نقش جدید عراق در حل بحرانهای منطقهای
تحرک دولت عراق برای مهار بحرانی که بهتازگی به دنبال اعدام «شیخنمر النمر»، روحانی مخالف سعودی، بین عربستان سعودی و ایران اتفاق افتاد، درخور توجه است و نشان از برخورد آگاهانه دولت عراق نسبت به یک بحران عمیق دارد؛ موضعی که خلاف موضعگیریهای پراکنده پیشین، به صورتی جدی اعلام شده است، زیرا تنش بین دو کشور یادشده بر کل منطقه اثر خواهد گذاشت. این تحرک درعینحال مسئلهای است که باید همه مردم عراق باوجود اختلافات مذهبی و سیاسی خودشان به آن توجه کنند؛ زیرا عراق این روزها دیگر کشوری سازنده و تأثیرگذار است و نظام سیاسی حاکم بر آن نظامی تمامیتخواه و مستبد فاشیستی مانند گذشته نیست؛ بلکه نظامی است که به کثرتگرایی، چه در داخل و چه در خارج از عراق ایمان دارد. کمااینکه عراق جدید احساس میکند تنها راهحل اختلافات بین دولتها گفتوگو و شنیدن حرف همدیگر و تلاش برای پیداکردن راهحلهایی است که در خدمت منافع ملتها باشد نه حکومتها. تشدید تنشها نشان میدهد منطقه به سمت جنگ و خشونتها و صفکشیهای فرقهای بیشتر پیش میرود و این همان چیزی است که دولت عراق آن را بهخوبی درک میکند کمااینکه تحرک دیپلماتیک عراق هدفش مهار بحران بزرگ سیاسی بین ریاض و تهران است و دراینباره دیدگاه استراتژیک خاص خود را دارد. سیاستمداران عراقی بهخوبی میدانند تنها طرفی که از همه این تنشها سوءاستفاده میکند، تروریسم به رهبری «داعش» در کنار سایر گروههای تکفیری منطقه است. کمااینکه تشدید تنشها بین عربستان سعودی و ایران، به ناکامی همه راهحلهای سیاسی منجر خواهد شد. این تشدید تنشها همچنین نتایج خطرناکی برای امنیت داخلی تعدادی از کشورهای منطقه خواهد داشت. ازاینرو مقامات عراقی نمیخواهند تنشهای فرقهای موجود در منطقه بیشتر شعلهور شود، زیرا درنهایت موجب تقویت تفکر تروریستهای افراطی میشود و بر نفوذ و قدرت و منابع مالی آنها میافزاید. دولت عراق به صورتی قطعی دریافته است تشدید مواجهه بین عربستان سعودی و ایران، موجب تشدید جنگ در سوریه و یمن خواهد شد؛ زیرا عربستان سعودی یا سایر طرفهای درگیر چشمان خود را بر حمایتهایی که از گروههای تروریستی در سوریه و... میشوند، خواهند بست و این کار را به بهانه مقابله با نفوذ ایران توجیه خواهند کرد. از طرف دیگر، ایرانیها نیز از حوثیها در یمن حمایت و تلاش خواهند کرد تا متحدان خود را در سوریه و لبنان تقویت کنند تا بتوانند با متحدان عربستان سعودی در این دو کشور مقابله کنند. مقامات دیپلماتیک عراقی بهخوبی این مسئله را درک میکنند که بحران بین عربستان و ایران بازتابها و پیامدهای خطرناکی بهویژه برای اوضاع داخلی عراق خواهد داشت؛ آن هم در شرایطی که این کشور درگیر جنگ با داعش است و ارتش عراق بهتازگی توانست موفقیتهای بزرگی را در آزادسازی الرمادی به دست آورده و ضربههای سنگینی را بر تروریستها وارد کند. روشن است که تلاشهای دیپلماتیک عراق برای پایاندادن به این تنش، دارای ماهیتی پسندیده و خیرخواهانه بوده و رهبران این کشور با یک بلوغ سیاسی جدید، به مسئله امنیت ملی کشورشان مینگرند. آنها معتقدند روابط دیپلماتیک با دولتهای بزرگ منطقه، تأثیری مستقیم بر امنیت داخلی کشورشان و حتی جنگ مقدسی خواهد گذاشت که ارتش این کشور علیه گروههای تروریستی ازجمله داعش شروع کرده است. با نگاهی عمیقتر میتوان گفت رهبران عراق با هوشمندی زیادی با این موضوع برخورد کردهاند، زیرا تلاشهای دیپلماتیک برای پایاندادن به تنشهای بین عربستان و ایران، موجب مصونیت امنیت داخلی عراق و توقف نزاعهای منطقهای خواهد شد که زیرساخت گروههای تروریستی را تشکیل میدهد کمااینکه نشان میدهد تحرک دیپلماتیک عراق حاکی از تمایل شدید دولت این کشور برای ایجاد همبستگی در داخل و مقابله با هر چیزی است که این همبستگی را در داخل یا خارج از عراق تهدید میکند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.