در سیاست، حق پیشکش نمیشود!
کریم ارغندهپور
انتخابات یک پکیج است که رأی و نتیجه، تنها بخشی از آن هستند. به همین دلیل در علوم سیاسی، اصل انتخابات به صورت یک فرایند دیده میشود که هر بخش آن به تناسب، کارکرد خود را خواهد داشت. اگرچه نتیجه انتخابات تعیینکننده است، ولی نباید اصل انتخابات را به فروکاستن در نتیجه و نادیدهگرفتن سایر بخشها تقلیل داد. بهاینترتیب همه مراحل انتخابات باید بهدرستی بازی شود. این گزاره که: «همه نامزدهای جناح اصلاحطلب رد میشوند»، اصل انتخابات را به چالش میکشد. واقعا نمیتوان در هر شرایطی با آن موافق بود. این جمله نهتنها گاهی از سوی بخشهایی از مخالفان و رقبای اصلاحطلبان ترویج داده میشود، بلکه حتی چهرههایی از درون اصلاحطلبان هم آن را تکرار کردهاند. کسانی که با جملات ثابت نتایج ثابت میگیرند و متغیرها را در محاسبه نمیآورند، از سیاست عملی و حتی نظری فاصله دارند. آنان که تصور میکنند در سیاست باید نشست تا حق را در سینی پیشکش کنند، هم تاریخ را درست نخواندهاند و هم در ذهنشان از سیاست جز سوءتفاهمی بیش ندارند. من نمیدانم نتیجه صلاحیتها واقعا چه خواهد شد، ولی تجربه ثابت کرده میزان بازیگری خوب گروههای سیاسی در نتیجه کار بیتأثیر نیست. مشارکت بیشتر، قطعا ضریب امنیت ملی را افزایش میدهد. این همان چیزی است که به سود همه جناحها هم است، ولی مشارکت گسترده با ردصلاحیتِ پیشاپیشِ چهرههای اصلی یک جناح سیاسی میسر نیست، با فضای تهدید و یأس نیز همخوان نیست. فضای پرشور انتخاباتی یعنی افرادی از سلایق مختلف امکان نقد یکدیگر را داشته باشند و درنهایت مردم از بین آنها آن را که بیشتر مایلند برگزینند. نتیجه انتخابات هم مستقل از فضای انتخابات نیست. سخن اصلی این یادداشت درباره اهمیت تلاش برای اهمیتدادن به افزایش مشارکت عمومی در انتخابات است. این تلاش صرفا در ضرورت بالابردن قدر مطلق رأیدهندگان نیست، بلکه پیش از آن، در ایجاد فضای انتخاباتی است. در امکانپذیرترکردن فرهنگ مشارکت، گفتوگو، مدارا و نقد است. هرچه این فضا پرشورتر باشد، افکارعمومی نیز توجه بیشتری به آن نشان خواهد داد و این امر درنتیجه بیتأثیر نخواهد بود و برعکس.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.