|

واکنش‌ها به سرقت 27 اثر تجسمی

شرق: خروج 27 اثر از آثار هنرمندان شاخص از دفتر هنرهای تجسمی و فروش تعدادی از آنها، اتفاقی است که اعلام شده، به‌خاطر خیانت در امانت «امین‌اموال» دفتر هنرهای تجسمی وزارت ارشاد رخ داده است؛ اما یکی از تبعات این اتفاق، ایجاد شبهه‌هایی در رابطه با شرایط نگهداری و حفظ آثار هنری شاخص توسط متولیان امر است؛ اتفاقی که طی دو روز گذشته واکنش‌هایی در پی داشته است. این‌روزها دفتر هنرهای تجسمی وزارت ارشاد تعدادی از آثار مجموعه خود را در نگارخانه هنر ایران به نمایش گذاشته است؛ نمایشگاهی که با دیگر نمایشگاه‌های هنری، یک تفاوت اساسی دارد و آن، هدف برپایی آن است. این آثار 15 سال بود که به‌عنوان بخشی از اموال اداره کل هنرهای تجسمی در انبار نگهداری می‌شدند تا اینکه چندماه پیش، گویا «به‌خاطر خیانت در امانت امین‌اموال» از این مجموعه خارج و برخی از آنها فروخته شدند. به گفته مسئولان مرکز هنرهای تجسمی، نمایشگاهی چندروزه از این آثار برگزار شده تا کارشناسان به دیدن آثار بروند و شبهات به‌وجودآمده را برطرف کنند. این 27 اثر شامل دو اثر از بهمن محصص، دو اثر از رضا مافی، سه اثر از فریده لاشایی، دو اثر از حسین زنده‌رودی، 10 اثر از اردشیر محصص، دو اثر از پروانه اعتمادی، یک اثر از مهدی ویشکایی و علیرضا اسپهبد و چهار اثر از میرعبدالرضا دریابیگی است. طبق اعلام دفتر هنرهای تجسمی، این آثار با پیگیری معاونت امور هنری، مراجع ذی‌صلاح انتظامی و قضائی و مشارکت جمعی از مجموعه‌داران، هنرمندان و گالری‌داران، بازگردانده شده‌اند و این مرکز برای اینکه هنرمندان، کارشناسان و علاقه‌مندان، از بازگشت آثار به مجموعه و سالم‌بودن آنها اطمینان حاصل کنند، آنها را در قالب یک نمایشگاه در معرض نمایش گذاشته است. این اتفاق روز گذشته واکنش علیرضا سمیع‌آذر را نیز در پی داشته است. رئیس پیشین موزه هنرهای معاصر تهران در گفت‌وگو با ایسنا گفته: در هیچ مکان دولتی‌ای، امین‌اموال اجازه ندارد شیئی را از مجموعه خارج کند و باید از مقام مسئول آنجا مجوز داشته باشد. سمیع‌آذر با تأکید بر اینکه این اتفاق، اتفاق عجیبی است، گفت: برای من هم این اتفاق خیلی عجیب بود. حتی ممکن است جمع‌دار انبار به بهانه‌هایی مانند تعویض قاب اثر بخواهد آن را از مجموعه خارج کند، اما حراست اجازه ندارد که بدون تأیید مسئول مربوطه، اجازه خروج اثر را به او بدهد. مدیر حراج تهران با بیان اینکه بهتر است این‌گونه اتفاقات از همان ابتدای رخ‌دادن در رسانه‌ها منعکس شود‌، اظهار کرد: عقل حکم می‌کند مسئولان این اتفاقات را از طریق رسانه‌ها به اطلاع مردم برسانند، تا به‌محض اینکه یک نفر خواست اثر را بفروشد یا بخرد، از آن مطلع شوند و روند خریدوفروش را متوقف کنند. احتمالا مسئولان مطمئن بوده‌اند که سروته قضیه هم می‌آید و این تاکتیک را به کار گرفته‌اند که پس از بازگشت آثار، این جریان را اعلام و نمایشگاهی از آثار برپا کنند. این نویسنده و پژوهشگر هنر همچنین در این‌باره، تصریح کرد: کاری که گفته می‌شود در این اتفاق، جمع‌دار اموال انجام داده، یک حماقت عجیب بوده است؛ کسی که مسئولیت تحویل‌دادن آثار و سررسید آنها را برعهده دارد، بالاخره یک روز باید جوابگو باشد و این اتفاق دیر یا زود روشن می‌شود. در همین زمینه، غلام‌رضا نامی، هنرمند پیش‌کسوت نقاش و کارشناس آثار هنری نیز که سابقه حضور در موزه هنرهای معاصر را نیز دارد، گفته: آنچه اهمیت دارد، این است که چگونه می‌شود آثاری را که به مرکز هنرهای تجسمی متعلق است، از این مرکز بیرون برد و به فروش رساند؟ در سال‌هایی که من در موزه هنرهای معاصر بودم، چنین کاری امکان‌پذیر نبود و خارج‌کردن اثر بدون امضای معاون یا رئیس مرکز هنرهای تجسمی، امکان‌پذیر نبود. همین موضوع، دلیل این اتفاق را شبهه‌برانگیز و عجیب کرده است. در آن زمان، امکان نداشت یک اثر بدون مجوز قانونی از موزه خارج شود و حراست سخت پیگیر بود و کنترل می‌کرد و کسی به‌هیچ‌وجه نمی‌توانست اثری را به‌راحتی بیرون ببرد. بااین‌حال ضوابطی وجود دارد که براساس آنها می‌توان با امضای برخی از مسئولان، برگه خروج برای آثار گرفت. مجید ملانوروزی، مدیرکل مرکز هنرهای تجسمی، با ارائه توضیحاتی درباره دلایل و چگونگی خروج ۲۷ اثر از انبار این مرکز در گفت‌وگو با ایلنا اظهار کرد: اگر آثار در موزه هنرهای معاصر باشد، خروج آنها بدون نظر مستقیم رئیس امکان‌پذیر نیست. اما تابلوها در دست جمع‌دار انبار بود که متأسفانه در امانت خیانت کرد و آنها را با اراده خودش به فروش رساند که این آثار پس از انجام پیگیری‌های لازم بازگردانده شد. مدیرکل مرکز هنرهای تجسمی در پاسخ به این سؤال که این تعداد تابلو چطور می‌تواند به‌دور از چشم مسئولان خارج شده باشد؟ بیان کرد: امین انبار تصور می‌کرد کسی از اتفاق باخبر نمی‌شود و به‌نوعی می‌توان گفت تصمیمی کاملا ناشیانه گرفت که بعد از پیگیری‌های قضائی و انتظامی کار تمام شد و فرد موردنظر به عمل اشتباه خود اعتراف کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.