|

تاکتیک تندروها و وظیفه اصلاح‌طلبان

ضیاء مصباح . دبیر کانون علوم اداری

جامعه ایرانی امروز یک جامعه چندگونه است که برخی حرکت‌های عوام‌گرایانه در آن در حال انجام است. این وضعیت را در اظهارات و منطق بعضی سخنگویان گروه‌های خاص، که علاقه‌مند به ادامه معضلات کشور با سازوکارهای دوران احمدی‌نژاد هستند، آشکارا می‌توان دید. در سوی مقابل، مجموعه خیرخواهان جامعه، در مراکز استان‌ها و شهر‌های بزرگ با خیل انبوه جوانان آگاه و همراه مشکلی ندارند اما در مناطق کوچک‌تر، جریانی که در ابتدای این نوشتار به آن اشاره کردم، در حال فعالیت جدی است. راهبرد سیاسی آنان، عبور از چهره‌های ملی و شناخته‌شده و البته نهادهای اجتماعی و صنفی و مخاطب قراردادن برخی اقشار کمتربرخوردار است. این حرکت‌ها همان‌طور که در هشت سال دولت اصولگرایان دیده شد، معمولا به صورت مخالفت با برنامه‌ریزی، مخالفت آشکار با یک یا گروهی از نخبگان و حمله به توافق‌ها و قراردادهای بین‌المللی که توسط مسئولان تأیید و امضا شده‌، شکل می‌گیرند و کنشگران این جریان‌ها با متهم‌کردن گروهی از چهره‌های شناخته‌شده به سوء‌استفاده از قدرت، فساد و ویژه‌خواری، با یک تیر چند نشان می‌زنند. آنان با درگیرشدن با چهره‌ها، موقعیت خود را در جامعه ارتقا می‌دهند. این یک مثل قدیمی است که برای آنکه خود را در جامعه بسیار بیش از آنچه هستی نشان دهی، باید با بزرگ‌تر از خود درگیر شوی. در این ارتباط، برد و باخت مهم نیست؛ همین ‌که درگیری رخ دهد و بزرگ‌تری به دام بیفتد و تن به درگیری دهد، در واقع تندروها را به هدف خود رسانده است. برای نمونه؛ توهین به وزیر خردمند امور خارجه، تندروها را برای جنجال مهیا کرد و احتمالا تا انتخابات مجلس و خبرگان رهبری، هر روز از این بساط‌ها پهن خواهد شد. آنان با بزرگ‌نمایی نقاط ضعف خدمت‌گزاران و مخاطب قراردادن مستقیم توده‌ها، امکان نقد ایده‌ها و شعارهای پرهزینه خود را از نخبگان و منتقدان جامعه سلب می‌کنند. به این ‌ترتیب، در جامعه یارگیری می‌کنند و با قطبی‌کردن جامعه و ایجاد شکاف اجتماعی، تمام ناکارآمدی‌های خود را، که مردم به‌عینه دیده‌‌اند، پنهان می‌کنند. معمولا در این حرکت‌ها، عناصری از چپ و راست را با هم ترکیب و چنین وانمود می‌کنند که علیه هر دو جناح رسمی کشور فعالیت می‌کنند و طرف مردم هستند! بنابراین ضمن سردادن شعار ضد توسعه، با بنگاه‌های بزرگ و مولد ارزش‌افزوده ملی به‌ویژه نهادهای مالی، مخالفت می‌کنند و با طرح شعار عدالت، می‌گویند که این نهاد‌ها ابزارهای بهره‌کشی از ملت هستند اما ما خیرخواه مردم و درصدد بازتوزیع منابع آنها به طور عادلانه در بین ملت به‌ویژه کارگران و کشاورزان هستیم. تندروها با کوچک‌نمایی مشکلات و تبدیل مسائل بسیار پیچیده به مسائل بسیار پیش‌پاافتاده و ساده، چنین می‌نمایانند که کارکرد غالب متخصصان و نخبگان در جامعه، بیشتر دکان‌داری برای زدنِ جیب مردم است، وگرنه داستان‌ها به آن پیچیدگی که آنان می‌گویند، نیست. سپس با طرح مسائل سیاسی، بین‌المللی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی و تبدیل آن به سفید و سیاه و تاکتیک «یا با ما و یا بر ما» این‌طور وانمود می‌کنند که هرکس به مخالفت با عدالت موردنظر ما برخاست، زیاده‌خواه و ضدملی است. رسانه‌های مستقل و حامی منافع ملی می‌توانند با آگاه‌کردن جامعه در مدت مانده تا انتخابات و تبیین این‌گونه سناریو‌ها، توده مردم را با این ترفندها آشنا کنند. افرادی نیز مشکل جامعه را مدیریت و سیاست‌گذاری صحیح می‌دانند. ضمنا طرح توزیع کمک‌های نقدی و جنسی و وعده به کشاورزان برای اعطای یارانه سبز و یارانه کار به کارگران و مطرح‌شدن رایگان‌کردن هزینه‌های بهداشت و درمان نیز بازار داغی خواهد داشت.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.