله خود و مقایسه بیلان کار در سیستم قانونگذاری و نیز وعدههای انتخاباتی خود اشاره کند. این ازجمله مواردی است که آقای عارف را ملزم به پذیرش ریاست قوه مقننه میکند. 6- در کنار یکپارچگی گفتمانی و پیوستگی هویت سیاسی، آقای دکتر عارف و انسجام کمسابقه تیمی و ظرفیت بالای کار جمعی را دارد. سرلیست امید، بهخوبی کف 45 درصدی رأی را دارد و در مقابل آن دو جریان اصولگرایان معتدل و اصولگرایان افراطی (پایداری و دلواپس) قرار دارند. نتیجه حاصله از انتخابات دومرحلهای اخیر، نشان میدهد منشوری از طیفهای اصلاحطلب و اعتدالیها، (برخوردار از اکثریت نسبی)، اصولگرایان معتدل و اصولگرایان افراطی (پایداری و دلواپس) و مستقلها در مجلس دهم حضور دارند. 7- هیچکدام از رقبای بالقوه دکتر عارف، مزیتهای رقابتی ایشان را ندارند؛ زیرا پرواضح است که مجلسیان هشتم و نهم، با آنچه نیک و بد دولت آقای احمدینژاد بوده، بیارتباط یا درباره آن بیتقصیر نبودهاند. دولت احمدینژاد و تکتک نمایندگان و ازجمله هیأترئیسه آن مجالس، دستاورد مشترکی، ذیل این دوره به دست دادهاند، که در تاریخ ما ثبت شده است. همچنین نمیتوان مجلسی که به طور بیسابقهای بالغ بر 80 درصد از نمایندگان آن نتوانستهاند رأی اعتماد از ملت بگیرند، به هیأترئیسهای سپرده شود که در رأس مجلس گذشته بوده است. نکته دیگر آنکه اصولگرایانی که امروزه مصلحتاندیشانه گرد آقای دکتر لاریجانی حلقه زدهاند، جریانی نامنسجم هستند که از دکتر لاریجانی و برخی یاران ایشان که از طریق لیست امید رأی آوردهاند شروع میشوند و به جریان افراطی پایداری و دلواپس خاتمه مییابند که تا آخرین ساعات روز جمعه هفتم اسفند 94، تلاش کردند دکتر علی لاریجانی را از نفر دومی شهر قم تا نفر چهارمشدن نیز عقب برانند. این گروه اکنون گرداگرد آقای دکتر لاریجانی هستند، ولی تا کی و تا کجا باقی خواهند ماند؟! آقای لاریجانی، البته رهبر اصولگرایان معتدل است ولی چگونه با همکاری اصولگرایان دلواپس پایداری، پیش میرود؟! البته که نمیشود. 8- اما مهمترین مسئله ریاست مجلس، مسئله حفظ وحدت در مجموعه بزرگ جبهه اعتدال و امید است که شامل هردوی این آقایان است، مدیریت این رقابت و توافق بر سر آن تا پیش از آغاز به کار مجلس یک ضرورت جدی برای حفظ وحدت اعتدالیها در هر دو اردوگاه اصلاحطلبان و اصولگرایان است. این انتخاب و رقابت هرگز نباید محملی برای شکاف معتدلان و سوءاستفاده افراطیون شود که به نظر میرسد چنین نیز نخواهد شد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.