|

نوشتار درویش در جشن خانه سینما

ضرورت عالِمِ اندیشه‌ورز در دوران «پساتحریم»

احمدرضا درویش در مراسم تجلیل از سینماگران در جشن سینمای ایران درباره مشکلاتی که برای اکران فیلم سینمایی «رستاخیز» به وجود آمده است، صحبت کرد. در این مراسم که عصر روز 17 شهریور در تالار ایوان شمس برپاشد، کیومرث پوراحمد، محمدمهدی عسگرپور و سهیل محمودی روی صحنه آمدند تا مراسم تجلیل از احمدرضا درویش را به‌جا آورند. پوراحمد با اشاره به چگونگی مواجه‌شدن با سینمای احمدرضا درویش گفت: سال‌ها پیش اصغر رفیعی‌جم که فیلم‌برداری فیلم «آخرین پرواز» ساخته درویش را بر‌عهده داشت، مرا به اکران خصوصی این فیلم دعوت کرد. از فیلم خوشم آمده بود و دوست داشتم کارگردان «آخرین پرواز» را ببینم. بعد از مدتی انتظار، دیدم کارگردان جوانی با ریش جلو آمد و سلام کرد. در این زمان بود که برای اولین‌بار با احمدرضا درویش آشنا شدم و این آشنایی تا امروز برای من پابرجا مانده است. وی ادامه داد: فیلم‌های درویش برای من دنیایی حرف دارد. من همیشه با «کیمیا» گریه کرده‌ام و معتقدم که فیلم «دوئل» بنیان جدیدی در سینمای جنگ بود و توانست نگاه مخاطب به سینمای جنگ را ارتقا دهد. پوراحمد درباره ساخته‌شدن فیلم «رستاخیز» گفت: درویش ۱۱ سال از زندگی خود را وقف ساخت فیلم «رستاخیز» کرد. تفاوت درویش با برخی از کارگردان‌ها این بود که او از بودجه‌های میلیاردی و از جیب مردم برای تبلور اسلام خرج نکرد بلکه گشت و سرمایه‌گذار برای کار خود فراهم کرد. درویش و برخی از سرداران سینمای ایران چون حسین جعفریان، مجید میرفخرایی، تقی علیقلی‌زاده و علی قائم‌مقامی ۱۱ سال برای سینمای ایران زحمت کشیدند اما این فیلم تنها یک روز اکران شد و بعد از پرده پایین کشیده شد که این اتفاق خیلی غم‌انگیز است. این کارگردان در پایان صحبت‌های خود تصریح کرد: فیلم سینمایی «رستاخیز» به شکل قانونی پروانه ساخت و نمایش داشت و عوامل تولید برای ساخته‌شدن این فیلم ۱۱ سال رنج کشیدند اما در نهایت هیچ‌چیزی به دست نیاوردند. به اعتقاد من تکلیف احمدرضا درویش با خودش از روز اول مشخص بوده، او بر یک باور و اعتقاد پیش رفت و امیدوارم حق و سهم مادی و معنوی‌اش از فیلم «رستاخیز» به‌درستی ادا شود. درویش در ادامه این مراسم گفت: اساس بعثت پیامبر اسلام مبتنی‌بر اخلاق بوده است بنابراین یک فیلم در برابر سینمای ایران، شرافت و هویت ملت چیزی نیست. زمانی باید متأثر شد که به پیکره اخلاق لطمه وارد می‌شود. زیرا هزاران‌سال طول می‌کشد که اخلاق و اعتماد بین جریان قدرت و ملت شکل بگیرد. ما در کشوری زندگی کرده‌ایم که راست‌گویی در این بین بسیار مهم است و آنچه نگران‌کننده است این است که تکلیف راست‌گویی چه می‌شود. او پس از پایان این بخش از صحبت‌های خود متن نوشته‌ای را به این شرح برای حاضران در تالار ایوان‌شمس قرائت کرد: «بر خود لازم می‌دانم در این مجلس باشکوه، شکوهِ شما بزرگواران و بزرگان عرصه‌ سینمای کشور عزیزم را ارج بگذارم. این مراسم نشانه‌ای روشن از روح سخاوت، همدلی و هم‌زبانی‌ است که از دیرباز در فرهنگ ما ایرانیان ریشه دوانیده است. بزرگداشت بزرگان سینمای ایران، پاسداشت کسانی است که پیشانی بر آستان فضیلت و اخلاق می‌سایند و نور حقیقت بر پرده‌ تاریکی‌ها می‌تابانند، که من کوچک‌ترینِ آنانم. گرامی می‌دارم یاد و نام کسی را که ثبت روز ملی سینما در تقویم تاریخ و برگزاری آیین سالانه‌ جشن سینمای ایران، ابتکار اوست. آن نوزاد فلسطینی در فیلم بازمانده، اکنون جوانی بیست‌وچندساله است و دفاع از شرافت و هویت خود در غزه، لازقیه، دمشق، حلب، موصل و الرمادی را مرهون تلاوت آیت‌الکرسی، از زبان مادربزرگش در واگن قطار می‌داند. جای سیف‌اله داد، در عرصه‌ سینمای ایران خالی ا‌ست؛ کسی که در فیلم‌سازی پیشتاز و در مدیریت، نه به سیاست‌ورزی که به صدق و اندیشه‌ورزی شناخته می‌شود. اکنون که تمامی اصناف کشور مشغول ارزیابی آثار دوران تحریم و حضور فعال برای دوران «پساتحریم» هستند، ضروری ا‌ست که نهادهای صنفی در حوزه‌ فرهنگ و هنر، به‌خصوص خانه‌ سینما، با طراحی نقشه‌ راه، عمق استراتژیک فرهنگ، هنر و سینما را در عرصه‌ داخلی و بین‌المللی ترسیم و در قالب خیزشی فرهنگی، مطالبات برجای‌مانده و حرکت به سمت توسعه‌ همه‌جانبه و پایدار را از مدیران و سیاست‌ورزان طلب نمایند. سرزمین ما در اقلیم خشک و نیمه‌خشک قرار دارد. اکثر کارشناسان، وضعیت بحرانی محیط‌زیست در ایران را ناشی از اِعمال مدیریت‌های نادرست و بی‌توجهی به مؤلفه‌های بنیادین در طبیعت برشمرده‌اند. موقعیت فرهنگ و هنر در شرایط فعلی نیز شباهت زیادی به اوضاع اسفناک محیط‌زیست دارد؛ با این تفاوت که قلمرو فرهنگ و هنر ایران‌زمین، نه در اقلیمی خشک و نیمه‌خشک، بلکه در بستری آباد و با پشتوانه‌ای به بلندای علم، هنر و اندیشه‌ جاری در هویت تاریخی کشورمان بنا گردیده و بنیان انقلاب اسلامی نیز برمبنای فرهنگ استوار شده است. در زمانه‌ای که سینمای ایران بر اثر سیاست‌های «خودتحریمی» با ادعای فتح قله‌های جهانی، حتی در عرصه‌ نمایشی شهر کوچک مزارشریف در افغانستان، با دومیلیون جمعیت شیعه و زبان مشترک فارسی نیز سهمی ندارد، کسانی به قصد ترویج فرهنگ خاندان عصمت و طهارت(ع) بدون تکیه بر بودجه‌های جاری و بیت‌المال، طی بیش از یک دهه مجاهدت، اقدام به تولید فیلم رستاخیز نمودند. آنان این اقدام خود را به مثابه سعی بین صفا و مَروِه و طواف به گِردِ کعبه‌ ناطق، حسین‌ابن‌علی(ع) می‌پنداشتند و آرزو داشته و دارند که مخاطبان تشنه‌ عدالت و کرامت انسان را در عالَم، به دیدن برگی دیگر از کتاب مصور و قطور عاشورا میهمان کنند. آیا این آرزو در شرایطی که دلارهای تکفیری و سَلَفی با تسلط بر رسانه‌های تبلیغی در برابر اندیشه اهل‌بیت(ع) هزینه می‌شود و کودکان شیعیان به جرم انتصاب به اسلام علوی ذبح و نوامیس مسلمانان در بازار بردگان خریدوفروش می‌شوند، گناهی نابخشودنی‌ است و کیفر به‌همراه دارد؟ رستاخیز با عنایت و توجهات صاحبش، به فضل خدا و با مجوز قانونی و اتکا به فتاوای مراجع عالی‌قدر و حجت شرعی ساخته شد و به اکران عمومی درآمد. آنچه بر اثر تصمیم مدیران دولتی مبنی‌بر پایین‌کشیدن این فیلم از پرده‌ اکران و توقف و تعلیق نمایش آن به بهانه‌ جلوگیری از تضعیف جشن هسته‌ای صورت گرفت حکایتی عبرت‌آموز است که مسئولان سیاست‌ورز، لاجرم می‌بایست پاسخ‌گوی آن باشند. ما بنا به رهنمود آن حکیم فرزانه، به خداوند سبحان توکل و بر باور خود ایستادگی خواهیم کرد و سینه‌ پردَردِمان را نه برای اغیار و بیگانگان که برای دیده‌بانِ بیدارِ مُلک و ملت گشوده‌ایم. ما بر این باوریم که مدیریتِ عالَمِ فرهنگ و هنر در دوران «پساتحریم» به عالِمِ اندیشه‌ورز، سخت محتاج است. قافله‌ فرهنگ و هنر، بی‌چراغ هدایت و کشتی نجات به ساحل نمی‌رسد».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.