کارگردان آلمانی تغییرات نمایشش را «سیاسی» خواند
«هملت» سیاسی به سبک ایرانی
شرق: کارگردان آلمانی نمایش «هملت» با بیان اینکه مخاطبان تئاتر ایرانی مانند مخاطبان آمریکایی محافظهکار نیستند، تغییرات ایجادشده برای اجرای این نمایش در ایران را سیاسی دانست. توماس اوسترمایر، کارگردان شناختهشده تئاتر آلمان که با اجرای نمایش «هملت» در سیوچهارمین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر حضور پیدا کرده است، روز گذشته، ۹ بهمن در نشستی رسانهای که در سالن کنفرانس مجموعه تئاترشهر برگزار شد، گفت: «زیاد با فرهنگ ایران آشنا نیستم و این فرصت مغتنمی است که بتوانم با فرهنگ ایران آشنا شوم. البته به دلیل اینکه مادر ویدیودیزاینر نمایش «هملت» ایرانی است، اجرای اولین شب نمایش تا حدی تحتتأثیر فرهنگ ایرانی بود. قطعا مواجهه با مخاطب در هر محلی در نحوه اجرای «هملت» تأثیرگذار است. من بهدنبال چیزی هستم که بهعنوان تئاتر جهانی مطرح است که این تئاتر در تعامل با مخاطب شکل میگیرد. تئاتر برخلاف سینما و تلویزیون دارای دو وجه است و میتواند مخاطب را درگیر کند». او با اشاره به اینکه نمایش «هملت» در شهر نیویورک آمریکا اجرا نشد، اظهار کرد: «من چهار نمایش را در شهر نیویورک اجرا کردم، ولی برای اجرای «هملت» به من گفته شد که نمیتوانیم این نمایش را در آنجا اجرا کنیم، زیرا مخاطبان آمریکایی محافظهکار هستند اما اجرای «هملت» در ایران نشان داد که مخاطبان تئاتر ایران محافظهکار نیستند». اوسترمایر همچنین به تغییرات اعمالشده در نمایش خود اشاره کرد: «میزان تغییرات اجرای این نمایش برای اجرا در تهران بسیار زیاد بود و دراینباره بحثهای زیادی را با گروهمان داشتیم و حتی یک شب قبل از اجرا تمرین بسیار احساسی را تجربه کردیم، چون بازیگران از جمله «اوفلیا» تازه درک کردند که باید از عهده چه نوع تجربه احساسی برآیند و برای آنها آسان نبود که از نظر پوششی، تمام محدودیتهایی که وجود داشت و باید رعایت میکردند، بپذیرند». او ادامه داد: «یکی از قطعات نمایش در همین راستا تغییر کرد، چون بازیگر نتوانست این تغییرات و محدودیتها را بپذیرد، اما من بهعنوان کارگردان تئاتر و کسی که نگرش سیاسی دارم، امکان پذیرش این تغییرات را داشتم. زمانی که اجرای این نمایش تنها راه آشنایی با فرهنگ ایران است، پس مطلوبتر است که تغییرات را بپذیرم تا امکان اجرای نمایش را فراهم کنم؛ اما قطعا سخت است که این را به همه همکارانم منتقل کنم. آنها به خاطر علاقهای که به من دارند و نیز علاقهای که به شما مخاطبان ایرانی دارند، این تغییرات را پذیرفتند؛ چون معتقدند شما میدانید که اجرای اصلی «هملت» چه ویژگیهایی داشته است». این کارگردان اروپایی در بخش دیگری از این نشست گفت: «ما نمایش «هملت» را در منطقه اشغالی رامالله هم اجرا کردیم. ولی این تغییراتی که در ایران ایجاد شد در آن اجرا وجود نداشت. درواقع اعمال این تغییرات به خاطر مسائل فرهنگی نیست بلکه سیاسی است». او در مورد حضورش در ایران گفت: «چهارسال قبل درخواست حضور گروه در ایران وجود داشت اما خوشبختانه این اتفاق امسال رخ داد و من که همواره علاقه داشتم به ایران سفر کنم این درخواست را پذیرفتم. شناخت کلیشهای درباره ایران وجود داشت، اما اصل ماجرا پس از حضور گروه و اجرا شکل میگیرد که بر این اساس باید بگویم فعلا چندان با فرهنگ ایران آشنا نیستم». او با بیان آنکه تئوریهای متفاوتی برای اجرای آثار ویلیام شکسپیر در نظر دارد، گفت: «آنچه من از آثار شکسپیر دریافت میکنم، این است که به تعامل با تماشاگر اشاره دارد و بر آن تأکید میکند. تئاتر هنری است که دو وجه را در برمیگیرد؛ آنهم در جایی که سینما، ادبیات یا تلویزیون ارتباطی یکسویه با مخاطب خود برقرار میکنند و همه از طریق مانیتورها در حال برقراری رابطه با یکدیگر هستند. اجرای پنجشنبهشب ما به میزان زیادی در ارتباط با تماشاگر شکل گرفت و به همین دلیل از ساعت 19 آغاز شد و تا 22 ادامه داشت که اعتراض گروهی از تماشاگران را در پی داشت؛ اما نمایش در همان لحظات در حال شکلگرفتن بود».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.