|

تغییر جبهه کرملین

هواپیماهای جنگی روسیه بر فراز مواضع شورشی‌ها در «ادلب» سوریه به پرواز درآمدند؛ سربازخانه‌ها در پایگاه جدیدی ساخته شده و کشتی‌ها از وسایل جنگی پر و خالی شدند. روشن شد «ولادیمیر پوتین»، رئیس‌جمهوری روسیه، عقب نکشیده، بلکه در حال تغییر جبهه است و یکی دیگر از مانورهای خود را عملی می‌کند؛ مانورهایی که مکررا در آنها نقص‌های دولت «باراک اوباما» همتای آمریکایی او را به رخ می‌کشد. هنوز مشخص نیست روسیه در سوریه چه هدفی را دنبال می‌کند. برخی تحلیلگران ادعا می‌کنند «پوتین درمانده» به دلیل شکست در اوکراین، به دخالت در خاورمیانه رسیده است. اما راه دیگری برای تحلیل این موضوع، این است: پوتین در تلاش است تا از فشار خود در جبهه جدیدی برای پذیرش خواسته‌هایش در اوکراین توسط غرب استفاده کند. گویا او سعی دارد پیروزی خود را در تئاتری دیگر جشن بگیرد. دراین‌میان هیچ‌کس به اندازه‌ مردی که از مردم مسکو خواست دست به اعتراض بزنند، خام آخرین هنرنمایی کرملین نشده است: «جان کری»، وزیر خارجه آمریکا، در ماه می، به استراحتگاه موردعلاقه پوتین، سوچی، سفر کرد تا درباره ایران، اوکراین و سوریه با او تبادل‌نظر کند. در تابستان، زمانی که واشنگتن سرگرم توافق هسته‌ای با ایران بود دیپلمات‌های آمریکایی و اروپایی به‌آرامی به دولت‌ حامی غرب «پترو پوروشنکو»، رئیس‌جمهوری اوکراین، تکیه کردند. در سوچی، کری گویا حمایت کامل آمریکا از استقرار توافقی موسوم به مینسک2 را اعلام کرده بود؛ توافقی که با وساطت آلمان و فرانسه در فوریه منعقد شد. این توافق برای کی‌یف یکی از بدترین‌ها بود. کی‌یف باید با هدف ارائه قدرت بیشتر به مناطق تحت اشغال روسیه، اصلاحات قانونی انجام دهد و این اصلاحات باید نمایندگان مسکو را راضی کند. این مسئله به پوتین یک حق وتو در ساختار حاکمیت اوکراین می‌دهد. اما با وجود اینکه روسیه حتی هدف و شرط اول توافق مینسک یا همان آتش‌بس را اجرا نکرد، پوروشنکو از سوی دولت اوباما برای ارائه بسته اصلاح قانون به پارلمان اوکراین، به‌شدت تحت فشار قرار گرفت. پوتین بااین‌حال، این امتیازات را نپذیرفت و صراحتا اعلام کرد این اصلاحات به درد نمایندگانش در اوکراین نمی‌خورد و اساس ساختار قدرت را در این کشور تغییر نداده است. حالا چگونه می‌توان این سیاست‌ها را در سوریه تفسیر کرد؟ در آنجا هم به‌نظر می‌رسد پوتین نقشه روشن اما «زیانبار» دیگری دارد. پوتین احتمالا در توصیف وخامت اوضاع داستان‌پردازی کرده و بلوف می‌زند، اما شاید او محاسبه کرده است دولت اوباما به جنگ‌طلبی دولت روسیه در سوریه به همان طریقی که در اوکراین پیش آمد، واکنش نشان می‌دهد: با پذیرش کامل خواسته‌های او، فشار بر سوریه و متحدان عربش برای پذیرفتن آن.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.