|

دلار ۳‌هزارو ۵۰۰ تومانی قدیمی شد

خیز دلار تا آستانه تحمل جدید بانک مرکزی

محسن قادری. تحلیلگر بازارهای ارز طلا و بورس

نامه چهار وزیر به رئیس‎جمهور (یا به‌عبارت‌بهتر نامه دکتر طیب‎نیا به آقای رئیس‎جمهور) نشان از اختلاف عمیق تصمیم‎گیران اصلی دولت در ‌زمینه اقتصادی دارد؛ اختلاف‎نظری که مشخصا وقتی در این سطح علنی شده است، نشان از این است که سوی دیگر بازی در تصمیم‎گیری‎ها دست بالاتری دارد و تصمیماتش را در‌زمینه اقتصاد به کرسی می‎نشاند. رئیس بانک مرکزی و دیگر هم‌فکرانش در دولت به‌خوبی توانسته‎اند که نرخ تورم را کنترل کنند؛ اما نکته حائز‌اهمیت دراین‌میان، افزایش شدید نرخ واقعی بهره است. نرخ بهره واقعی که در این روزها بسیار درباره آن صحبت می‎شود، تفاوت نرخ بهره بانک‎ها و نرخ تورم است؛ به دلیل تعیین دستوری نرخ سود بانکی در ایران، نرخ بهره واقعی جز در دوره‎های محدودی منفی بوده است؛ اما در‌حال‌حاضر این نرخ به‌شدت بالاست و به بیش از 10 ‌درصد هم می‎رسد. همان‌طور که نرخ‎های منفی بهره واقعی موجب حرکت نقدینگی به سمت تولید و دلالی و به تبع آن موجب افزایش تورم می‎شود، نرخ‎های بهره واقعی در این سطح، نه‌تنها نقدینگی را از تولید به سمت سپرده‎گذاری می‎برد، بلکه سطح تقاضا را نیز به‌شدت کاهش می‎دهد. تزریق نقدینگی در شرایطی که سطح تولید و موجودی انبار اغلب صنایع افزایش یافته است، لزوماً موجب افزایش تورم نمی‎شود و تورم کماکان قابل کنترل خواهد بود. در‌این‌بین سخنگوی دولت که یکی از تصمیم‎سازان اصلی دولت در زمینه اقتصاد است، فقط از کاهش مداوم نرخ تورم سخن می‎گوید، در‌حالی‌که کشور با بحران رکود بی‎سابقه روبه‌رو است. در‌حالی‌که همه بانک‎های مرکزی در دنیا برای خروج از رکود، سیاست‎های پولی انبساطی را دنبال می‎کنند، بانک مرکزی ایران، به‌شدت در حال انقباض اقتصاد است. به دلیل کاهش درآمدهای نفتی (به دلیل کاهش تقاضا و قیمت) برای خروج از رکود موجود، دولت و بانک مرکزی راهی جز افزایش قیمت دلار، کاهش سود بانکی و تزریق نقدینگی به بازارها ندارند. در بازار سرمایه، بیشترین فشار فروش روی خودروسازان است. صنعت خودروسازی با مشکلات بزرگی دست‌و‌پنجه نرم می‎کند، از طرفی به دلیل کاهش تقاضای ناشی از کاهش قدرت خرید مصرف‎کنندگان و هزینه‎های مالی سنگین در شرایط بد اقتصادی به‌سر می‎برد و از‌طرفی‌دیگر به دلیل اینکه در این دو سال، بار اصلی رشد اقتصادی را به دوش کشیده است، مورد حمله مخالفان دولت به اشکال گوناگون، نظیر کمپین‎های نخریدن خودرو داخلی قرار گرفته است. این صنعت از اغلب صنایع تولیدی نیاز سریع‎تری به رسیدگی دارد و دولت در‌زمینه اعطای وام مستقیم به خودروسازان، افزایش سطح وام به مصرف‎کنندگان و... می‎تواند به خودروسازان برای عبور از این بحران کمک کند. در هفته گذشته قیمت دلار دوباره به سطح سه‌هزارو 500 تومان رسید و چند روز آخر هفته در این قیمت تثبیت شد و به نظر می‎رسد در هفته‎های آینده نیز به‌آرامی افزایش یابد تا به آستانه تحمل جدید بانک مرکزی برسد. به نظر فدرال رزرو به این زودی قصد افزایش نرخ بهره را ندارد و با افزایش تقاضای نفت و فلزات گران‌بها از‌طرفی‌دیگر، نفت برنت به 54 دلار در هر بشکه و طلا به هزارو 158 دلار برای هر اونس برسد. اتفاقات جدید در جنگ سوریه و ورود روسیه به‌طور مستقیم در این بازی و افزایش ریسک نیز در افزایش قیمت نفت و طلا بی‎تأثیر نبوده است. عبور از محدوده 54-55 دلاری برای نفت برنت و محدوده 1150-1160 دلاری برای طلا، از نظر تکنیکالی برای ادامه صعود، مهم شمرده می‎شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.