یک پیشنهاد خیلی خیلی جدی و فوری
بیایید از مرگ کتاب جلوگیری کنیم
احمد طالبینژاد
حالا که بازار راهاندازی کمپینهای اجتماعی داغ است، میخواهم اجرای یک کمپین فرهنگی را پیشنهاد بدهم. بنده البته نه امکانات مدرن و وقت و ملزومات راهاندازی چنین کمپینی را دارم و نه از شما چه پنهان، کار با این ابزار را بلدم. اما اجازه دهید پیش از طرح پیشنهادم به طرح پیشنیاز چنین اتفاقی بپردازم. از همین امروز به دورواطرافتان بهویژه در مترو و دیگر اماکن عمومی نگاه کنید. اغلب مردم بهویژه جوانها به وررفتن با تلفن همراه یا تبلتشان، مشغولاند. یا پیام میدهند یا پیام میگیرند یا مشغول بازی هستند. اینکه چه میبینند یا میخوانند، مهم نیست. مهم این است که بیشتر وقتشان در فضای مجازی سپری میشود. این همان وقتی است که معمولا در ممالک راقیه، صرف خواندن کتاب و نشریات میشود. اما آمار شمارگان کتاب و نشریات بهدردبخور در ایران اسفناک است. بهترین و مهمترین نشریات این مملکت، شمارگانشان به زیر 10 هزار نسخه و در مواردی زیر دوهزار نسخه رسیده است. به همین دلیل نصف صفحات خود را به آگهیهای تبلیغاتی اختصاص دادهاند و چارهای جز این هم نیست. به شمارگانی که در پشت جلد کتابهای بهدردبخور نوشته شده نگاهی بیندازید. آه از نهادتان برمیخیزد. اینکه در یک مملکت 80 میلیونی شمارگان کتابهای خوب به 500 نسخه و گاه کمتر از آن رسیده، واقعا نگرانکننده که هیچ، شرمآور است. تازه این تعداد که در گذشتهها جزء پرتیهای یک کتاب به حساب میآمد هم، بیش از یکسال در ویترین و پیشخوان کتابفروشیها میماند. بهعنوان کسی که کارش سینماست اما در هر شرایطی خواندن کتاب و نشریات ارزشمند را حتی به دیدن فیلم ترجیح میدهد، میخواهم به جوانان دلسوز فرهنگ پیشنهاد کنم به هر طریق ممکن، کمپینی در حمایت از کتاب و کتابخوانی راه بیندازند. نکاتی که ذکر میکنم میتواند بهعنوان پیشدرآمد این کمپین در متنهایی که برای هم ارسال میکنند مطرح شود. در ایام نوروز یا مناسبتهای عمومی یا خصوصی، بهجای هدایایی مثل جعبه شکلات - که معمولا چند دست میچرخند تا بالاخره کسی دل به دریا بزند و درشان را باز کند و هدایای دیگری مثل اشیای تزيینی و عمدتا چینی- کتاب به هم هدیه بدهیم. مهم نیست که طرف اهل مطالعه هست یا نه، مهم این است که با هدیهدادن کتاب، میشود عادتهای فرهنگی را تغییر داد. اطمینان دارم که اگر این نهضت راهاندازی شود، بسیاری از مشتریان جمتیوی و حتی سریالهای درپیتی داخلی، وقتشان را با کتابخوانی سپری خواهند کرد. چون حس خوبی که از لابهلای اوراق کتابها بیرون میزند، با هیچ حس دیگری قابلمقایسه نیست. باید با مردم در میان گذاشت که هیچ عنصری همچون اوراق کاغذی کتاب نمیتواند به مخاطب احساس امنیت و آرامش بدهد. حتی بهجای خواندن کتاب یا متون مورد نیاز در فضای مجازی هم بهتر است به اصل رجوع کرد؛ که گفتهاند «آب را از سرچشمه بنوش»، سرچشمه دانایی و لذت درونی، در کتابها و نشریات ارزشمند نهفته است. ما میتوانیم این نهضت را از دوروبر خودمان، حتی از بچههای کوچک شروع کنیم. بهجای خریدن اسباببازیهای قلابی چینی که زرتی خراب میشوند و بچهها را هم کلافه میکند، برایشان کتابهای مناسب هدیه ببریم. بهجای هدایای مادی برای کسانی که دوستشان داریم، کتاب یا اشتراک نشریات خوب را هدیه بدهیم. خواهش میکنم این پیشنهاد را جدی بگیرید و به این کمپین فرهنگی بپیوندید. باشد که بهاینترتیب از مرگ فرهنگ در سرزمینی که پیشینه فرهنگیاش همواره مورد ستایش جهانیان بوده، جلوگیری و با رونقبخشیدن به اقتصاد چاپ و نشر، نویسندگان و مترجمان ارزشمند ما که چرخ زندگیشان با فروش کتابها و نشریاتی که برایشان مینویسند میچرخد را یاری دهیم و از بیکاری و خانهنشینی این فرهیختگان هم جلوگیری کنیم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.