روابطعمومیها پس از توافق
ابراهیم کاظمپور . مدیرروابط عمومی بانک تجارت
بسیاری از کارشناسان علوم ارتباطات و دنیای رسانه که روند پیشرفت مذاکرات در دو سال گذشته را ارزیابی کردهاند، بر این باورند موفقیت دیپلماسی عمومی جمهوری اسلامی (یا به عبارت دیگر، روابطعمومی تیم مذاکرهکننده هستهای کشورمان) در فراهمآوردن بستر این توافق تاریخی نقشی بسیار مؤثر داشته است. آیا این موفقیت نشانی از پیشرفت پایدار دانش روابطعمومی در ایران دارد؟ گذشت زمان به این سؤال پاسخ خواهد داد. اینک اما پس از حصول توافق، همانطور که قابل پیشبینی بود، انتظارات افکار عمومی از بهبود اوضاع اقتصادی کشور بسیار بالاتر رفته و مردم انتظار دارند همه مشکلات اقتصادی و اجتماعی کشور (که شکلگیری بسیاری از آنها هیچ ارتباطی به تحریمها نیز نداشته است)، در کوتاهمدت برطرف شود. این انتظار انباشته غیرواقعی از حل مشکلات ساختاری اقتصاد ایران با توافق هستهای، خود نشان از اشتباهات مکرر رسانهها و اطلاعات منتشره از قول مسئولان و غیرمسئولان دارد که در سالهای اخیر به بزرگنمایی تأثیر تحریمها بر روندهای اقتصادی کشور پرداختهاند. اکنون وظیفه روابطعمومیها و رسانهها در تصحیح اطلاعرسانیها و تصویرسازیهای اشتباه سالهای اخیر بسیار دشوار است. در این مسیر، توفیق روابطعمومیهای بزرگ کشور (در سطح ملی) در حفظ همراهی و همدلی مردم و دولت برای پیشبرد اهداف بزرگ کشور، نیاز به هماهنگی و اقدامات همافزا و مهمتر از آن ارتباط مؤثر و معنادار با رسانههای گروهی کشور دارد. همانطور که ذکر شد، بسیاری از انتظارات شکلگرفته برای حل «یکشبه» مشکلات اقتصادی کشور پس از حصول توافق هستهای، ریشه در روندهای اشتباه اطلاعرسانی در گذشته دارد. واحدهای روابطعمومی میتوانند و باید با استفاده مؤثر از ظرفیتهای رسانهای کشور، فرصتها و گشایشهای ایجادشده حاصل از تحریمها را بهدرستی تعریف کرده و در کنار آن محدودیتهایی که با رفع تحریمها برطرف نشده یا رفع آنها احتیاج به گذشت زمان دارد را نیز بهدرستی برای مردم و مخاطبان سازمانی خود تبیین کنند. مدیریت انتظارات هیچگاه به معنای کاستن از هیجان و نشاط مردم و فعالان اقتصادی کشور برای حل یکی از مهمترین بحرانهای سیاست خارجی کشور در سالهای گذشته نیست، بلکه به معنای معقول و متناسبکردن توقعات با امکانات و ظرفیتهاست؛ امری که نیاز به همکاری دوسویه و معنادار واحدهای روابطعمومی با رسانههای گروهی کشور برای اطلاعرسانی دقیق، هوشمندانه و مؤثر به گروههای مختلف مردم دارد.
ایجاد اشتیاق به سرمایهگذاری و کارآفرینی بروز آثار تحریمها فضای کسبوکار در کشور را به شکلی چشمگیر تحتتأثیر قرار داد؛ صنعتگران ناگزیر از واردات مواد اولیه به قیمت چند برابر شدند، هزینه انتقال ارزهای ناشی از صادرات به داخل کشور به شکل چشمگیری افزایش یافت، بازارهای واقعی کالا و خدمات در کشور نیز تحتتأثیر افزایش چندبرابری هزینههای عوامل به نفستنگی افتادند و مطالبات بانکها معوق شد. اکنون روند کاهش و حذف این محدودیتها آغاز شده، اما ایجاد اعتماد و انگیزه در صاحبان سرمایه برای بازگشت به بازار تولید و دادوستد مثبت در کشور بهآسانی ممکن نیست. در کنار معرفی مشوقهای واقعی که مدیران بنگاهها و سازمانها برای سرمایهگذاران در نظر میگیرند، واحدهای روابطعمومی بنگاههای اقتصادی کشور باید بتوانند با استفاده از روشهای جذاب اطلاعرسانی و بهرهگیری از شعارها و نمادهای جذاب ملی، میهنی و استانی، مردم را به حضور پررنگ در عرصه کارآفرینی و سازندگی تشویق کنند. فرهنگسازی برای حمایت از تولیدات داخلی با ابلاغ سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی از سوی رهبر معظم انقلاب، که در واقع مکمل دیگر اسناد بالادستی کشور است، نقشه راه پیشرفت و توسعه جمهوری اسلامی ایران برای سالهای آتی ترسیم شد. این سیاستها با تأکید بر قید بسیار مهم «درونزایی و برونگرایی» بر ایجاد ظرفیتهایی تأکید دارد که کشور با یا بدون تحریمها، بتواند مسیر توسعه پایدار و متوازن خود را در تمام عرصهها ادامه دهد. یکی از مهمترین ظرفیتهایی که باید در اقتصاد ملی ایجاد کرد، حمایت از کارآفرینی و تولید داخلی است. بدیهی است این شهروندان ایرانی هستند که باید با خرید محصولات باکیفیت داخلی و ترجیح آنها بر نمونههای مشابه خارجی، یاریگر و حامی کارفرما و متخصص و کارگر ایرانی باشند. نقش روابطعمومیها دراینمیان، فرهنگسازی خرید محصولات داخلی در میان کارکنان سازمان و مردم است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.