«اوباما» و «نتانیاهو» بعد از ۱۳ ماه با یکدیگر دیدار کردند
بدهبستانهای بیتنش
رابطه باراک و بیبی (آنطور که آنها همدیگر را صدا میزنند) در سالهای اخیر همراه با سلسلهای از سوءتفاهمها، بیاعتمادیها، دلخوریها و تنشهای پررنگ و کمرنگ بوده است. اما وقتی روز دوشنبه «بنیامین نتانیاهو»، نخستوزیر اسرائیل پس از بیش از یک سال به کاخ سفید رسید تا با «باراک اوباما»، رئیسجمهوری آمریکا دیدار کند، هر دو طرف برای پشتسرگذاشتن آن تنشها انگیزههایی داشتند. یکی به دنبال افزایش کمکهای نظامی آمریکا به اسرائیل بود و دیگری میخواست در آستانه انتخابات ریاستجمهوری آمریکا وزنه حمایت لابی اسرائیلی را به سمت حزب «دموکرات» سنگین کند. در دیدار روز دوشنبه که پس از 13 ماه صورت گرفت، رئیسجمهوری آمریکا و نخستوزیر اسرائیل اختلافات خود درباره ایران و فلسطین را کناری نهادند و با لحنی آشتیجویانه با یکدیگر صحبتکردند. نتانیاهو که بهنظر میرسید به دنبال عوضکردن قرارداد 10ساله کمکهای امنیتی آمریکا با قراردادی سخاوتمندانهتر است، در این دیدار سیستم دفاعی فوقالعاده اسرائیل را مدیون کمکهای ایالات متحده آمریکا دانست. درحالیکه در روزهای اخیر، بحثهای زیادی درباره بسته کمکهای نظامی آمریکا به اسرائیل شده بود، اوباما بهصراحت اعلامکرد که قرارداد 10سالهای که در زمان «جورج بوش»، رئیسجمهوری سابق آمریکا، بسته شده میتواند مورد بازبینی قرار گیرد: «این قرارداد در چند سال آینده منقضی میشود اما ما میخواهیم شروع روبهجلویی داشته باشیم تا مطمئن شویم که اسرائیل و ایالات متحده میتوانند بهطور مؤثر برای نیازهای دفاعی خود برنامهریزی کنند». رئیسجمهوری آمریکا در ادامه گفت: «بر هیچکس پوشیده نیست که محیط امنیتی خاورمیانه در بسیاری مناطق رو به وخامت است و من بارهاوبارها گفتهام که امنیت اسرائیل یکی از اولولیتهای سیاست خارجی من است و این امر نهتنها در حرف بلکه در عمل ثابت شده است». درگیریهای اخیر اسرائیل و فلسطین هم یکی دیگر از موارد مورد بحث دو طرف بود و اوباما در این بخش از صحبتها با اسرائیل اعلام همبستگی کرد و مدعی شد که لینکهای امنیتی با آمریکا قویتر از همیشه بوده است: «میخواهم خیلی روشن و با شدیدترین لحن خشونت فلسطینیها علیه شهروندان بیگناه اسرائیل را محکومکرده و یکبار دیگر تکرار کنم که باور قوی من این است که اسرائیل نهتنها حق بلکه تعهد دارد از خود محافظت کند». اوباما با اشاره به همکاری نظامی و اطلاعاتی نزدیک دو طرف چنین گفت: «این کمکهای نظامی که ما ارائه میکنیم نهتنها بخش مهمی از تعهد ما به اسرائیل بلکه بخش مهمی از زیرساختهای امنیتی ایالات متحده در منطقه است». نتانیاهو هم در کنفرانس خبری پس از دیدار، تأکید کرد که او به راهحل تشکیل کشور مستقل فلسطین پایبند است اما با این همه گفت تا وقتی فلسطین، اسرائیل را به رسمیت نشناسد نمیتوان بار دیگر مذاکرات صلح را به جریان انداخت. درحالحاضر، اسرائیل سالانه بیش از سه میلیارد دلار از آمریکا کمک نظامی دریافت میکند و نتانیاهو به دنبال آن است که رقم این بودجه را به پنجمیلیارد دلار در سال برساند. براساس توافق موجود، کمک نظامی آمریکا به اسرائیل بیش از نیمی از تعهد این کشور در تأمین مالی نظامی متحدان خارجیاش در سال 2016 خواهد بود اما اسرائیل مجاز است که حدود یکچهارم این کمک را صرف خرید سلاحهای داخلی اسرائیل و تجهیزات آمریکایی کند. براساس گزارش اخیر کنگره آمریکا، اسرائیل تاکنون بیش از 124میلیارد دلار از آمریکا کمکهای نظامی دریافت کرده است. اندکی درباره ایران بسیاری این دیدار را فرصتی برای دو طرف در راستای حل اختلافات خود درباره مذاکرات هستهای ایران میدانستند اما در کنفرانس خبری مشترک دو طرف، تنها اشاره اندکی به این موضوع شد. باراک اوباما بعد از این دیدار گفت پس از اختلاف عمیق میان او و نتانیاهو بر سر توافق اتمی با ایران، حال که توافق انجام گرفته، به دنبال یافتن محوری مشترک با نتانیاهو است. به گفته رئیسجمهور آمریکا، «این راز مخفی نیست که من و نخستوزیر نتانیاهو بر سر این مسئله با هم اختلاف جدی داریم؛ بااینحال هیچیک از ما با یکدیگر بر سر این اصل که باید مانع از دستیابی ایران به سلاح اتمی شد، مخالفتی نداریم». نتانیاهو اما در صحبت با خبرنگاران اظهارنظر تازهای درباره توافق اتمی ایران نکرد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.