هوش مصنوعی و سومین انقلاب تسلیحاتی
مزایا و معایب، امیدها و هراسها، خوبیها و بدیهای هوش مصنوعی. آن چیزی که امسال در اجلاس بزرگ مجمع جهانی اقتصاد در «داووس» برای اولینبار درباره آن، به شکلی جدی بحث و تبادلنظر صورت گرفت. هوش مصنوعی و «رباتهای قاتل»، آن چیزی است که گویا پای خود را بهتدریج و بهصورت کاملا جدی به دنیای ما باز میکند. یکی از مواردی که امسال در اجلاس بزرگ مجمع جهانی اقتصاد در «داووس» سوئیس محل بحث و تبادلنظر قرار گرفت، موضوع اسلحههای کاملا خودکار یا رباتهای قاتل بود. این موضوع از اهمیت بسزایی برخودار است؛ زیرا برای اولینبار است که در اجلاسی مانند این، موضوع هوش مصنوعی و رباتهای آینده مطرح میشود؛ اما درحالیکه تمرکز زیادی بر مزایا و فواید این هوش مصنوعی و این رباتها برای زیست اجتماعی بشر و جوامع بشری معطوف بود، یک پنل تخصصی یکساعته به جنبههای تاریک این موضوع معطوف شد. ایده لشکری از رباتهای سرکش که در پی ویرانی و غارت نسل بشر و دستاوردهای آن هستند، البته که ایده جدیدی نیست و این سناریو آخرالزمانی، بارها در فیلمهای علمی-تخیلی تصویر شده است؛ اما دانشمندان، متخصصان و بسیاری از نهادهای مختلف در سالهای اخیر سعی کردهاند از جنبهای جدیتر به این موضوع نگاه کنند. به گزارش آیتابناک، از همین روی است که «مری وارهم» - Mary Wareham - دبیر هماهنگکننده کمپین «توقف رباتهای قاتل»، دراینباره به شکلی جدی سخن میگوید: این کمپین، به تخریب و ازبینبردن این صنعت، یا این حوزه به شکل کلی معطوف نیست. این کمپین، دررابطهبا محاصره و ازبینبردن خطر یک تکنولوژی بالقوه خطرناک است. درواقع این کمپین، متشکل از نهادهای غیردولتی است که در سال 2013 با هدف توقف و ممنوعیت پیشدستانه سلاحهای کاملا خودکار بهوجود آمد. آنها سلاحهای کاملا خودکار را اینگونه تعریف میکنند: سیستمهای تسلیحاتی که بدون هیچگونه دخالت انسانی، هدف را انتخاب کرده و از توان خود برای نابودی آن استفاده میکنند. درهمینرابطه شاید استیون هاوکینگ را بتوان بهعنوان یکی از صدها چهره سرشناس، نام برد که در سال 2015 نامهای سرگشاده را به امضا رساند و گفت: شروع مسابقه تسلیحاتی بر سر سلاحهای مجهز به هوش مصنوعی، یک ایده مضر است و باید ازسوی ممنوعیت استفاده سلاحهای خودکار خارج از کنترل انسانی، متوقف شود؛ اما این ایده طرفداران خاص خود را نیز دارد، ازجمله «رونالد آرکین» - Ronald Arkin - رئیس مؤسسه فناوری جورجیا در آتلانتا که دراینباره معتقد است: این تکنولوژیها میتواند به کاهش تلفات غیرنظامی در جنگها منجر شود. البته وی نیز پایانی برای این سلاحها در نظر دارد و برای این پایان، معیاری متناسب با اخلاقیات انسانی مطرح میکند. اما نشست امسال داووس پیرامون این موضوع، شامل حضور مسئول سابق نهاد خلع سلاح سازمان ملل متحد «آنگلا کین» و «راجر کار»، رئیس مؤسسه BAE Systems، به همراه یک متخصص هوش مصنوعی و یک متخصص اخلاق رباتیک بود. رئیس مؤسسه BAE که شرکتی فعال در حوزه پدافند جهانی، هوافضا و امنیت است، در این اجلاس، پیرامون سرمایهگذاری 40میلیارددلاری این صنعت بر تسلیحات خودکار در 40 کشور، توضیح داد. او تشریح کرد که این تسلیحات، خواستار گونهای فارغ از هر مسئولیت و عاری از هرنوع احساس و عاطفه است. او هشدار داد: اگر، چه در زمان صلح و چه در زمان جنگ، اخلاق، وجدان و قوه قضاوت را از نهاد انسانی بگیرید، بشریت را به سطحی میبرید که ورای ادراک ماست. در سال 2012 بسیاری بر این نظر بودند که تا چند دهه دیگر، این رباتهای قاتل از جهان تخیل پا به جهان واقعیت میگذارند؛ اما در سالهای اخیر، این زمان بازنگری شد و پیشبینیها، زمانی بسیار نزدیکتر را برای واقعیشدن این گونه از تسلیحات پیشنهاد کردهاند، تاجاییکه نامه سرگشاده سال قبل میگفت: فناوری هوش مصنوعی به جایی رسیده است که تولید و کاربرد یک چنین سیستمهایی را - تقریبا و نه قانونا - در چند سال آینده - و نه چند دهه - ممکن میکند. تسلیحات خودکار، بعد از باروت و سلاح هستهای بهعنوان سومین انقلاب در حوزه تسلیحات به شمار میرود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.