|

نگاه مثبت روس‌ها به استالین

نگاه مثبت به شخصیت «ژوزف استالین»، رهبر شوروی سابق، در سال‌های اخیر بیشتر شده و نسبت افرادی که برای او احترام قائل هستند به افرادی که او را شایسته احترام نمی‌دانند، سه بر یک است. مرکز مطالعات آماری «لوادا» روزهای یازدهم تا چهاردهم ماه مارس 2016 درباره نگاه مردم روس به شخصیت استالین، اقدام به برگزاری نظرسنجی در بین ‌هزار و 602 نفر افراد بالای 18سال در 137 نقطه از کشور کرد. در این نظرسنجی از افراد سؤال شده بود شخصیت استالین را چطور می‌بینید، نظر شخصی‌تان نسبت به او چیست، نقش او را در کشور چطور ارزیابی می‌کنید، آیا قبول دارید استالین انسانی بی‌رحم، ظالم و به دور از انسانیت بوده و در نابودی‌ میلیون‌ها انسان بی‌گناه مقصر بوده است یا او را رهبری خردمند می‌دانید که اتحاد جماهیر شوروی را به قدرت و شکوفایی رسانید؟ چهره استالین از ابتدای حکومت شوروی و بعد از آن در هویت ملی روسیه از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است، به همین دلیل در افکار عمومی توجه و علاقه خاصی نسبت به او وجود دارد. اولین نظرسنجی درباره شخصیت استالین در سال 2001 نشان داد 38 درصد روس‌ها ضمن علاقه به او احترام نیز قائلند و 43 درصد نیز نسبت به او احساس ترس و نفرت دارند. پنج سال بعد همین نظرسنجی مجدد تکرار شد و این مرتبه 36 درصد ابراز علاقه و احترام و 38 درصد ابراز ترس و نفرت کردند. در بحبوحه سال‌های 2012-2011 که آرامش جامعه تا حدی برهم خورده بود، تعداد افرادی که پاسخی برای سؤالات این نظرسنجی نداشتند، به‌شدت افزایش پیدا کرد. در ماه مارس 2014 شکاف بین افراد بر سر ارزیابی مثبت و منفی عمیق‌تر شده و به 40 درصد (نظر مثبت) و 19 درصد (منفی) رسید. سال 2014 برای اولین بار در طول سال‌های بعد از فروپاشی، تعداد نظرات مثبت بر منفی برتری پیدا کرد و تا به امروز نه‌تنها این روند حفظ شده که حتی تعداد مخالفان به 17 درصد رسیده است. بااین‌حال، نظر افراد در نظرسنجی‌ها راجع به نقش استالین از ثبات کمتری برخوردار است. این روند از صفر شروع شده و آرام‌آرام به نظرات مثبت رسیده و از سال 2013 غالب افراد بر خدمات شایسته استالین برای روسیه تأکید می‌کنند. درعین‌حال، هیچ‌کس کشتار‌ میلیون‌ها انسان بی‌گناه و ظلمی که استالین بر مردم روا داشت را انکار نمی‌کند. امروز به‌طور کلی نگاه مثبت به شخصیت استالین در بین مردم روسیه غالب است، اگرچه مسئولیت کشتار را نیز از گردن او برنمی‌دارند. نسبت افرادی که برای استالین احترام قائل هستند به افرادی که او را شایسته احترام نمی‌دانند، سه بر یک است. از سوی دیگر، 85 درصد از افراد شرکت‌کننده در نظرسنجی‌ها، استالین را ظالم می‌دانند و در مقابل 57 درصد، او را رهبری خردمند در به‌قدرت‌رسیدن و شکوفایی اتحاد جماهیر شوروی می‌دانند. گفتنی است این ارقام در طرح جداگانه سؤالات به‌دست آمده است. اما آخرین سؤال در نظرسنجی‌ها بدین صورت بود که آیا شما حاضر بودید تحت رهبری استالین در این کشور کار و زندگی کنید؟ و فقط 23 درصد افراد با چنین شرایطی حاضر به کار و زندگی در روسیه هستند و در مقابل 60 درصد از روس‌ها حاضر نیستند در چنین شرایطی زندگی کنند. به‌طور کلی افکار عمومی در کشور بر مقصربودن استالین در سرکوب‌ها و کشتار مردم بی‌گناه استوار است. بیش از دوسوم روس‌ها معتقدند استالین ظالم و بی‌رحم بوده و درعین‌حال او را رهبری موفق می‌شمارند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.