|

در حاشیه فیلم مردی از آنکل

یک‌بارمصرف

«مردی از آنکل»، ساخته جدید گای ریچی می‌تواند فیلمی جذاب، دیدنی و مفرح برای بیننده‌ای باشد که دوست دارد دو ساعت بنشیند و فقط تفریح کند و اصلا فکر نکند؛ فیلمی پرشروشور و پرتحرک، با کاراکترهایی بدون پیچیدگی، با پیچ‌های داستانی منطقی و غیرمنطقی متعدد، شخصیت‌های کارتونی، رخدادهای غیرعقلانی، ریتم تند، موسیقی جذاب و متعدد و قاب‌های زیبا و خلاصه هرچیزی که براي یک فیلم جاسوسی و البته مفرح نیاز دارید؛ فیلمی که از «جیمز باند» الگو گرفته اما آن مسیر را نمی‌رود و مثل سریالی که حدود نیم‌قرن پیش با همین نام ساخته شده، صرفا اثری تفریحی برای تمام اعضای یک خانواده است. گفتیم فیلم جاسوسی، اما منظورمان فیلمی جاسوسی مثل «جاسوسی که از سردسیر آمد» یا «تحت‌تعقیب‌ترین مرد» هم نیست. این دو فیلم ماجراهای جاسوسی را بسیار جدی می‌گیرند و اولی نگاهی است تلخ و سیاه به دوران جنگ سرد و دومی نگاهی است بسیار عبوس و تلخ‌اندیشانه به دنیای جاسوسی مدرن. راستش برای درک اینکه «مردی از آنکل» چطور فیلمی است کافی است صحنه فرار از آلمان‌شرقی به آلمان‌غربی فیلم را با سکانس پایانی «جاسوسی که از سردسیر آمد» مقایسه کنیم و می‌بینیم چطور گای ریچی و نویسندگان «مردی از آنکل» به‌دنبال فیلمی بودند برای سرگرم‌کردن مخاطبی که حوصله ندارد در سالن سینما یا پای تلویزیون فکر کند. «مردی از آنکل» فیلم خوش‌ساختی است درست مثل تمامی فیلم‌های ریچی البته به‌جز «کشتی شکسته». فیلم مثل «قاپ‌زنی» تدوینی سریع و کلیپ‌وار دارد و مثل دو فیلم شرلوک هلمز ریچی پر از صحنه‌های اکشن و شوخی‌های بامزه است. اما این تعریف‌ها اصلا به این معنی نیست که با یک اثر شاهکار روبه‌رو هستید؛ حتی یک شاهکار در میان فیلم‌های تجاری. «مردی از آنکل» شروع جذابی دارد اما به‌مرور جذابیت خودش را از دست می‌دهد و مشکل اصلی این است که برای هر نقطه اوج خودش کلی وقت صرف مقدمه‌چینی‌های بیهوده می‌کند و برای همین است که نبرد پایانی فیلم که قرار است نقطه اوج کار باشد، به شکلی کلیپ‌وار و با تقسیم‌کردن قاب به چند بخش به نمایش درمی‌آید. حتی به‌عنوان یک فیلم تجاری هم ایده‌های فیلم خیلی سطحی هستند و پایان فیلم خیلی سریع لو می‌رود و حتی صحنه‌های هیجان‌انگیز که گاه زیادی کارتونی می‌شود می‌تواند توی ذوق مخاطب بزرگ‌سال بزند. این همان مشکلی است که دو فیلم شرلوک هلمزی گای ریچی با بازی رابرت داونی جونیور و جود لاو داشتند؛ مخاطب فیلم‌ها مشخص نیست: فیلم برای بزرگ‌سالان زیادی ساده و ابلهانه است و برای مخاطب نوجوان زیادی ارجاع به چیزهایی دارد که درکی از آنها ندارد. برای همین، موقع دیدن «مردی از آنکل» باید کلا فراموش کنی که واقعیات جنگ سرد چه بوده و حتی برخی از ارجاع‌های فرهنگی فیلم را هم نادیده بگیری. به‌هرحال این فیلم برای فکرکردن نیست، برای تفریح است و هر تفریحی می‌تواند لحظاتی بیهوده و کسل‌کننده داشته باشد اما خب ذاتش همین است و «مردی از آنکل» با همه زرق‌وبرق و ظاهر جذابش در نهایت یک فیلم یک‌بارمصرف است، آن‌هم برای کسانی که دوست دارند فیلم اکشن با مایه‌های طنز ببینند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.