شهروندان فراموششده
مرضیه رسولی
چند روز پیش در ادامه سنت شهرداری که دیوارهای شهر را تبدیل به شبکه اجتماعی اختصاصی کرده، چیزی شبیه به این جمله را روی یکی از دیوارها دیدم: «یک مادر گاهی 10 فرزند را نگهداشته و بزرگ کرده اما 10 فرزند از پس نگه داشتن یک مادر برنمیآیند».جمعیت افراد بالای 65 سال تا کمتر از 15 سال دیگر به هفت میلیون نفر میرسد و بحران مراقبت از سالمندان شدیدتر میشود اما هنوز مثل دهههای پیش، نگاه اخلاقی پررنگی که فقط خانواده را مسئول نگهداری، توجه و مراقبت از سالمند میداند، در همهجا حاکم است. نگاهی که بهشدت تبلیغ میشود تا شانههای نحیف خانواده آنچنان زیر بارش سنگین شود که از یاد ببرد این مسئولیت تنها متوجه فرزندان نیست و به برنامهریزان و مسئولان هم برمیگردد. این نگاه اخلاقی سالهاست به ما میگوید حتی فکرکردن به خانه سالمندان غیرقابل قبول است چه برسد که مرتکب این گناه نابخشودنی شوی و والدینت را به آنجا بسپاری. اگر این خانهها اینقدر عامل جدایی و مایه شرمساری بشریت از خویشاند، چرا هنوز هستند و چرا در اقدامی همهجانبه از بین نمیروند تا خیال همه راحت شود؟ چندروز پیش در مقالهای که در نیویورکتایمز منتشر شده بود، نویسنده درباره تجربهاش از نگهداری پدرش در خانه سالمندان نوشته بود. او پدرش را در وضع عجیبی آنجا دیده بود و مجبور شده بود پدرش را پیش متخصص ببرد. گفته بود 97 درصد دانشجوهای پزشکی در آمریکا در ارتباط با بیماریهای دوره سالمندی، دورههای تخصصی نمیبینند و بعد انتقاد کرده بود از کمبود پزشکان و پرستارانی که تخصصشان فقط بیماریهای جسمی و روانی این بخش از جامعه است. تا 35 سال دیگر 90 میلیون آمریکایی بالای 65 سال خواهند داشت و در 2030 به ازای هر سههزارو 798 سالمند، یک دکتر متخصص امراض سالمندان وجود خواهد داشت و درحالحاضر، تعدادشان خیلیخیلی کمتر از این است. نویسنده به فکر ارتقای سیستم مراقبت از سالمند بود و سیستم آموزشی و پزشکی آمریکا را مورد خطاب قرار میداد. لابد کسی او را بهدلیل اینکه پدرش را در خانه سالمندان گذاشته، سرزنش نمیکند. هرکس باید مسئولیتی را بر عهده بگیرد و به اندازه سهم خودش کاری انجام دهد. فرزندان نباید تمام سهم را از مراقبت از والدین سالمند خود بردارند. مشکل سالمند برای دولت فقط مستمری نیست؛ مراقبت از سالمند و لحاظکردن او در تصمیمها و برنامههای قانونگذاری و اجرائی، بخش مهم دیگری از ماجراست. براساس آمار در عرض 70 سال، جمعیت سالمندان در ایران 10 برابر میشود، تا حالا با اخلاقیکردن ماجرا و آموزش بیوقفه این نگاه اخلاقی، از حل مشکلات فرار کردهاند ولی از این به بعد که جمعیت سالمندان بهسرعت رو به افزایش است، باز هم میشود با همین روش پیش رفت؟ سالمندان شهروندان جامعه هستند؛ با شعار جوانگرایی نمیشود نادیدهشان گرفت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.