|

قدم بعدی بازیگران اصلی در جنگ سوریه

ترجمه: شهرام زرندار

ایالات متحده، روسیه و بیش از 12 کشور دیگر روز پنجشنبه در مونیخ گرد هم آمدند تا درباره توقف جنگ در سوریه بحث کنند. این در حالی است که نیروهای بشار اسد، رئیس‌جمهوري سوریه، در حال کسب پیروزی‌های بسیار بزرگی علیه نیروهای مختلف هستند.

نگاهی به بازیگران کلیدی و حرکت ممکن بعدی آنها روسیه: روسیه که اواخر سپتامبر سال گذشته حملات هوایی خود را در سوریه آغاز کرد، پیشنهاد کرده که روز اول ماه مارس آتش‌بس برقرار شود؛ اما عملیات مسکو حاکی از تلاشی همه‌جانبه برای نابودکردن مخالفان بشار اسد است. دولت روسیه هم‌پیمان سوریه در سالیان متمادی در گذشته بوده است. وزارت دفاع روسیه گفته هواپیماهایش در هفته گذشته حدود هزارو 900 حمله به اهداف نظامی در سوریه انجام داده است. پیشنهاد روسیه در نگاه واشنگتن، پوششی برای حمایت از بشار اسد بوده و وزارت امور خارجه ایالات متحده می‌گوید روسیه سعی می کند شورشیان را در عرض سه هفته آتی نابود کند؛ بنابراین خواستار آتش‌بس فوری در جنگ سوریه است. مسئله کلیدی برای روسیه کمک‌کردن به نیروهای دولتی به‌منظور محاصره آله‌پو و بازپس‌گیری شهر «اَزاز» كه در اشغال شورشیان در نزدیکی مرز ترکیه قرار دارد، است. این محاصره راه تدارکاتی کلیدی نیروهای مخالف دولت بشار اسد را خواهد بست. دولت سوریه: نیروهای دولتی سوریه تا آنجا که ممکن است با حمایت حملات هوایی روسیه به در‌اختیار‌گرفتن زمین ادامه می‌دهند. در هفته‌های آینده آنها به دنبال هدفشان هستند که رسیدن به مرز ترکیه و محاصره آله‌پو است؛ ‌در‌حالی‌که فاجعه انسانی در حال رشد است. احتمال بازگشت به میز مذاکرات در ژنو در تاریخ 25 فوریه برای ازسرگیری مذاکرات که با پشتیبانی سازمان ملل انجام می‌شود، ممکن است؛ در‌حالی‌كه پیروزی‌های نظامی نیروهای اسد ادامه می‌یابد. ایالات متحده: آیا ایالات متحده همچنان‌که دولت سوریه زمین‌های بیشتری را به دست می‌آورد، نقش خود را تقویت خواهد کرد و شورشیان را به منظور تغییر‌دادن موقعیت آنها مسلح خواهد كرد؟ این امر بعید به نظر می‌رسد. ایالات متحده میلیون‌ها دلار را صرف حمایت از شورشیان میانه‌رو و آموزش آنها کرده است؛ اما این برنامه‌ها یا شکست‌خورده‌اند یا دستاورد کمی داشته‌اند. دخالت روسیه در جنگ سوریه نقش ایالات متحده را تا آنجا تحت‌الشعاع قرار داده که بسیاری از شورشیان اکنون برآنند و متقاعد شده‌اند که واشنگتن و مسکو به‌نحوی از آنجا با هم برای در قدرت نگاه‌داشتن اسد همکاری می‌کنند. ایران: ابهام در سیاست ایالات متحده یکی دیگر از متفقین سوریه، يعني ایران را جسور کرده است. ایران از نیروهای حزب‌الله در این کشور حمایت می‌کند و آنها به قوای اسد کمک می‌کنند. این مسئله هم‌پیمانان ایالات متحده در منطقه را عصبانی کرده كه با لغو تحریم‌های اقتصادی فلج‌کننده پس از توافق هسته‌ای، تهران هیچ دلیلی برای متوقف‌کردن حمایتش از اسد نمی‌بیند. شورشیان سوری: مخالفان از هوا و زمین زیر ضرب‌ بدترین حملات قرار دارند. قدم بعدی ترکیه و عربستان سعودی كه پشتیبانان اصلی شورشیان هستند، بیانگر امری خطیر است که آیا آنها شکست‌هایشان را جبران خواهند کرد یا نه؟ به نظر مي‌رسد وضعیت بر همين منوال خواهد بود؛ منظور شکست‌ در شمال و جنوب سوریه است. ترکیه: درحالی‌که نیروهای اسد به مرز ترکیه نزدیک می‌شوند احتمال دارد که ترکیه تصمیم بگیرد به شمال سوریه حمله کند. چنین حرکتی دارای هدف اعلام‌شده و پاکسازی مناطقی است که داعش در طول بخش سوری مرز در اختیار دارد؛ اما این حمله جلوی شبه‌نظامیان کُرد را خواهد گرفت و اجازه پر‌کردن خلأ قدرت را توسط آنها نخواهد داد؛ اما هرگونه دخالت ترکیه در سوریه پر از ابهام و ریسک است و محتمل است منجر به برخورد نظامی با روسیه شود. عربستان سعودی: مقامات سعودی گفته‌اند حاضرند به سوریه نیروی زمینی بفرستند تا علیه گروه داعش در چارچوب یک لشکرکشی نظامی به رهبری ایالات متحده بجنگند؛ اما چنین حرکتی محتمل نیست. نظام سلطنتی سعودی از قبل در جنگ ویرانگر یمن دخالت کرده و هرگونه دخالت مستقیم سعودی‌ها در سوریه با این ریسک مواجه است که وضعیت بالقوه انفجارآمیزی به واسطه رویارویی بین یکی از قدرتمندترین ارتش‌های جهان عرب و نیروهای هوادار حفظ اسد پدید آید. داعش: وزرای دفاع بیش از 24 کشور جهان که یک جبهه متحد را برای جنگ علیه داعش در سوریه و عراق تشکیل می‌دهند، برنامه ایالات متحده آمریکا را برای شتاب‌بخشیدن به مبارزه علیه افراطیان داعش تأیید کرده‌اند. اشتون کارتر، وزیر دفاع آمریکا، گفته است تقریبا همه شرکت‌کنندگان در اجلاس بروکسل یا قول پذیرش تعهدات جدید نظامی را داده‌اند یا گفته‌اند دولت‌هایشان مسئله تعهدات جدید را بررسی و ملاحظه خواهند کرد؛ اما وضعیت ناهنجار و پرغوغای حاضر و شکست‌های شورشیان افراطی در سوریه احتمالا برخی از آنها را به سوی داعش یا گروه‌های افراطی دیگر خواهد راند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.