|

وداع با کتاب‌شناس مصحح

عبد‌الحسین حائری درگذشت

شرق: عبد‌الحسین حائری، کتاب‌شناس، فهرست‌نگار، مصحح نسخ خطی و پژوهشگر نسخ خطی، اول شهریورماه در پی کهولت سن در 88 سالگی از دنیا رفت. او فرزند میرزا احمد حائری و نوه دختری عبدالکریم حائری‌یزدی بود که ساعت یک بامداد یکشنبه، اول شهریور درگذشت. حائری بیش از نیم‌قرن از سال 1331 در کتابخانه مجلس شورای اسلامی مشغول به فعالیت بود که نزدیک به 20 سال از این دوران را رئیس کتابخانه مجلس بود. همچنین او 17 سال عضو هیأت مؤلفان لغت‌نامه دهخدا بود و بر چاپ چند جلد از آن نیز نظارت داشت. این پژوهشگر نسخ خطی صاحب نظریه «بازنویسی تاریخ علم براساس بازنویسی فهارس نسخ خطی» بود که جایزه‌ای جهانی را نیز برایش به‌همراه داشت. سیدمصطفی محقق‌داماد که پسرخاله حائری است، در مورد شخصیت این پژوهشگر به ایسنا گفت: «هر دو ما نوه دختری مرحوم شیخ بزرگوار عبدالکریم حائری‌یزدی، مؤسس حوزه علمیه قم، هستیم. البته من ایشان را ندیده بودم چون متولد 1324 هستم و ایشان در سال 1315 از دنیا رفته بود. اما فرزندان ایشان، نوه‌ها و خانواده ایشان را دیده‌ام و خوب می‌شناسم. اگر از من بپرسند که خصوصیت اصلی‌ای که از شیخ عبدالکریم حائری، مؤسس حوزه علمیه قم باقی ‌مانده، چیست، می‌گویم ضدریابودن». محمد رجبی‌دورانی، رئیس سابق کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس و معاون حائری در دوره ریاست او بر این مرکز، نیز به مهر گفت: «آن زمان کتابخانه مجلس دو قسمت بود؛ یک بخش در بهارستان و یک قسمت در سنای سابق که کتابخانه شماره دو نامیده می‌شد. من حدود یک‌سال قبل به‌صورت مکتوب به آقای دکتر لاریجانی، رئیس مجلس، پیشنهاد کردم که ساختمان فعلی کتابخانه مجلس را به نام استاد حائری نام‌گذاری کند که ایشان هم مرقوم کرد «باشد برای بعد». شاید رئیس مجلس برنامه‌ای برای تجلیل و نکوداشت استاد حائری داشته است اما نیکو بود اگر چنین اقدامی در دوره حیات ایشان صورت می‌گرفت». عبدالحسین حائری متولد سال ۱۳۰۶ در قم بود و از دوران کودکی خواندن و نوشتن قرآن را در خانه و مکتب‌خانه فراگرفت. سپس نزد پدرش، مقدمات عربی و بعضی کتاب‌های لغت و دروس مدرسه‌ای را آموخت. او سطوح عالی فقه و اصول را تا ۱۹ سالگی نزد استادانی چون مرتضی حائری (دایی‌اش)، محمد صدوقی و سیدمحمدرضا گلپایگانی به پایان رساند. پس از آن نزد آیات عظام محمدتقی خوانساری، صدرالدین صدر، محمد حجت و حسین طباطبایی‌بروجردی دروس خارج فقه را گذراند و در ۲۴ سالگی به درجه اجتهاد نائل شد. حائری در سال ۱۳۳۰ به تهران آمد و فعالیت خود را به‌عنوان فهرست‌نویس نسخه‌های خطی در کتابخانه مجلس آغاز کرد. این فهرست‌نگار از چهره‌های ماندگار علمی و فرهنگی و برگزیده نخستین دوره آیین بزرگداشت حامیان نسخ خطی بود. مراسم تشییع حائری صبح امروز 2 شهریور از محوطه کتابخانه مجلس واقع در میدان بهارستان به سمت شهر مقدس قم برگزار می‌شود. ---------------------------------------------------------------------------------------- پیام تسلیت صالحی امیری به مناسبت درگذشت استاد عبدالحسین حائری سیدرضا صالحی‌امیری، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، به مناسبت درگذشت استاد عبدالحسین حائری، کتاب‌شناس و فهرست‌نگار برجسته معاصر، پیام تسلیتی صادر کرد. به گزارش روابط‌عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، متن این پیام تسلیت به شرح ذیل است: «با نهایت اندوه، درگذشت نسخه‌شناس یگانه، کتاب‌شناس دقیق و فهرست‌نگار برجسته معاصر، استاد عبدالحسین حائری را به خانواده بزرگوار آن شادروان و خانواده بزرگ پژوهش و دانش و همه ‌دوستان و دوستداران و برخورداران از خرمن فضل ایشان تسلیت می‌گویم.بی‌گمان حضور پررنگ و درخشان آن دانشمند فرزانه در عرصه شناسایی آثار و مآثر ایران و اسلام نقش عمده‌ای در کمال پژوهش‌های فرهنگی معاصر و بازنویسی تاریخ علم، ادب و هنر این تمدن شکوهمند داشته است.برای آن روح بلند و همه بازماندگان آرزوی آرامش می‌کنم و امیدوارم نقشه راهی که او ترسیم کرد با گام‌های استوار جوانان ایران‌زمین پر رهرو باشد».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.